UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

późnić się

Chronologizacja

2 połowa XVII w., Kart XVII-XVIII
Inne znaczenie: 'robić się późno'

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	późnię się	późnimy się
2 os.	późnisz się	późnicie się
3 os.	późni się	późnią się

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	późniłem się +(e)m się późnił	późniłam się +(e)m się późniła	późniłom się +(e)m się późniło	późniliśmy się +(e)śmy się późnili	późniłyśmy się +(e)śmy się późniły
2 os.	późniłeś się +(e)ś się późnił	późniłaś się +(e)ś się późniła	późniłoś się +(e)ś się późniło	późniliście się +(e)ście się późnili	późniłyście się +(e)ście się późniły
3 os.	późnił się	późniła się	późniło się	późnili się	późniły się

bezosobnik: późniono się

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę się późnił będę się późnić	będę się późniła będę się późnić	będę się późniło będę się późnić	będziemy się późnili będziemy się późnić	będziemy się późniły będziemy się późnić
2 os.	będziesz się późnił będziesz się późnić	będziesz się późniła będziesz się późnić	będziesz się późniło będziesz się późnić	będziecie się późnili będziecie się późnić	będziecie się późniły będziecie się późnić
3 os.	będzie się późnił będzie się późnić	będzie się późniła będzie się późnić	będzie się późniło będzie się późnić	będą się późnili będą się późnić	będą się późniły będą się późnić

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		późnijmy się
2 os.	późnij się	późnijcie się

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	późniłbym się bym się późnił	późniłabym się bym się późniła	późniłobym się bym się późniło	późnilibyśmy się byśmy się późnili	późniłybyśmy się byśmy się późniły
2 os.	późniłbyś się byś się późnił	późniłabyś się byś się późniła	późniłobyś się byś się późniło	późnilibyście się byście się późnili	późniłybyście się byście się późniły
3 os.	późniłby się by się późnił	późniłaby się by się późniła	późniłoby się by się późniło	późniliby się by się późnili	późniłyby się by się późniły

bezosobnik: późniono by się

bezokolicznik: późnić się

imiesłów przysłówkowy współczesny: późniąc się

gerundium: późnienie się

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	późnienie się	późnienia się
D.	późnienia się	późnień się
C.	późnieniu się	późnieniom się
B.	późnienie się	późnienia się
N.	późnieniem się	późnieniami się
Ms.	późnieniu się	późnieniach się
W.	późnienie się	późnienia się

imiesłów przymiotnikowy czynny: późniący się

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	późniący się	późniący się	późniący się	późniące się	późniąca się
D.	późniącego się	późniącego się	późniącego się	późniącego się	późniącej się
C.	późniącemu się	późniącemu się	późniącemu się	późniącemu się	późniącej się
B.	późniącego się	późniącego się	późniący się	późniące się	późniącą się
N.	późniącym się	późniącym się	późniącym się	późniącym się	późniącą się
Ms.	późniącym się	późniącym się	późniącym się	późniącym się	późniącej się

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	późniący się	późniący się	późniące się	późniące się
D.	późniących się	późniących się	późniących się	późniących się
C.	późniącym się	późniącym się	późniącym się	późniącym się
B.	późniących się	późniących się	późniących się	późniące się
N.	późniącymi się	późniącymi się	późniącymi się	późniącymi się
Ms.	późniących się	późniących się	późniących się	późniących się

Pochodzenie

Zob. późny

Definicja

pot.

o zegarze: wskazywać czas wcześniejszy niż w rzeczywistości

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości czasu upływ czasu

Relacje znaczeniowe

	synonimy:	opóźniać się, późnić, spóźniać, spóźniać się
	antonimy:	spieszyć

Cytaty

Od tego czasu zegar chodzi nieprzerwanie, choć czasami późni się około 5 minut.

źródło: NKJP: Andrzej Rembowski: Nowy stary zegar, Gazeta Poznańska, 2002-10-25

- Wybuch miał nastąpić o 8 rano, ale budzik późnił się dwie godziny i 45 minut [...].

źródło: NKJP: Monika Panfil: Rozbrojono bombę zegarową z lubelskiego sądu, Gazeta Wyborcza, 1997-05-27

Na wieży kościoła pw. św. Jana Chrzciciela przy ul. Bogurodzicy w Szczecinie zamontowano wczoraj zegar. Mechanizm wyregulowano według zegara atomowego we Frankfurcie nad Menem. Ma prawo późnić się o sekundę na sto lat.

źródło: NKJP: Monika Stefanek: Zegar już na wieży, Głos Szczeciński, 2006

Data ostatniej modyfikacji: 26.08.2018