UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

drapnąć

Chronologizacja

1574, SPXVI

Pochodzenie

Zob. drapać

1. paznokciem

Definicja

przesunąć paznokciami, pazurami lub czymś ostrym po jakiejś powierzchni

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego czynności i stany fizjologiczne

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt zwyczaje i zachowania zwierząt

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii cechy dotykowe

Relacje znaczeniowe

synonimy:  podrapać

Połączenia

  • kot drapnął; zwierzę drapnęło
  • drapnąć pazurem, paznokciem

Cytaty

Strażnik natychmiast odwrócił się żeby uciec, ale niedźwiedź zdążył drapnąć go łapą.

źródło: NKJP: Grażyna Starzak: Nie drażnić misia, Dziennik Polski, 2000-07-15

Kocur drapnął mnie pazurem w skroń.

źródło: Internet

Po zjedzeniu połowy wywaru rozpoczęło się ostrożne łowienie kawałków szczupaka, wreszcie łyżki drapnęły po dnie kociołka.

źródło: NKJP: Andrzej Sapkowski: Chrzest ognia, 1996

Farba odlazła pod moim dotykiem i odsłoniła poprzednią, żółtą warstwę. Drapnąłem raz i drugi: głębiej był róż.

źródło: KJ WSJP: Jerzy Sosnowski: Linia nocna, 2002

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. drapnę
drapniemy
2 os. drapniesz
drapniecie
3 os. drapnie
drapną

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. drapnąłem
+(e)m drapnął
drapnęłam
+(e)m drapnęła
drapnęłom
+(e)m drapnęło
drapnęliśmy
+(e)śmy drapnęli
drapnęłyśmy
+(e)śmy drapnęły
2 os. drapnąłeś
+(e)ś drapnął
drapnęłaś
+(e)ś drapnęła
drapnęłoś
+(e)ś drapnęło
drapnęliście
+(e)ście drapnęli
drapnęłyście
+(e)ście drapnęły
3 os. drapnął
drapnęła
drapnęło
drapnęli
drapnęły

bezosobnik: drapnięto

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. drapnijmy
2 os. drapnij
drapnijcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. drapnąłbym
bym drapnął
drapnęłabym
bym drapnęła
drapnęłobym
bym drapnęło
drapnęlibyśmy
byśmy drapnęli
drapnęłybyśmy
byśmy drapnęły
2 os. drapnąłbyś
byś drapnął
drapnęłabyś
byś drapnęła
drapnęłobyś
byś drapnęło
drapnęlibyście
byście drapnęli
drapnęłybyście
byście drapnęły
3 os. drapnąłby
by drapnął
drapnęłaby
by drapnęła
drapnęłoby
by drapnęło
drapnęliby
by drapnęli
drapnęłyby
by drapnęły

bezosobnik: drapnięto by

bezokolicznik: drapnąć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: drapnąwszy

gerundium: drapnięcie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. drapnięcie
drapnięcia
D. drapnięcia
drapnięć
C. drapnięciu
drapnięciom
B. drapnięcie
drapnięcia
N. drapnięciem
drapnięciami
Ms. drapnięciu
drapnięciach
W. drapnięcie
drapnięcia

imiesłów przymiotnikowy bierny: drapnięty

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. drapnięty
drapnięty
drapnięty
drapnięte
drapnięta
D. drapniętego
drapniętego
drapniętego
drapniętego
drapniętej
C. drapniętemu
drapniętemu
drapniętemu
drapniętemu
drapniętej
B. drapniętego
drapniętego
drapnięty
drapnięte
drapniętą
N. drapniętym
drapniętym
drapniętym
drapniętym
drapniętą
Ms. drapniętym
drapniętym
drapniętym
drapniętym
drapniętej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. drapnięci
drapnięci
drapnięte
drapnięte
D. drapniętych
drapniętych
drapniętych
drapniętych
C. drapniętym
drapniętym
drapniętym
drapniętym
B. drapniętych
drapniętych
drapniętych
drapnięte
N. drapniętymi
drapniętymi
drapniętymi
drapniętymi
Ms. drapniętych
drapniętych
drapniętych
drapniętych

odpowiednik aspektowy: drapać

Składnia

bez ograniczeń + drapnąć +
KOGO/CO + (CZYM) + (GDZIE)

2. w las

Definicja

pot. 
uciec

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek

Relacje znaczeniowe

synonimy:  czmychnąć, dmuchnąć, ktoś dał drapaka, ktoś dał dyla, prysnąć, uciec, zwiać
hiperonimy:  oddalić się

Połączenia

  • drapnąć do domu
  • drapnąć przez okno; przez granicę
  • drapnąć w las
  • drapnąć z kraju, z więzienia
  • drapnąć za granicę

Cytaty

Skorzystawszy w jednym z pokoi hotelowych z cudzej garderoby, pozostawił pod łóżkiem bieliznę, w której drapnął ze szpitala.

źródło: NKJP: Jan Rogóż: Książę złodziei, Dziennik Polski, 2001-07-28

Po paru godzinach dzik ocknął się i prosto z sań drapnął do lasu.

źródło: Internet

Rad by wziąć nogi za pas i drapnąć do domu.

źródło: NKJP: Hanna Kostyrko: Klechdy domowe, 1960

Drapnęli już gdzieś w las, panie poruczniku. W takiej ćmie czort ich nie znajdzie.

źródło: NKJP: Jan Józef Szczepański: Polska jesień, 1955

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. drapnę
drapniemy
2 os. drapniesz
drapniecie
3 os. drapnie
drapną

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. drapnąłem
+(e)m drapnął
drapnęłam
+(e)m drapnęła
drapnęłom
+(e)m drapnęło
drapnęliśmy
+(e)śmy drapnęli
drapnęłyśmy
+(e)śmy drapnęły
2 os. drapnąłeś
+(e)ś drapnął
drapnęłaś
+(e)ś drapnęła
drapnęłoś
+(e)ś drapnęło
drapnęliście
+(e)ście drapnęli
drapnęłyście
+(e)ście drapnęły
3 os. drapnął
drapnęła
drapnęło
drapnęli
drapnęły

bezosobnik: drapnięto

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. drapnijmy
2 os. drapnij
drapnijcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. drapnąłbym
bym drapnął
drapnęłabym
bym drapnęła
drapnęłobym
bym drapnęło
drapnęlibyśmy
byśmy drapnęli
drapnęłybyśmy
byśmy drapnęły
2 os. drapnąłbyś
byś drapnął
drapnęłabyś
byś drapnęła
drapnęłobyś
byś drapnęło
drapnęlibyście
byście drapnęli
drapnęłybyście
byście drapnęły
3 os. drapnąłby
by drapnął
drapnęłaby
by drapnęła
drapnęłoby
by drapnęło
drapnęliby
by drapnęli
drapnęłyby
by drapnęły

bezosobnik: drapnięto by

bezokolicznik: drapnąć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: drapnąwszy

gerundium: drapnięcie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. drapnięcie
drapnięcia
D. drapnięcia
drapnięć
C. drapnięciu
drapnięciom
B. drapnięcie
drapnięcia
N. drapnięciem
drapnięciami
Ms. drapnięciu
drapnięciach
W. drapnięcie
drapnięcia

Składnia

Rz żywotny + drapnąć +
SKĄD + (DOKĄD)

3. złodzieja

Definicja

pot. 
złapać kogoś, kto zrobił coś złego i uciekł

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Prawo i łamanie prawa policja i inne służby mundurowe

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  złapać

Połączenia

  • policja, straż graniczna drapnęła kogoś

Cytaty

Ale teraz, jak nas drapną, Sebka i mnie, to już chyba do śmierci posiedzimy.

źródło: NKJP: Irena Matuszkiewicz: Nie zabijać pająków, 2007

W drodze powrotnej, przy wjeździe na obwodnicę, już w Ustrzykach, drapnęła nas straż graniczna.

źródło: Internet

Katowiccy policjanci drapnęli 14-latka, uciekiniera z domu dziecka, który włamał się do 30 samochodów.

źródło: Internet

Jak cię drapną, to zabiorą ci dowód rejestracyjny i wlepią mandat za jazdę bez uprawnień.

źródło: Internet

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. drapnę
drapniemy
2 os. drapniesz
drapniecie
3 os. drapnie
drapną

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. drapnąłem
+(e)m drapnął
drapnęłam
+(e)m drapnęła
drapnęłom
+(e)m drapnęło
drapnęliśmy
+(e)śmy drapnęli
drapnęłyśmy
+(e)śmy drapnęły
2 os. drapnąłeś
+(e)ś drapnął
drapnęłaś
+(e)ś drapnęła
drapnęłoś
+(e)ś drapnęło
drapnęliście
+(e)ście drapnęli
drapnęłyście
+(e)ście drapnęły
3 os. drapnął
drapnęła
drapnęło
drapnęli
drapnęły

bezosobnik: drapnięto

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. drapnijmy
2 os. drapnij
drapnijcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. drapnąłbym
bym drapnął
drapnęłabym
bym drapnęła
drapnęłobym
bym drapnęło
drapnęlibyśmy
byśmy drapnęli
drapnęłybyśmy
byśmy drapnęły
2 os. drapnąłbyś
byś drapnął
drapnęłabyś
byś drapnęła
drapnęłobyś
byś drapnęło
drapnęlibyście
byście drapnęli
drapnęłybyście
byście drapnęły
3 os. drapnąłby
by drapnął
drapnęłaby
by drapnęła
drapnęłoby
by drapnęło
drapnęliby
by drapnęli
drapnęłyby
by drapnęły

bezosobnik: drapnięto by

bezokolicznik: drapnąć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: drapnąwszy

gerundium: drapnięcie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. drapnięcie
drapnięcia
D. drapnięcia
drapnięć
C. drapnięciu
drapnięciom
B. drapnięcie
drapnięcia
N. drapnięciem
drapnięciami
Ms. drapnięciu
drapnięciach
W. drapnięcie
drapnięcia

Składnia

Rz osobowy + drapnąć +
KOGO
Data ostatniej modyfikacji: 11.04.2025
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json