UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

opowieść

Chronologizacja

XVII w., Kart XVII-XVIII

Pochodzenie

Przekształcenie powieść I pod wpływem opowiedzieć, opowiadać (Bor); zob. powieść I, powiedzieć, powiadać

1. dziadka

Definicja

ciąg wydarzeń przedstawionych przez kogoś słowami

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Język mówienie

Połączenia

  • zasłyszana; gorzka, przejmująca opowieść; rodzinne opowieści
  • opowieści babci, dziadka, ojca, sąsiadów, stryja, znajomych
  • opowieść o dzieciństwie, o losach kogoś, o podróżach, o wojnie
  • opowieści i anegdoty; wspomnienia i opowieści
  • opowieść płynie, popłynęła; opowieści krążą
  • słuchać, wysłuchać/wysłuchiwać opowieści
  • przytaczać, snuć; kontynuować, przerwać/przerywać, skończyć, zacząć/zaczynać opowieść
  • znać coś z opowieści kogoś
  • uwierzyć, wierzyć w opowieści

Cytaty

- Resztę możesz sobie wyobrazić – zakończyła opowieść – tym bardziej że wkrótce potem spotkaliśmy się w knajpie krwiopijców.

źródło: NKJP: Witold Jabłoński: Dzieci nocy, 2001

I Wieloch roztoczył opowieść o tym - tak się wyraził - kogo ma na rozkładzie. I jak nienawidzi partaczy.

źródło: NKJP: Marek Krajewski; Mariusz Czubaj: Róże cmentarne, 2009

Doniesienia opierały się też na opowieściach sześciu Serbów, którym udało się uciec z bośniackiej zasadzki.

źródło: NKJP: Dawid Warszawski: Bośnia: Na górze Igman masakry nie było, Gazeta Wyborcza, 1994-10-08

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. opowieść
opowieści
D. opowieści
opowieści
C. opowieści
opowieściom
B. opowieść
opowieści
N. opowieścią
opowieściami
Ms. opowieści
opowieściach
W. opowieści
opowieści

Składnia

bez ograniczeń + opowieść +
KOGO + (o KIM/CZYM)

2. utwór

Definicja

utwór literacki o swobodnej kompozycji, krótszy od powieści, ale dłuższy od noweli lub opowiadania

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność artystyczna człowieka literatura

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  utwór

Połączenia

  • opowieść autobiograficzna, biograficzna; opowieści historyczne
  • opowieści grozy
  • opowieści dla dzieci
  • baśnie i opowieści, legendy i opowieści
  • bohater, bohaterka, narrator; cykl, tom, zbiór opowieści
  • napisać; czytać, przeczytać opowieść; pisać opowieści

Cytaty

Siedemnastoletnia Maria Shelley chciała napisać krótką opowieść o gotyckim zamku.

źródło: NKJP: Manuela Gretkowska: Podręcznik do ludzi: tom 1 i ostatni – Czaszka, 1999

Nagle [...] młodzi chcą czytać opowieści Doroty Terakowskiej, książki historyczne Marka Lasoty czy poezję Anny Piątek.

źródło: NKJP: Magdalena Szczurek: Wyobraźnia bez granic, Gazeta Krakowska, 2007-04-17

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. opowieść
opowieści
D. opowieści
opowieści
C. opowieści
opowieściom
B. opowieść
opowieści
N. opowieścią
opowieściami
Ms. opowieści
opowieściach
W. opowieści
opowieści

Składnia

bez ograniczeń + opowieść +
KOGO/CZEGO + (o KIM/CZYM)

Frazeologizmy

opowieść z mchu i paproci
Data ostatniej modyfikacji: 08.02.2019
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj