Chronologizacja
Pochodzenie
Ściągnięcie wcześniejszej formy *grzejać z psł. *grějati 'wydawać, przekazywać ciepło; czynić ciepłym, gorącym'.
1. wodę
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie czynności związane z przyrządzaniem jedzenia
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii temperatura i ogień
Relacje znaczeniowe
| antonimy: | studzić |
Połączenia
- grzać bigos, herbatę, wodę
- grzać na gazie, na kuchni, na piecu, na piecyku
- grzać w czajniku, w kociołku
- móc, nie musieć grzać; można grzać
- gotować i grzać coś
- grzane piwo, wino
Cytaty
|
Ketura już rozpaliła ogień i grzała mleko, gdyż ranek był zimny. źródło: NKJP: Zofia Kossak: Przymierze, 1952 |
|
|
Można grzać co wieczór wodę, można w kółko sprzątać. Nie da się jednak trzymać wciąż na parze gotowego ryżu. źródło: NKJP: Wojciech Jagielski: Modlitwa o deszcz, 2000 |
|
|
On także serwował herbatę z cytryną i kiełbasę grzaną nad watrą. źródło: NKJP: Jadwiga Staszel: Zabawa na śniegu, Tygodnik Podhalański, nr 4, 1997 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
grzeję |
grzejemy |
|||
| 2 os. |
grzejesz |
grzejecie |
|||
| 3 os. |
grzeje |
grzeją |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
grzałem +(e)m grzał |
grzałam +(e)m grzała |
grzałom +(e)m grzało |
grzaliśmy grzeliśmy +(e)śmy grzali +(e)śmy grzeli |
grzałyśmy +(e)śmy grzały |
| 2 os. |
grzałeś +(e)ś grzał |
grzałaś +(e)ś grzała |
grzałoś +(e)ś grzało |
grzaliście grzeliście +(e)ście grzali +(e)ście grzeli |
grzałyście +(e)ście grzały |
| 3 os. |
grzał |
grzała |
grzało |
grzali grzeli |
grzały |
bezosobnik: grzano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę grzał będę grzać |
będę grzała będę grzać |
będę grzało będę grzać |
będziemy grzali będziemy grzeli będziemy grzać |
będziemy grzały będziemy grzać |
| 2 os. |
będziesz grzał będziesz grzać |
będziesz grzała będziesz grzać |
będziesz grzało będziesz grzać |
będziecie grzali będziecie grzeli będziecie grzać |
będziecie grzały będziecie grzać |
| 3 os. |
będzie grzał będzie grzać |
będzie grzała będzie grzać |
będzie grzało będzie grzać |
będą grzali będą grzeli będą grzać |
będą grzały będą grzać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
grzejmy |
|
| 2 os. |
grzej |
grzejcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
grzałbym bym grzał |
grzałabym bym grzała |
grzałobym bym grzało |
grzalibyśmy grzelibyśmy byśmy grzali byśmy grzeli |
grzałybyśmy byśmy grzały |
| 2 os. |
grzałbyś byś grzał |
grzałabyś byś grzała |
grzałobyś byś grzało |
grzalibyście grzelibyście byście grzali byście grzeli |
grzałybyście byście grzały |
| 3 os. |
grzałby by grzał |
grzałaby by grzała |
grzałoby by grzało |
grzaliby grzeliby by grzali by grzeli |
grzałyby by grzały |
bezosobnik: grzano by
bezokolicznik: grzać
imiesłów przysłówkowy współczesny:
grzejąc
gerundium: grzanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | grzanie |
grzania |
| D. | grzania |
grzań |
| C. | grzaniu |
grzaniom |
| B. | grzanie |
grzania |
| N. | grzaniem |
grzaniami |
| Ms. | grzaniu |
grzaniach |
| W. | grzanie |
grzania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: grzejący
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | grzejący |
grzejący |
grzejący |
grzejące |
grzejąca |
| D. | grzejącego |
grzejącego |
grzejącego |
grzejącego |
grzejącej |
| C. | grzejącemu |
grzejącemu |
grzejącemu |
grzejącemu |
grzejącej |
| B. | grzejącego |
grzejącego |
grzejący |
grzejące |
grzejącą |
| N. | grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącą |
| Ms. | grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | grzejący |
grzejący |
grzejące |
grzejące |
| D. | grzejących |
grzejących |
grzejących |
grzejących |
| C. | grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
| B. | grzejących |
grzejących |
grzejących |
grzejące |
| N. | grzejącymi |
grzejącymi |
grzejącymi |
grzejącymi |
| Ms. | grzejących |
grzejących |
grzejących |
grzejących |
imiesłów przymiotnikowy bierny: grzany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | grzany |
grzany |
grzany |
grzane |
grzana |
| D. | grzanego |
grzanego |
grzanego |
grzanego |
grzanej |
| C. | grzanemu |
grzanemu |
grzanemu |
grzanemu |
grzanej |
| B. | grzanego |
grzanego |
grzany |
grzane |
grzaną |
| N. | grzanym |
grzanym |
grzanym |
grzanym |
grzaną |
| Ms. | grzanym |
grzanym |
grzanym |
grzanym |
grzanej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | grzani |
grzani |
grzane |
grzane |
| D. | grzanych |
grzanych |
grzanych |
grzanych |
| C. | grzanym |
grzanym |
grzanym |
grzanym |
| B. | grzanych |
grzanych |
grzanych |
grzane |
| N. | grzanymi |
grzanymi |
grzanymi |
grzanymi |
| Ms. | grzanych |
grzanych |
grzanych |
grzanych |
odpowiednik aspektowy: zagrzać
Składnia
| Rzosobowy | + | grzać | + |
CO
|
2. ręce
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego czynności i stany fizjologiczne
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | ogrzewać, rozgrzewać | |
| antonimy: | ziębić |
Połączenia
- grzać dłonie, palce, ręce, stopy; policzek, twarz, ucho
- grzać kogoś/coś własnym ciałem
- grzać nad ogniem
- grzać przy kominku
Cytaty
|
Chwilę grzał sobie palce, zbliżając je do płomienia. źródło: NKJP: Włodzimierz Odojewski: Zasypie wszystko, zawieje..., 1967 |
|
|
Kocięta wyjęła z koszyka i leżąc na dywanie, grzała je własnym ciałem. źródło: NKJP: Hanna Jurczak-Gucwińska: Zwierzęta w moim domu, 1975 |
|
|
Grzał ręce i nogi przy piecu i obserwował z przyjemnością, jak różowieją. źródło: NKJP: Marian Pankowski: Fara na Pomorzu, 1997 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
grzeję |
grzejemy |
|||
| 2 os. |
grzejesz |
grzejecie |
|||
| 3 os. |
grzeje |
grzeją |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
grzałem +(e)m grzał |
grzałam +(e)m grzała |
grzałom +(e)m grzało |
grzaliśmy grzeliśmy +(e)śmy grzali +(e)śmy grzeli |
grzałyśmy +(e)śmy grzały |
| 2 os. |
grzałeś +(e)ś grzał |
grzałaś +(e)ś grzała |
grzałoś +(e)ś grzało |
grzaliście grzeliście +(e)ście grzali +(e)ście grzeli |
grzałyście +(e)ście grzały |
| 3 os. |
grzał |
grzała |
grzało |
grzali grzeli |
grzały |
bezosobnik: grzano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę grzał będę grzać |
będę grzała będę grzać |
będę grzało będę grzać |
będziemy grzali będziemy grzeli będziemy grzać |
będziemy grzały będziemy grzać |
| 2 os. |
będziesz grzał będziesz grzać |
będziesz grzała będziesz grzać |
będziesz grzało będziesz grzać |
będziecie grzali będziecie grzeli będziecie grzać |
będziecie grzały będziecie grzać |
| 3 os. |
będzie grzał będzie grzać |
będzie grzała będzie grzać |
będzie grzało będzie grzać |
będą grzali będą grzeli będą grzać |
będą grzały będą grzać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
grzejmy |
|
| 2 os. |
grzej |
grzejcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
grzałbym bym grzał |
grzałabym bym grzała |
grzałobym bym grzało |
grzalibyśmy grzelibyśmy byśmy grzali byśmy grzeli |
grzałybyśmy byśmy grzały |
| 2 os. |
grzałbyś byś grzał |
grzałabyś byś grzała |
grzałobyś byś grzało |
grzalibyście grzelibyście byście grzali byście grzeli |
grzałybyście byście grzały |
| 3 os. |
grzałby by grzał |
grzałaby by grzała |
grzałoby by grzało |
grzaliby grzeliby by grzali by grzeli |
grzałyby by grzały |
bezosobnik: grzano by
bezokolicznik: grzać
imiesłów przysłówkowy współczesny:
grzejąc
gerundium: grzanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | grzanie |
grzania |
| D. | grzania |
grzań |
| C. | grzaniu |
grzaniom |
| B. | grzanie |
grzania |
| N. | grzaniem |
grzaniami |
| Ms. | grzaniu |
grzaniach |
| W. | grzanie |
grzania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: grzejący
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | grzejący |
grzejący |
grzejący |
grzejące |
grzejąca |
| D. | grzejącego |
grzejącego |
grzejącego |
grzejącego |
grzejącej |
| C. | grzejącemu |
grzejącemu |
grzejącemu |
grzejącemu |
grzejącej |
| B. | grzejącego |
grzejącego |
grzejący |
grzejące |
grzejącą |
| N. | grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącą |
| Ms. | grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | grzejący |
grzejący |
grzejące |
grzejące |
| D. | grzejących |
grzejących |
grzejących |
grzejących |
| C. | grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
| B. | grzejących |
grzejących |
grzejących |
grzejące |
| N. | grzejącymi |
grzejącymi |
grzejącymi |
grzejącymi |
| Ms. | grzejących |
grzejących |
grzejących |
grzejących |
imiesłów przymiotnikowy bierny: grzany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | grzany |
grzany |
grzany |
grzane |
grzana |
| D. | grzanego |
grzanego |
grzanego |
grzanego |
grzanej |
| C. | grzanemu |
grzanemu |
grzanemu |
grzanemu |
grzanej |
| B. | grzanego |
grzanego |
grzany |
grzane |
grzaną |
| N. | grzanym |
grzanym |
grzanym |
grzanym |
grzaną |
| Ms. | grzanym |
grzanym |
grzanym |
grzanym |
grzanej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | grzani |
grzani |
grzane |
grzane |
| D. | grzanych |
grzanych |
grzanych |
grzanych |
| C. | grzanym |
grzanym |
grzanym |
grzanym |
| B. | grzanych |
grzanych |
grzanych |
grzane |
| N. | grzanymi |
grzanymi |
grzanymi |
grzanymi |
| Ms. | grzanych |
grzanych |
grzanych |
grzanych |
odpowiednik aspektowy: ogrzać
Składnia
| Rzżywotny | + | grzać | + |
KOGO/CO
|
3. o słońcu
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii temperatura i ogień
CZŁOWIEK I TECHNIKA Urządzenia i maszyny funkcjonowanie urządzeń i maszyn
CZŁOWIEK I PRZYRODA Pogoda warunki atmosferyczne
Połączenia
- piec grzał; słońce grzało; kaloryfery grzały
- grzać drewnem, olejem
- grzać w plecy, w twarz
- grzać mocno, silnie; bezlitośnie, intensywnie, niemiłosiernie; łagodnie, przyjemnie; od rana, w południe
- przestać, zacząć grzać; trzeba grzać
- grzać i parzyć; świecić i grzać
Cytaty
|
Był kwiecień, a słońce grzało jak w czerwcu. źródło: NKJP: Jarosław Iwaszkiewicz: Sława i chwała, 1962 |
|
|
Kaloryfery nie grzeją, choć temperatura w pokojach spada do 14°C. źródło: NKJP: Christian Skrzyposzek: Wolna Trybuna, 1985 |
|
|
- Żeby zaoszczędzić na cieple, można też założyć kominek z płaszczem wodnym, wykorzystać instalację gazową i grzać drewnem. źródło: NKJP: Szymon Mazur, Jarosław Rybak: To przez niego płacicie majątek za gaz, Super Express, 2006 |
|
|
W ciągu roku niespodzianki związane z kolejnymi podwyżkami nie powinny nas już spotkać. [...] Za to podwyżka czeka tych, którzy grzeją olejem opałowym. źródło: NKJP: Sabina Kubiciel: Gaz podrożał drugi raz, Nowa Trybuna Opolska, 2006 |
|
|
Grzeję dom drewnem i gotuję na kuchni węglowej. źródło: NKJP: Internet |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
grzeję |
grzejemy |
|||
| 2 os. |
grzejesz |
grzejecie |
|||
| 3 os. |
grzeje |
grzeją |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
grzałem +(e)m grzał |
grzałam +(e)m grzała |
grzałom +(e)m grzało |
grzaliśmy grzeliśmy +(e)śmy grzali +(e)śmy grzeli |
grzałyśmy +(e)śmy grzały |
| 2 os. |
grzałeś +(e)ś grzał |
grzałaś +(e)ś grzała |
grzałoś +(e)ś grzało |
grzaliście grzeliście +(e)ście grzali +(e)ście grzeli |
grzałyście +(e)ście grzały |
| 3 os. |
grzał |
grzała |
grzało |
grzali grzeli |
grzały |
bezosobnik: grzano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę grzał będę grzać |
będę grzała będę grzać |
będę grzało będę grzać |
będziemy grzali będziemy grzeli będziemy grzać |
będziemy grzały będziemy grzać |
| 2 os. |
będziesz grzał będziesz grzać |
będziesz grzała będziesz grzać |
będziesz grzało będziesz grzać |
będziecie grzali będziecie grzeli będziecie grzać |
będziecie grzały będziecie grzać |
| 3 os. |
będzie grzał będzie grzać |
będzie grzała będzie grzać |
będzie grzało będzie grzać |
będą grzali będą grzeli będą grzać |
będą grzały będą grzać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
grzejmy |
|
| 2 os. |
grzej |
grzejcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
grzałbym bym grzał |
grzałabym bym grzała |
grzałobym bym grzało |
grzalibyśmy grzelibyśmy byśmy grzali byśmy grzeli |
grzałybyśmy byśmy grzały |
| 2 os. |
grzałbyś byś grzał |
grzałabyś byś grzała |
grzałobyś byś grzało |
grzalibyście grzelibyście byście grzali byście grzeli |
grzałybyście byście grzały |
| 3 os. |
grzałby by grzał |
grzałaby by grzała |
grzałoby by grzało |
grzaliby grzeliby by grzali by grzeli |
grzałyby by grzały |
bezosobnik: grzano by
bezokolicznik: grzać
imiesłów przysłówkowy współczesny:
grzejąc
gerundium: grzanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | grzanie |
grzania |
| D. | grzania |
grzań |
| C. | grzaniu |
grzaniom |
| B. | grzanie |
grzania |
| N. | grzaniem |
grzaniami |
| Ms. | grzaniu |
grzaniach |
| W. | grzanie |
grzania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: grzejący
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | grzejący |
grzejący |
grzejący |
grzejące |
grzejąca |
| D. | grzejącego |
grzejącego |
grzejącego |
grzejącego |
grzejącej |
| C. | grzejącemu |
grzejącemu |
grzejącemu |
grzejącemu |
grzejącej |
| B. | grzejącego |
grzejącego |
grzejący |
grzejące |
grzejącą |
| N. | grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącą |
| Ms. | grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | grzejący |
grzejący |
grzejące |
grzejące |
| D. | grzejących |
grzejących |
grzejących |
grzejących |
| C. | grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
| B. | grzejących |
grzejących |
grzejących |
grzejące |
| N. | grzejącymi |
grzejącymi |
grzejącymi |
grzejącymi |
| Ms. | grzejących |
grzejących |
grzejących |
grzejących |
imiesłów przymiotnikowy bierny: grzany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | grzany |
grzany |
grzany |
grzane |
grzana |
| D. | grzanego |
grzanego |
grzanego |
grzanego |
grzanej |
| C. | grzanemu |
grzanemu |
grzanemu |
grzanemu |
grzanej |
| B. | grzanego |
grzanego |
grzany |
grzane |
grzaną |
| N. | grzanym |
grzanym |
grzanym |
grzanym |
grzaną |
| Ms. | grzanym |
grzanym |
grzanym |
grzanym |
grzanej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | grzani |
grzani |
grzane |
grzane |
| D. | grzanych |
grzanych |
grzanych |
grzanych |
| C. | grzanym |
grzanym |
grzanym |
grzanym |
| B. | grzanych |
grzanych |
grzanych |
grzane |
| N. | grzanymi |
grzanymi |
grzanymi |
grzanymi |
| Ms. | grzanych |
grzanych |
grzanych |
grzanych |
odpowiednik aspektowy: ogrzać
Składnia
|
+ | grzać | + |
(CO) +
(CZYM)
|
4. o ubraniu
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Ubranie cechy ubrań
Relacje znaczeniowe
| hiperonimy: | chronić |
Połączenia
- ubranie grzeje kogoś
Cytaty
|
Ojciec wyruszał z domu w filcowych butach i w futrze z bobrowymi kołnierzem, wciskając na oczy futrzaną czapkę. Ale Jegora słabo grzał jego łatany kożuszek i wytarte walonki... źródło: NKJP: Jan Brzechwa: Gdy owoc dojrzewa, 1958 |
|
|
Pończochy drapały, kurtka grzała niczym łaźnia parowa. źródło: NKJP: Ewa Białołęcka: Tkacz iluzji, 2004 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
grzeję |
grzejemy |
|||
| 2 os. |
grzejesz |
grzejecie |
|||
| 3 os. |
grzeje |
grzeją |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
grzałem +(e)m grzał |
grzałam +(e)m grzała |
grzałom +(e)m grzało |
grzaliśmy grzeliśmy +(e)śmy grzali +(e)śmy grzeli |
grzałyśmy +(e)śmy grzały |
| 2 os. |
grzałeś +(e)ś grzał |
grzałaś +(e)ś grzała |
grzałoś +(e)ś grzało |
grzaliście grzeliście +(e)ście grzali +(e)ście grzeli |
grzałyście +(e)ście grzały |
| 3 os. |
grzał |
grzała |
grzało |
grzali grzeli |
grzały |
bezosobnik: grzano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę grzał będę grzać |
będę grzała będę grzać |
będę grzało będę grzać |
będziemy grzali będziemy grzeli będziemy grzać |
będziemy grzały będziemy grzać |
| 2 os. |
będziesz grzał będziesz grzać |
będziesz grzała będziesz grzać |
będziesz grzało będziesz grzać |
będziecie grzali będziecie grzeli będziecie grzać |
będziecie grzały będziecie grzać |
| 3 os. |
będzie grzał będzie grzać |
będzie grzała będzie grzać |
będzie grzało będzie grzać |
będą grzali będą grzeli będą grzać |
będą grzały będą grzać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
grzejmy |
|
| 2 os. |
grzej |
grzejcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
grzałbym bym grzał |
grzałabym bym grzała |
grzałobym bym grzało |
grzalibyśmy grzelibyśmy byśmy grzali byśmy grzeli |
grzałybyśmy byśmy grzały |
| 2 os. |
grzałbyś byś grzał |
grzałabyś byś grzała |
grzałobyś byś grzało |
grzalibyście grzelibyście byście grzali byście grzeli |
grzałybyście byście grzały |
| 3 os. |
grzałby by grzał |
grzałaby by grzała |
grzałoby by grzało |
grzaliby grzeliby by grzali by grzeli |
grzałyby by grzały |
bezosobnik: grzano by
bezokolicznik: grzać
imiesłów przysłówkowy współczesny:
grzejąc
gerundium: grzanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | grzanie |
grzania |
| D. | grzania |
grzań |
| C. | grzaniu |
grzaniom |
| B. | grzanie |
grzania |
| N. | grzaniem |
grzaniami |
| Ms. | grzaniu |
grzaniach |
| W. | grzanie |
grzania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: grzejący
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | grzejący |
grzejący |
grzejący |
grzejące |
grzejąca |
| D. | grzejącego |
grzejącego |
grzejącego |
grzejącego |
grzejącej |
| C. | grzejącemu |
grzejącemu |
grzejącemu |
grzejącemu |
grzejącej |
| B. | grzejącego |
grzejącego |
grzejący |
grzejące |
grzejącą |
| N. | grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącą |
| Ms. | grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | grzejący |
grzejący |
grzejące |
grzejące |
| D. | grzejących |
grzejących |
grzejących |
grzejących |
| C. | grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
| B. | grzejących |
grzejących |
grzejących |
grzejące |
| N. | grzejącymi |
grzejącymi |
grzejącymi |
grzejącymi |
| Ms. | grzejących |
grzejących |
grzejących |
grzejących |
imiesłów przymiotnikowy bierny: grzany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | grzany |
grzany |
grzany |
grzane |
grzana |
| D. | grzanego |
grzanego |
grzanego |
grzanego |
grzanej |
| C. | grzanemu |
grzanemu |
grzanemu |
grzanemu |
grzanej |
| B. | grzanego |
grzanego |
grzany |
grzane |
grzaną |
| N. | grzanym |
grzanym |
grzanym |
grzanym |
grzaną |
| Ms. | grzanym |
grzanym |
grzanym |
grzanym |
grzanej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | grzani |
grzani |
grzane |
grzane |
| D. | grzanych |
grzanych |
grzanych |
grzanych |
| C. | grzanym |
grzanym |
grzanym |
grzanym |
| B. | grzanych |
grzanych |
grzanych |
grzane |
| N. | grzanymi |
grzanymi |
grzanymi |
grzanymi |
| Ms. | grzanych |
grzanych |
grzanych |
grzanych |
Składnia
| Rznieżywotny | + | grzać | + |
KOGO/CO
|
5. silnik
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK I TECHNIKA Urządzenia i maszyny funkcjonowanie urządzeń i maszyn
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | rozgrzewać |
Połączenia
- grzać silnik
Cytaty
|
Szofer, nie bacząc na zalecenie oszczędzania benzyny, grzał silnik na wysokich obrotach. źródło: NKJP: Andrzej Zbych (Andrzej Szypulski, Zbigniew Safjan): Stawka większa niż życie, 1967 |
|
|
Z pobliskiego lądowiska dolatuje ryk lądujących i grzejących silniki śmigłowców. źródło: NKJP: Marcin Wolski: Alterland, 2003 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
grzeję |
grzejemy |
|||
| 2 os. |
grzejesz |
grzejecie |
|||
| 3 os. |
grzeje |
grzeją |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
grzałem +(e)m grzał |
grzałam +(e)m grzała |
grzałom +(e)m grzało |
grzaliśmy grzeliśmy +(e)śmy grzali +(e)śmy grzeli |
grzałyśmy +(e)śmy grzały |
| 2 os. |
grzałeś +(e)ś grzał |
grzałaś +(e)ś grzała |
grzałoś +(e)ś grzało |
grzaliście grzeliście +(e)ście grzali +(e)ście grzeli |
grzałyście +(e)ście grzały |
| 3 os. |
grzał |
grzała |
grzało |
grzali grzeli |
grzały |
bezosobnik: grzano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę grzał będę grzać |
będę grzała będę grzać |
będę grzało będę grzać |
będziemy grzali będziemy grzeli będziemy grzać |
będziemy grzały będziemy grzać |
| 2 os. |
będziesz grzał będziesz grzać |
będziesz grzała będziesz grzać |
będziesz grzało będziesz grzać |
będziecie grzali będziecie grzeli będziecie grzać |
będziecie grzały będziecie grzać |
| 3 os. |
będzie grzał będzie grzać |
będzie grzała będzie grzać |
będzie grzało będzie grzać |
będą grzali będą grzeli będą grzać |
będą grzały będą grzać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
grzejmy |
|
| 2 os. |
grzej |
grzejcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
grzałbym bym grzał |
grzałabym bym grzała |
grzałobym bym grzało |
grzalibyśmy grzelibyśmy byśmy grzali byśmy grzeli |
grzałybyśmy byśmy grzały |
| 2 os. |
grzałbyś byś grzał |
grzałabyś byś grzała |
grzałobyś byś grzało |
grzalibyście grzelibyście byście grzali byście grzeli |
grzałybyście byście grzały |
| 3 os. |
grzałby by grzał |
grzałaby by grzała |
grzałoby by grzało |
grzaliby grzeliby by grzali by grzeli |
grzałyby by grzały |
bezosobnik: grzano by
bezokolicznik: grzać
imiesłów przysłówkowy współczesny:
grzejąc
gerundium: grzanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | grzanie |
grzania |
| D. | grzania |
grzań |
| C. | grzaniu |
grzaniom |
| B. | grzanie |
grzania |
| N. | grzaniem |
grzaniami |
| Ms. | grzaniu |
grzaniach |
| W. | grzanie |
grzania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: grzejący
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | grzejący |
grzejący |
grzejący |
grzejące |
grzejąca |
| D. | grzejącego |
grzejącego |
grzejącego |
grzejącego |
grzejącej |
| C. | grzejącemu |
grzejącemu |
grzejącemu |
grzejącemu |
grzejącej |
| B. | grzejącego |
grzejącego |
grzejący |
grzejące |
grzejącą |
| N. | grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącą |
| Ms. | grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | grzejący |
grzejący |
grzejące |
grzejące |
| D. | grzejących |
grzejących |
grzejących |
grzejących |
| C. | grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
| B. | grzejących |
grzejących |
grzejących |
grzejące |
| N. | grzejącymi |
grzejącymi |
grzejącymi |
grzejącymi |
| Ms. | grzejących |
grzejących |
grzejących |
grzejących |
imiesłów przymiotnikowy bierny: grzany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | grzany |
grzany |
grzany |
grzane |
grzana |
| D. | grzanego |
grzanego |
grzanego |
grzanego |
grzanej |
| C. | grzanemu |
grzanemu |
grzanemu |
grzanemu |
grzanej |
| B. | grzanego |
grzanego |
grzany |
grzane |
grzaną |
| N. | grzanym |
grzanym |
grzanym |
grzanym |
grzaną |
| Ms. | grzanym |
grzanym |
grzanym |
grzanym |
grzanej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | grzani |
grzani |
grzane |
grzane |
| D. | grzanych |
grzanych |
grzanych |
grzanych |
| C. | grzanym |
grzanym |
grzanym |
grzanym |
| B. | grzanych |
grzanych |
grzanych |
grzane |
| N. | grzanymi |
grzanymi |
grzanymi |
grzanymi |
| Ms. | grzanych |
grzanych |
grzanych |
grzanych |
Składnia
|
+ | grzać | + |
CO
|
6. setką
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK I TECHNIKA Transport transport lądowy
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | pędzić |
Połączenia
- grzać w górę, w stronę czegoś
- grzać ostro; na pełnym gazie
Cytaty
|
Co robi zawodowy alpinista? Grzeje ostro do góry, nie oglądając się za siebie, bo w górach każdy idzie swoim tempem. źródło: NKJP: Jakub Kamiński: Tatusiu, Nepal!, CKM, nr 8, 1999 |
|
|
Ostra jazda ma to do siebie, że może się szybko znudzić. Ile czasu można grzać przed siebie z pełną prędkością i nie patrząc w lusterka? źródło: NKJP: Zuzanna Maj: Gry i gierki, Cosmopolitan, nr 6, 1999 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
grzeję |
grzejemy |
|||
| 2 os. |
grzejesz |
grzejecie |
|||
| 3 os. |
grzeje |
grzeją |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
grzałem +(e)m grzał |
grzałam +(e)m grzała |
grzałom +(e)m grzało |
grzaliśmy grzeliśmy +(e)śmy grzali +(e)śmy grzeli |
grzałyśmy +(e)śmy grzały |
| 2 os. |
grzałeś +(e)ś grzał |
grzałaś +(e)ś grzała |
grzałoś +(e)ś grzało |
grzaliście grzeliście +(e)ście grzali +(e)ście grzeli |
grzałyście +(e)ście grzały |
| 3 os. |
grzał |
grzała |
grzało |
grzali grzeli |
grzały |
bezosobnik: grzano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę grzał będę grzać |
będę grzała będę grzać |
będę grzało będę grzać |
będziemy grzali będziemy grzeli będziemy grzać |
będziemy grzały będziemy grzać |
| 2 os. |
będziesz grzał będziesz grzać |
będziesz grzała będziesz grzać |
będziesz grzało będziesz grzać |
będziecie grzali będziecie grzeli będziecie grzać |
będziecie grzały będziecie grzać |
| 3 os. |
będzie grzał będzie grzać |
będzie grzała będzie grzać |
będzie grzało będzie grzać |
będą grzali będą grzeli będą grzać |
będą grzały będą grzać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
grzejmy |
|
| 2 os. |
grzej |
grzejcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
grzałbym bym grzał |
grzałabym bym grzała |
grzałobym bym grzało |
grzalibyśmy grzelibyśmy byśmy grzali byśmy grzeli |
grzałybyśmy byśmy grzały |
| 2 os. |
grzałbyś byś grzał |
grzałabyś byś grzała |
grzałobyś byś grzało |
grzalibyście grzelibyście byście grzali byście grzeli |
grzałybyście byście grzały |
| 3 os. |
grzałby by grzał |
grzałaby by grzała |
grzałoby by grzało |
grzaliby grzeliby by grzali by grzeli |
grzałyby by grzały |
bezosobnik: grzano by
bezokolicznik: grzać
imiesłów przysłówkowy współczesny:
grzejąc
gerundium: grzanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | grzanie |
grzania |
| D. | grzania |
grzań |
| C. | grzaniu |
grzaniom |
| B. | grzanie |
grzania |
| N. | grzaniem |
grzaniami |
| Ms. | grzaniu |
grzaniach |
| W. | grzanie |
grzania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: grzejący
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | grzejący |
grzejący |
grzejący |
grzejące |
grzejąca |
| D. | grzejącego |
grzejącego |
grzejącego |
grzejącego |
grzejącej |
| C. | grzejącemu |
grzejącemu |
grzejącemu |
grzejącemu |
grzejącej |
| B. | grzejącego |
grzejącego |
grzejący |
grzejące |
grzejącą |
| N. | grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącą |
| Ms. | grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | grzejący |
grzejący |
grzejące |
grzejące |
| D. | grzejących |
grzejących |
grzejących |
grzejących |
| C. | grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
| B. | grzejących |
grzejących |
grzejących |
grzejące |
| N. | grzejącymi |
grzejącymi |
grzejącymi |
grzejącymi |
| Ms. | grzejących |
grzejących |
grzejących |
grzejących |
Składnia
|
+ | grzać | + |
(DOKĄD)
|
7. z karabinu
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Wojsko i wojna broń
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | strzelać |
Połączenia
- grzać jak do tarczy
Cytaty
|
Jakiś wyrostek, nadając elastycznym ugięciem kolan szczególnie wysoki lot huśtawkowej łódeczce, [...] relacjonował urywanymi okrzykami szczegóły zaobserwowane za murem. - Grzeją do niej... - krzyczał i opadał nieubłaganie w dół. źródło: NKJP: Roman Bratny: Kolumbowie — rocznik 20, 1957 |
|
|
Opasują kawał lasu sznurkiem, do sznurka przyczepiają kolorowe szmaty i pod tymi szmatkami wilki nie przejdą za nic w świecie, taką już mają naturę. Myśliwy grzeje jak do tarczy w takiego ogłupiałego bydlaka. źródło: NKJP: Bohdan Czeszko: Pokolenie, 1951 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
grzeję |
grzejemy |
|||
| 2 os. |
grzejesz |
grzejecie |
|||
| 3 os. |
grzeje |
grzeją |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
grzałem +(e)m grzał |
grzałam +(e)m grzała |
grzałom +(e)m grzało |
grzaliśmy grzeliśmy +(e)śmy grzali +(e)śmy grzeli |
grzałyśmy +(e)śmy grzały |
| 2 os. |
grzałeś +(e)ś grzał |
grzałaś +(e)ś grzała |
grzałoś +(e)ś grzało |
grzaliście grzeliście +(e)ście grzali +(e)ście grzeli |
grzałyście +(e)ście grzały |
| 3 os. |
grzał |
grzała |
grzało |
grzali grzeli |
grzały |
bezosobnik: grzano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę grzał będę grzać |
będę grzała będę grzać |
będę grzało będę grzać |
będziemy grzali będziemy grzeli będziemy grzać |
będziemy grzały będziemy grzać |
| 2 os. |
będziesz grzał będziesz grzać |
będziesz grzała będziesz grzać |
będziesz grzało będziesz grzać |
będziecie grzali będziecie grzeli będziecie grzać |
będziecie grzały będziecie grzać |
| 3 os. |
będzie grzał będzie grzać |
będzie grzała będzie grzać |
będzie grzało będzie grzać |
będą grzali będą grzeli będą grzać |
będą grzały będą grzać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
grzejmy |
|
| 2 os. |
grzej |
grzejcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
grzałbym bym grzał |
grzałabym bym grzała |
grzałobym bym grzało |
grzalibyśmy grzelibyśmy byśmy grzali byśmy grzeli |
grzałybyśmy byśmy grzały |
| 2 os. |
grzałbyś byś grzał |
grzałabyś byś grzała |
grzałobyś byś grzało |
grzalibyście grzelibyście byście grzali byście grzeli |
grzałybyście byście grzały |
| 3 os. |
grzałby by grzał |
grzałaby by grzała |
grzałoby by grzało |
grzaliby grzeliby by grzali by grzeli |
grzałyby by grzały |
bezosobnik: grzano by
bezokolicznik: grzać
imiesłów przysłówkowy współczesny:
grzejąc
gerundium: grzanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | grzanie |
grzania |
| D. | grzania |
grzań |
| C. | grzaniu |
grzaniom |
| B. | grzanie |
grzania |
| N. | grzaniem |
grzaniami |
| Ms. | grzaniu |
grzaniach |
| W. | grzanie |
grzania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: grzejący
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | grzejący |
grzejący |
grzejący |
grzejące |
grzejąca |
| D. | grzejącego |
grzejącego |
grzejącego |
grzejącego |
grzejącej |
| C. | grzejącemu |
grzejącemu |
grzejącemu |
grzejącemu |
grzejącej |
| B. | grzejącego |
grzejącego |
grzejący |
grzejące |
grzejącą |
| N. | grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącą |
| Ms. | grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | grzejący |
grzejący |
grzejące |
grzejące |
| D. | grzejących |
grzejących |
grzejących |
grzejących |
| C. | grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
| B. | grzejących |
grzejących |
grzejących |
grzejące |
| N. | grzejącymi |
grzejącymi |
grzejącymi |
grzejącymi |
| Ms. | grzejących |
grzejących |
grzejących |
grzejących |
Składnia
| Rzosobowy | + | grzać | + |
do KOGO | w CO
|
8. wódkę
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie używki
Połączenia
- grzać wódę, wódkę
Cytaty
|
[...] powierzam epizod komuś, o kim dowiedziałem się, że jest nieszczęśliwy, bo ma raka. Potem okazuje się, że źle się dowiedziałem, a ten facet grzeje wódę, rozpija ekipę i mówi do mnie per Grzesio. źródło: NKJP: Katarzyna Bielas: Sto lat kina, Gazeta Wyborcza, 1995-12-01 |
|
|
- Kiedyś grzałem dużo wódki, to chyba mój mały błąd... - wyznaje z błyskiem w oku. źródło: NKJP: O, rany Julek!, Dziennik Polski, 2001-02-09 |
|
|
[...] i faktycznie nic tak nie wk... jak płaczące dzieci, ale telefon do ręki, słuchawki do uszu i myśl, że za kilka godzin będę grzał wódkę ze szwagrem, powodują, że lot staje się bardziej znośny. źródło: Internet: forum.gazeta.ie |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
grzeję |
grzejemy |
|||
| 2 os. |
grzejesz |
grzejecie |
|||
| 3 os. |
grzeje |
grzeją |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
grzałem +(e)m grzał |
grzałam +(e)m grzała |
grzałom +(e)m grzało |
grzaliśmy grzeliśmy +(e)śmy grzali +(e)śmy grzeli |
grzałyśmy +(e)śmy grzały |
| 2 os. |
grzałeś +(e)ś grzał |
grzałaś +(e)ś grzała |
grzałoś +(e)ś grzało |
grzaliście grzeliście +(e)ście grzali +(e)ście grzeli |
grzałyście +(e)ście grzały |
| 3 os. |
grzał |
grzała |
grzało |
grzali grzeli |
grzały |
bezosobnik: grzano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę grzał będę grzać |
będę grzała będę grzać |
będę grzało będę grzać |
będziemy grzali będziemy grzeli będziemy grzać |
będziemy grzały będziemy grzać |
| 2 os. |
będziesz grzał będziesz grzać |
będziesz grzała będziesz grzać |
będziesz grzało będziesz grzać |
będziecie grzali będziecie grzeli będziecie grzać |
będziecie grzały będziecie grzać |
| 3 os. |
będzie grzał będzie grzać |
będzie grzała będzie grzać |
będzie grzało będzie grzać |
będą grzali będą grzeli będą grzać |
będą grzały będą grzać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
grzejmy |
|
| 2 os. |
grzej |
grzejcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
grzałbym bym grzał |
grzałabym bym grzała |
grzałobym bym grzało |
grzalibyśmy grzelibyśmy byśmy grzali byśmy grzeli |
grzałybyśmy byśmy grzały |
| 2 os. |
grzałbyś byś grzał |
grzałabyś byś grzała |
grzałobyś byś grzało |
grzalibyście grzelibyście byście grzali byście grzeli |
grzałybyście byście grzały |
| 3 os. |
grzałby by grzał |
grzałaby by grzała |
grzałoby by grzało |
grzaliby grzeliby by grzali by grzeli |
grzałyby by grzały |
bezosobnik: grzano by
bezokolicznik: grzać
imiesłów przysłówkowy współczesny:
grzejąc
gerundium: grzanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | grzanie |
grzania |
| D. | grzania |
grzań |
| C. | grzaniu |
grzaniom |
| B. | grzanie |
grzania |
| N. | grzaniem |
grzaniami |
| Ms. | grzaniu |
grzaniach |
| W. | grzanie |
grzania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: grzejący
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | grzejący |
grzejący |
grzejący |
grzejące |
grzejąca |
| D. | grzejącego |
grzejącego |
grzejącego |
grzejącego |
grzejącej |
| C. | grzejącemu |
grzejącemu |
grzejącemu |
grzejącemu |
grzejącej |
| B. | grzejącego |
grzejącego |
grzejący |
grzejące |
grzejącą |
| N. | grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącą |
| Ms. | grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | grzejący |
grzejący |
grzejące |
grzejące |
| D. | grzejących |
grzejących |
grzejących |
grzejących |
| C. | grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
| B. | grzejących |
grzejących |
grzejących |
grzejące |
| N. | grzejącymi |
grzejącymi |
grzejącymi |
grzejącymi |
| Ms. | grzejących |
grzejących |
grzejących |
grzejących |
imiesłów przymiotnikowy bierny: grzany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | grzany |
grzany |
grzany |
grzane |
grzana |
| D. | grzanego |
grzanego |
grzanego |
grzanego |
grzanej |
| C. | grzanemu |
grzanemu |
grzanemu |
grzanemu |
grzanej |
| B. | grzanego |
grzanego |
grzany |
grzane |
grzaną |
| N. | grzanym |
grzanym |
grzanym |
grzanym |
grzaną |
| Ms. | grzanym |
grzanym |
grzanym |
grzanym |
grzanej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | grzani |
grzani |
grzane |
grzane |
| D. | grzanych |
grzanych |
grzanych |
grzanych |
| C. | grzanym |
grzanym |
grzanym |
grzanym |
| B. | grzanych |
grzanych |
grzanych |
grzane |
| N. | grzanymi |
grzanymi |
grzanymi |
grzanymi |
| Ms. | grzanych |
grzanych |
grzanych |
grzanych |
Składnia
|
+ | grzać | + |
CO
|
9. narkotyki
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Choroby i ich leczenie uzależnienia
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | ćpać |
Cytaty
|
Na początku jeszcze im się wydaje, że zmienią życie, nie będą grzać, ale w pociągu to postanowienie nie jest już takie mocne, a jak wysiądą na dworcu, idą na pierwszy z brzegu bajzel po narkotyki lub klej. źródło: NKJP: Jacek Hugo-Bader: Gazeta Wyborcza, 1995-11-04 |
|
|
Towar dobry był, wtedy wydawało mi się że da się grzać sportowo - skończyło się 8 letnim ciągiem [...] Puknąłem i przysiadłem, totalna zwała - nigdy więcej takiego dobrego towaru nie grzałem źródło: Internet: hyperreal.info/talk/mapa-heroiny-polsce |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
grzeję |
grzejemy |
|||
| 2 os. |
grzejesz |
grzejecie |
|||
| 3 os. |
grzeje |
grzeją |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
grzałem +(e)m grzał |
grzałam +(e)m grzała |
grzałom +(e)m grzało |
grzaliśmy grzeliśmy +(e)śmy grzali +(e)śmy grzeli |
grzałyśmy +(e)śmy grzały |
| 2 os. |
grzałeś +(e)ś grzał |
grzałaś +(e)ś grzała |
grzałoś +(e)ś grzało |
grzaliście grzeliście +(e)ście grzali +(e)ście grzeli |
grzałyście +(e)ście grzały |
| 3 os. |
grzał |
grzała |
grzało |
grzali grzeli |
grzały |
bezosobnik: grzano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę grzał będę grzać |
będę grzała będę grzać |
będę grzało będę grzać |
będziemy grzali będziemy grzeli będziemy grzać |
będziemy grzały będziemy grzać |
| 2 os. |
będziesz grzał będziesz grzać |
będziesz grzała będziesz grzać |
będziesz grzało będziesz grzać |
będziecie grzali będziecie grzeli będziecie grzać |
będziecie grzały będziecie grzać |
| 3 os. |
będzie grzał będzie grzać |
będzie grzała będzie grzać |
będzie grzało będzie grzać |
będą grzali będą grzeli będą grzać |
będą grzały będą grzać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
grzejmy |
|
| 2 os. |
grzej |
grzejcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
grzałbym bym grzał |
grzałabym bym grzała |
grzałobym bym grzało |
grzalibyśmy grzelibyśmy byśmy grzali byśmy grzeli |
grzałybyśmy byśmy grzały |
| 2 os. |
grzałbyś byś grzał |
grzałabyś byś grzała |
grzałobyś byś grzało |
grzalibyście grzelibyście byście grzali byście grzeli |
grzałybyście byście grzały |
| 3 os. |
grzałby by grzał |
grzałaby by grzała |
grzałoby by grzało |
grzaliby grzeliby by grzali by grzeli |
grzałyby by grzały |
bezosobnik: grzano by
bezokolicznik: grzać
imiesłów przysłówkowy współczesny:
grzejąc
gerundium: grzanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | grzanie |
grzania |
| D. | grzania |
grzań |
| C. | grzaniu |
grzaniom |
| B. | grzanie |
grzania |
| N. | grzaniem |
grzaniami |
| Ms. | grzaniu |
grzaniach |
| W. | grzanie |
grzania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: grzejący
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | grzejący |
grzejący |
grzejący |
grzejące |
grzejąca |
| D. | grzejącego |
grzejącego |
grzejącego |
grzejącego |
grzejącej |
| C. | grzejącemu |
grzejącemu |
grzejącemu |
grzejącemu |
grzejącej |
| B. | grzejącego |
grzejącego |
grzejący |
grzejące |
grzejącą |
| N. | grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącą |
| Ms. | grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | grzejący |
grzejący |
grzejące |
grzejące |
| D. | grzejących |
grzejących |
grzejących |
grzejących |
| C. | grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
| B. | grzejących |
grzejących |
grzejących |
grzejące |
| N. | grzejącymi |
grzejącymi |
grzejącymi |
grzejącymi |
| Ms. | grzejących |
grzejących |
grzejących |
grzejących |
imiesłów przymiotnikowy bierny: grzany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | grzany |
grzany |
grzany |
grzane |
grzana |
| D. | grzanego |
grzanego |
grzanego |
grzanego |
grzanej |
| C. | grzanemu |
grzanemu |
grzanemu |
grzanemu |
grzanej |
| B. | grzanego |
grzanego |
grzany |
grzane |
grzaną |
| N. | grzanym |
grzanym |
grzanym |
grzanym |
grzaną |
| Ms. | grzanym |
grzanym |
grzanym |
grzanym |
grzanej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | grzani |
grzani |
grzane |
grzane |
| D. | grzanych |
grzanych |
grzanych |
grzanych |
| C. | grzanym |
grzanym |
grzanym |
grzanym |
| B. | grzanych |
grzanych |
grzanych |
grzane |
| N. | grzanymi |
grzanymi |
grzanymi |
grzanymi |
| Ms. | grzanych |
grzanych |
grzanych |
grzanych |
Składnia
|
+ | grzać | + |
(CO)
|
10. sprawę
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Środki masowego przekazu
Połączenia
- grzać sprawę, temat jakiś
Cytaty
|
Wystarczy regularnie grzać sprawę w rządowych i prorządowych mediach, a lewactwo również będzie o tym ciągle mówiło źródło: Internet: bialyrasizm.pl/reperacje-wojenne-od-niemiec/ |
|
|
Media grzeją temat buntu antykorupcyjnego w Rumunii, powielając na ten temat kłamstwa, jakoby przyczyną montowanego tam majdanu była rzekoma depenalizacja korupcji, źródło: Internet: facebook.com/RacjonalistaPL |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
grzeję |
grzejemy |
|||
| 2 os. |
grzejesz |
grzejecie |
|||
| 3 os. |
grzeje |
grzeją |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
grzałem +(e)m grzał |
grzałam +(e)m grzała |
grzałom +(e)m grzało |
grzaliśmy grzeliśmy +(e)śmy grzali +(e)śmy grzeli |
grzałyśmy +(e)śmy grzały |
| 2 os. |
grzałeś +(e)ś grzał |
grzałaś +(e)ś grzała |
grzałoś +(e)ś grzało |
grzaliście grzeliście +(e)ście grzali +(e)ście grzeli |
grzałyście +(e)ście grzały |
| 3 os. |
grzał |
grzała |
grzało |
grzali grzeli |
grzały |
bezosobnik: grzano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę grzał będę grzać |
będę grzała będę grzać |
będę grzało będę grzać |
będziemy grzali będziemy grzeli będziemy grzać |
będziemy grzały będziemy grzać |
| 2 os. |
będziesz grzał będziesz grzać |
będziesz grzała będziesz grzać |
będziesz grzało będziesz grzać |
będziecie grzali będziecie grzeli będziecie grzać |
będziecie grzały będziecie grzać |
| 3 os. |
będzie grzał będzie grzać |
będzie grzała będzie grzać |
będzie grzało będzie grzać |
będą grzali będą grzeli będą grzać |
będą grzały będą grzać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
grzejmy |
|
| 2 os. |
grzej |
grzejcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
grzałbym bym grzał |
grzałabym bym grzała |
grzałobym bym grzało |
grzalibyśmy grzelibyśmy byśmy grzali byśmy grzeli |
grzałybyśmy byśmy grzały |
| 2 os. |
grzałbyś byś grzał |
grzałabyś byś grzała |
grzałobyś byś grzało |
grzalibyście grzelibyście byście grzali byście grzeli |
grzałybyście byście grzały |
| 3 os. |
grzałby by grzał |
grzałaby by grzała |
grzałoby by grzało |
grzaliby grzeliby by grzali by grzeli |
grzałyby by grzały |
bezosobnik: grzano by
bezokolicznik: grzać
imiesłów przysłówkowy współczesny:
grzejąc
gerundium: grzanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | grzanie |
grzania |
| D. | grzania |
grzań |
| C. | grzaniu |
grzaniom |
| B. | grzanie |
grzania |
| N. | grzaniem |
grzaniami |
| Ms. | grzaniu |
grzaniach |
| W. | grzanie |
grzania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: grzejący
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | grzejący |
grzejący |
grzejący |
grzejące |
grzejąca |
| D. | grzejącego |
grzejącego |
grzejącego |
grzejącego |
grzejącej |
| C. | grzejącemu |
grzejącemu |
grzejącemu |
grzejącemu |
grzejącej |
| B. | grzejącego |
grzejącego |
grzejący |
grzejące |
grzejącą |
| N. | grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącą |
| Ms. | grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | grzejący |
grzejący |
grzejące |
grzejące |
| D. | grzejących |
grzejących |
grzejących |
grzejących |
| C. | grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
grzejącym |
| B. | grzejących |
grzejących |
grzejących |
grzejące |
| N. | grzejącymi |
grzejącymi |
grzejącymi |
grzejącymi |
| Ms. | grzejących |
grzejących |
grzejących |
grzejących |
imiesłów przymiotnikowy bierny: grzany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | grzany |
grzany |
grzany |
grzane |
grzana |
| D. | grzanego |
grzanego |
grzanego |
grzanego |
grzanej |
| C. | grzanemu |
grzanemu |
grzanemu |
grzanemu |
grzanej |
| B. | grzanego |
grzanego |
grzany |
grzane |
grzaną |
| N. | grzanym |
grzanym |
grzanym |
grzanym |
grzaną |
| Ms. | grzanym |
grzanym |
grzanym |
grzanym |
grzanej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | grzani |
grzani |
grzane |
grzane |
| D. | grzanych |
grzanych |
grzanych |
grzanych |
| C. | grzanym |
grzanym |
grzanym |
grzanym |
| B. | grzanych |
grzanych |
grzanych |
grzane |
| N. | grzanymi |
grzanymi |
grzanymi |
grzanymi |
| Ms. | grzanych |
grzanych |
grzanych |
grzanych |
Składnia
|
+ | grzać | + |
CO
|