UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

wydostać się

Chronologizacja

1803, Ignacy Krasicki: Dzieła, books.google.pl

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wydostanę się
wydostaniemy się
2 os. wydostaniesz się
wydostaniecie się
3 os. wydostanie się
wydostaną się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wydostałem się
+(e)m się wydostał
wydostałam się
+(e)m się wydostała
wydostałom się
+(e)m się wydostało
wydostaliśmy się
+(e)śmy się wydostali
wydostałyśmy się
+(e)śmy się wydostały
2 os. wydostałeś się
+(e)ś się wydostał
wydostałaś się
+(e)ś się wydostała
wydostałoś się
+(e)ś się wydostało
wydostaliście się
+(e)ście się wydostali
wydostałyście się
+(e)ście się wydostały
3 os. wydostał się
wydostała się
wydostało się
wydostali się
wydostały się

bezosobnik: wydostano się

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wydostańmy się
2 os. wydostań się
wydostańcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wydostałbym się
bym się wydostał
wydostałabym się
bym się wydostała
wydostałobym się
bym się wydostało
wydostalibyśmy się
byśmy się wydostali
wydostałybyśmy się
byśmy się wydostały
2 os. wydostałbyś się
byś się wydostał
wydostałabyś się
byś się wydostała
wydostałobyś się
byś się wydostało
wydostalibyście się
byście się wydostali
wydostałybyście się
byście się wydostały
3 os. wydostałby się
by się wydostał
wydostałaby się
by się wydostała
wydostałoby się
by się wydostało
wydostaliby się
by się wydostali
wydostałyby się
by się wydostały

bezosobnik: wydostano by się

bezokolicznik: wydostać się

imiesłów przysłówkowy uprzedni:

wydostawszy się

gerundium: wydostanie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. wydostanie się
wydostania się
D. wydostania się
wydostań się
C. wydostaniu się
wydostaniom się
B. wydostanie się
wydostania się
N. wydostaniem się
wydostaniami się
Ms. wydostaniu się
wydostaniach się
W. wydostanie się
wydostania się

odpowiednik aspektowy: wydostawać się

Pochodzenie

Zob. dostać

1. z wraku

Definicja

z trudem opuścić miejsce, w którym się przebywało

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek

Relacje znaczeniowe

synonimy:  wydobyć się, wykaraskać się
antonimy:  dostać się

Połączenia

  • wydostać się na brzeg, na dach, na drogę, na szczyt, na szosę, na wierzch
  • wydostać się przez okno
  • wydostać się z labiryntu, z matni, z okrążenia, z potrzasku, z tłumu; z miasta, z wyspy; z budynku, z domu, z mieszkania, z piwnicy, z pokoju; z auta, z ciągnika, z samochodu; z lasu, z wody; z klatki, z niewoli, z obozu
  • bezpiecznie, cudem, z trudem wydostać się
  • pomóc, postanowić, próbować, usiłować, zdołać wydostać się
  • próba wydostania się

Cytaty

Wydostawszy się z miasta na autostradę do Ostii, rozwinął szybkość, od której mnie dech zaparło.

źródło: NKJP: Tadeusz Breza: Urząd, 1960

Zbiegli w dół i przez kasyno wydostali się na tyły pałacu.

źródło: NKJP: Andrzej Zbych (Andrzej Szypulski, Zbigniew Safjan): Stawka większa niż życie, 1967

Podczas wojny musiałem wydostać się z wyschniętej studni, w której się przypadkiem znalazłem, uciekając przed kozakami.

źródło: NKJP: Marek Krajewski: Koniec świata w Breslau, 2003

Utknął on w jaskini i nie był w stanie sam wydostać się na powierzchnię.

źródło: NKJP: Adam Marasek: Kronika TOPR, Tygodnik Podhalański, nr 4, 1997

Składnia

bez ograniczeń + wydostać się +
(SKĄD) + (DOKĄD)

2. o dymie

Definicja

przemieścić się na zewnątrz czegoś na skutek działania siły fizycznej, pokonując jakiś opór lub przeszkodę

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek

Relacje znaczeniowe

synonimy:  dobyć się, walnąć, wydobyć się

Połączenia

  • ogień wydostał się
  • wydostać się z ust

Cytaty

Chciałem krzyknąć, ale z otwartych ust nie wydostał się żaden dźwięk.

źródło: NKJP: Andrzej Stasiuk: Biały kruk, 1995

Gdy ogień wydostał się na poddasze - prędkość jego rozprzestrzeniania była ogromna.

źródło: NKJP: fig.: Ogień na wzgórzu, Tygodnik Podhalański, nr 19, 1999

Zapewnia, że chmura amoniaku nie wydostała się poza teren zakładu.

źródło: NKJP: Grzegorz Dudziński: Chmura amoniaku truje w Bydgoszczy, Super Express, nr 21/4, 1998

Ropa wydostała się prawdopodobnie z pobliskiej stacji paliw.

źródło: NKJP: (RASZ): Wyciek paliwa, Gazeta Wrocławska, nr 08/07, 1999

Pękł zbiornik - wydostał się trujący gaz.

źródło: NKJP: Edwin Bendyk: Zatruta studnia: rzecz o władzy i wolności, 2002

Składnia

bez ograniczeń + wydostać się +
(SKĄD) + (DOKĄD)

3. z kłopotów

Definicja

z trudem i powoli uwolnić się od czegoś niekorzystnego

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Relacje znaczeniowe

synonimy:  wybabrać się, wydobyć się, wygrzebać się, wykaraskać się

Połączenia

  • wydostać się z matni, z opresji, z sytuacji
  • cudem wydostać się

Cytaty

Ratownicy pomogli mu wydostać się z trudności i sprowadzili na Halę Gąsienicową.

źródło: NKJP: Adam Marasek: Kronika TOPR, Tygodnik Podhalański, nr 1, 1997

Zdobyłem gola na wagę zwycięstwa, gola, który pozwala wierzyć, że wydostaniemy się z tarapatów.

źródło: NKJP: (ANGO): Mocnym zabierają, słabym oddają, Dziennik Polski, 2008-04-14

Władze Uniejowa boją się, że przez jedną decyzję konserwatora zabytków miasteczko zamiast wydostać się z problemów finansowych może popaść w kłopoty.

źródło: NKJP: (ask): Jeden zabytek, dwie wizje, Dziennik Łódzki, 2005-02-25

Na razie nie dostrzega sposobu wydostania się z tej niesamowitej sytuacji...

źródło: NKJP: Wiesława Maria Korczyńska: Wróć..., 2001

Składnia

bez ograniczeń + wydostać się +
z CZEGO

4. z zebrania

Definicja

ujawnić się niepowołanym osobom

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Cytaty

Do prasy wydostały się „nieoficjalnie” przekłamane informacje, objęte tajemnicą handlową.

źródło: NKJP: Piotr Szczepaniak: Władze Lubina chcą wpływu na własną (częściowo) telewizję, Gazeta Wrocławska, nr 06/07, 1999

Przez 20 lat z otoczonego płotem i strzeżonego niczym więzienie placu nie wydostała się żadna informacja.

źródło: NKJP: Anna Żebrowska: Utopia w basenie utopiona, Gazeta Wyborcza, 1993-12-16

Trudno jednak sobie wyobrazić, by ewentualne duże różnice w sprawach gospodarczych pomiędzy dwojgiem najważniejszych polityków w kraju nie wydostały się do wiadomości publicznej.

źródło: NKJP: Andrzej Łomanowski: Krótkie spięcie, Ozon, nr 22, 2005

Składnia

bez ograniczeń + wydostać się +
(SKĄD) + (DOKĄD)
Data ostatniej modyfikacji: 07.06.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json