Chronologizacja
Pochodzenie
niem. Rosine (Rosinen lm)
z łac. racēmus 'szypułka winnego ogrona'; 'winogrono, winna jagoda'
Por. rodzynka
1. owoc
Definicja
Warianty
- rodzynka
- przest. rodzenek
- przest. rodzenka
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat roślin owoce i warzywa
Połączenia
- osączone, sparzone; suche rodzynki
- figi i rodzynki
- garść; paczka rodzynków
- bułeczki, ciasto, czekolada, galaretka, kołacz, lody, obwarzanek, placek z rodzynkami
- dodać rodzynki do czegoś
- nadziewać, posypać coś rodzynkami
- jak rodzynki w cieście
Cytaty
|
Dodać sparzone i osączone rodzynki, a gdy chrzan przestygnie (ale żelatyna się jeszcze nie zetnie) dodać śmietanę. źródło: KWSJP: Galaretka z chrzanu, Super Express. Dodatek kulinarny, 1998 |
|
|
Drugi o północy zażądał czekolady z rodzynkami, po którą adiutant jechał 100 km. źródło: KWSJP: Jerzy Andrzejczak: Polak potrafi, czyli 100 powodów do (za)dumy narodowej, CKM nr 11, 2000 |
|
|
Siedzieli przy stole połykając suche rodzynki, pijąc z maleńkich kieliszków wino, trawiąc słowa Hagady, a Dawid cicho i cierpliwie czekał na proroka Eliasza u końca stołu. źródło: KWSJP: Bogdan Wojdowski: Chleb rzucony umarłym, 1971 |
|
|
Rodzynki (suszone winogrona) mają właściwości podobne do świeżych owoców. Do leczenia używa się owoców świeżych i suszonych, gałązki i pestki. źródło: NKJP: (DN): Winogronowa kuracja, Dziennik Zachodni, 2001-07-28 |
|
|
Gotowno kaszę na zupę, na potrawę, gęsto, sypko, z wodą, mlekiem, masłem lub słoniną, rodzenkami lub śliwkami [...]. źródło: Katarzyna Węgorowska: Językowe świadectwa kultury i obyczajowości Kresów Północno-Wschodnich utrwalone we wspomnieniach ich byłych mieszkańców, 2004 (books.google.pl) |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: m2, m3
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | rodzynek |
rodzynki |
|
| D. | rodzynka |
rodzynków |
|
| C. | rodzynkowi |
rodzynkom |
|
| B. | rodzynka rodzynek |
rodzynki |
|
| N. | rodzynkiem |
rodzynkami |
|
| Ms. | rodzynku |
rodzynkach |
|
| W. | rodzynku |
rodzynki |
Inne uwagi
Zwykle lm
2. mężczyzna wśród kobiet
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Określenia fizyczności człowieka płeć
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia osób wchodzących w relacje międzyludzkie
Połączenia
- jedyny, męski rodzynek
- być rodzynkiem między kimś
Cytaty
|
Pochodzący z Myślenic Andrzej był rodzynkiem między trzema siostrami, odpowiedzialnym, obok ojca, za męską część prac domowych. źródło: KWSJP: Ewa Gorczyca, Dorota Mękarska, Marian Struś, Andrzej Raus: Oni tez byli dziećmi, Nowiny, 2006 |
|
|
- Wśród debiutujących pisarzy przeważają panie, które w mniejszym lub większym stopniu nawiązują do Bridget Jones. Na tym tle jest Pan rodzynkiem. źródło: NKJP: Mosad to słowo-klucz, Dziennik Polski, 2002-08-29 |
|
|
Bożena Mor jest jedną z siedmiu kobiet w powiecie kłodzkim, które prowadzą kursy prawa jazdy. Kiedy 5 lat temu zaczynała szkolić przyszłych kierowców, była rodzynkiem wśród setki instruktorów – mężczyzn. źródło: NKJP: Słowo Polskie Gazeta Wrocławska, 2005-11-07 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: m1
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | rodzynek |
rodzynkowie |
ndepr |
| rodzynki |
depr | ||
| D. | rodzynka |
rodzynków |
|
| C. | rodzynkowi |
rodzynkom |
|
| B. | rodzynka |
rodzynków |
|
| N. | rodzynkiem |
rodzynkami |
|
| Ms. | rodzynku |
rodzynkach |
|
| W. | rodzynku |
rodzynkowie |
ndepr |
| rodzynki |
depr |
3. wyróżniający się
Definicja
Warianty
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność
Połączenia
- prawdziwy rodzynek
Cytaty
|
Na zakończenie prawdziwy rodzynek - młody, ale już doświadczony miejscowy hakomistrz [...] poprowadził na Wielkiej Turni najtrudniejszy fragment drogi Muskata „Nauka Haczenia” V+ A4/A4+. źródło: KWSJP: Letni sezon wspinaczkowy, Tygodnik Podhalański nr 44, 1997 |
|
|
O wciąż sporej popularności prowadzonych przez nich orkiestr niech świadczy fakt, że gra w nich coraz więcej młodych osób. – Mamy u nas takiego rodzynka [...], 13-letnią dziewczynę grającą na flecie. źródło: NKJP:: Marcin Sitko: Barbara z fletem, Dziennik Zachodni, 2003-04-03 |
|
|
Otóż popieram tę ustawę nie dlatego, że pani minister jest rodzynkiem jako kobieta w składzie rządu, także nie dlatego, że jest bardzo przystojną kobietą - pragnę podziękować pani minister za bardzo duży wkład w tę pracę i rzetelność w przygotowaniu materiałów. źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 11.05.1995 |
|
|
Osobnym rozdziałem dla siebie jest Jan Tylka, absolutnie rodzynek wśród artystycznych stolarzy wykonujących meble regionalne góralskie uznane za wyrób o najwyższym kunszcie artystycznym. źródło: KWSJP: Jolanta Flach: Spoglądał na ogród pełen uli..., Tygodnik Podhalański nr 41, 1996 |
|
|
Do zawodów zgłosiło się 29 załóg. Nie zabrakło blisko 300-konnych subaru imprez czy znanego z Rajdowych Mistrzostw Polski renault clio sport i opla astry [...]. Prawdziwym rodzynkiem był legendarny mini cooper i dobrze znany nieco starszym Polakom dwusuwowy wartburg. źródło: NKJP: Arkadiusz Bar: Deszcz zdecydował, Życie Podkarpackie, 2008-06-25 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: m1
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | rodzynek |
rodzynkowie |
ndepr |
| rodzynki |
depr | ||
| D. | rodzynka |
rodzynków |
|
| C. | rodzynkowi |
rodzynkom |
|
| B. | rodzynka |
rodzynków |
|
| N. | rodzynkiem |
rodzynkami |
|
| Ms. | rodzynku |
rodzynkach |
|
| W. | rodzynku |
rodzynkowie |
ndepr |
| rodzynki |
depr |