Chronologizacja
XIV w., Bor
Pochodzenie
psł. *pěsnь 'śpiewanie; to, co się śpiewa; pieśń'
Forma prasłowiańska to pierwotnie nazwa czynności (wtórnie skonkretyzowana) od psł. *pěti 'śpiewać'; zob. piać
1. powstańcza
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność artystyczna człowieka muzyka
Połączenia
- pieśń adwentowa, biesiadna, błagalna, bojowa, bożonarodzeniowa, cygańska, dziadowska, dziękczynna, góralska, kościelna, kurpiowska, legionowa, liturgiczna, ludowa, maryjna, miłosna, nabożna, operowa, pasyjna, patriotyczna, pochwalna, powstańcza, pożegnalna, religijna, rewolucyjna, sakralna, weselna, wielkopostna, żałobna
- pieśń chwały, triumfu, zwycięstwa
- pieśń na czyjąś cześć
- pieśni i tańce
- muzyka, słowa do pieśni
- pieśń rozbrzmiewa
- intonować, komponować, odśpiewywać, nucić, śpiewać, układać, wykonywać, wznosić pieśń
Cytaty
|
Tak dobrze było siedzieć na jej kolanach i słuchać bajek, wspomnień lub pieśni powstańczych. źródło: NKJP: Danuta Koral: Wydziedziczeni, 1997 |
|
|
Wesoły Staś, dusza towarzystwa i mistrz pieśni biesiadnej, zapewniał pogodny nastrój wesela. źródło: NKJP: Jarosław Abramow-Newerly: Młyn w piekarni, 2002 |
|
|
Krótkim recitalem, w którym nie zabrakło radosnych pieśni i pełnych zadumy utworów, udowodniła, że jest jedną z najwspanialszych polskich wokalistek. źródło: NKJP: (GZL): Zaśpiewali aniołom, Dziennik Polski, 2001-10-02 |
|
|
Popłynęły kolejne zwrotki pieśni, z którą jakoś nie zetknąłem się na żadnym z moich harcerskich obozów. Nastrój zrobił się beztroski i w ten sposób zeszła jakoś noc i ranek. źródło: NKJP: Ryszard Matuszewski: Chmury na pogodnym niebie, Gazeta Wyborcza, 1998-04-30 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | pieśń |
pieśni |
|
| D. | pieśni |
pieśni |
|
| C. | pieśni |
pieśniom |
|
| B. | pieśń |
pieśni |
|
| N. | pieśnią |
pieśniami |
|
| Ms. | pieśni |
pieśniach |
|
| W. | pieśni |
pieśni |
2. Horacego
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność artystyczna człowieka literatura
Połączenia
- pieśń dziękczynna, miłosna, pochwalna, religijna
- pieśni Horacego, Kochanowskiego
Cytaty
|
Pieśń Kochanowskiego jest pochwałą bezinteresownej cnoty i zarazem sarkastyczną konstatacją osamotnienia człowieka. źródło: NKJP: Jerzy Ziomek: Renesans, 1973 |
|
|
Może pieśni epickie zapisywano, a może były układane i przekazywane tylko ustnie. Na zasadę przekazywania ustnego mogłaby wskazywać tzw. formularność Homerowego stylu. źródło: NKJP: Zygmunt Kubiak: Mitologia Greków i Rzymian, 2008 |
|
|
- Musisz zajść koniecznie. Greta bardzo prosi. Ona zupełnie nie rozumie pieśni Kochanowskiego. - Może jutro. Dziś nie mogę. źródło: NKJP: Tadeusz Konwicki: Kronika wypadków miłosnych, 1974 |
|
|
Wiele emocji wzbudzały prezentacje w konkursie recytatorskim. Deklamowano Sofoklesa (były np. inscenizacje „Antygony”), Homera, pieśni Horacego. źródło: NKJP: Antyk w prześcieradłach, Dziennik Polski, 2000-11-15 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | pieśń |
pieśni |
|
| D. | pieśni |
pieśni |
|
| C. | pieśni |
pieśniom |
|
| B. | pieśń |
pieśni |
|
| N. | pieśnią |
pieśniami |
|
| Ms. | pieśni |
pieśniach |
|
| W. | pieśni |
pieśni |
3. z poematu
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność artystyczna człowieka literatura
Połączenia
- pieśń pierwsza, druga....
- pieśń z "Beniowskiego", z poematu
Cytaty
|
Centralny Zespół Dramatyczny wystawił sceny z Leara w przeróbce osiemnastowiecznej, a dwaj słynni recytatorzy przygotowali kilkanaście pieśni z Dantejskiego Piekła. źródło: NKJP: Adam Czerniawski: Narracje ormiańskie, 2003 |
|
|
Do najbardziej znanych należą Cyd Pierre Corneille'a, sielanka Amintas Torquata Tassa oraz czwarta pieśń z poematu Adone Mariniego nosząca tytuł Psyche. źródło: NKJP: www.wikipedia.org |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | pieśń |
pieśni |
|
| D. | pieśni |
pieśni |
|
| C. | pieśni |
pieśniom |
|
| B. | pieśń |
pieśni |
|
| N. | pieśnią |
pieśniami |
|
| Ms. | pieśni |
pieśniach |
|
| W. | pieśni |
pieśni |