UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

odkopać

Chronologizacja

1571, SPXVI

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. odkopię
odkopiemy
2 os. odkopiesz
odkopiecie
3 os. odkopie
odkopią

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. odkopałem
+(e)m odkopał
odkopałam
+(e)m odkopała
odkopałom
+(e)m odkopało
odkopaliśmy
+(e)śmy odkopali
odkopałyśmy
+(e)śmy odkopały
2 os. odkopałeś
+(e)ś odkopał
odkopałaś
+(e)ś odkopała
odkopałoś
+(e)ś odkopało
odkopaliście
+(e)ście odkopali
odkopałyście
+(e)ście odkopały
3 os. odkopał
odkopała
odkopało
odkopali
odkopały

bezosobnik: odkopano

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. odkopmy
2 os. odkop
odkopcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. odkopałbym
bym odkopał
odkopałabym
bym odkopała
odkopałobym
bym odkopało
odkopalibyśmy
byśmy odkopali
odkopałybyśmy
byśmy odkopały
2 os. odkopałbyś
byś odkopał
odkopałabyś
byś odkopała
odkopałobyś
byś odkopało
odkopalibyście
byście odkopali
odkopałybyście
byście odkopały
3 os. odkopałby
by odkopał
odkopałaby
by odkopała
odkopałoby
by odkopało
odkopaliby
by odkopali
odkopałyby
by odkopały

bezosobnik: odkopano by

bezokolicznik: odkopać

imiesłów przysłówkowy uprzedni: odkopawszy

gerundium: odkopanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. odkopanie
odkopania
D. odkopania
odkopań
C. odkopaniu
odkopaniom
B. odkopanie
odkopania
N. odkopaniem
odkopaniami
Ms. odkopaniu
odkopaniach
W. odkopanie
odkopania

imiesłów przymiotnikowy bierny: odkopany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. odkopany
odkopany
odkopany
odkopane
odkopana
D. odkopanego
odkopanego
odkopanego
odkopanego
odkopanej
C. odkopanemu
odkopanemu
odkopanemu
odkopanemu
odkopanej
B. odkopanego
odkopanego
odkopany
odkopane
odkopaną
N. odkopanym
odkopanym
odkopanym
odkopanym
odkopaną
Ms. odkopanym
odkopanym
odkopanym
odkopanym
odkopanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. odkopani
odkopani
odkopane
odkopane
D. odkopanych
odkopanych
odkopanych
odkopanych
C. odkopanym
odkopanym
odkopanym
odkopanym
B. odkopanych
odkopanych
odkopanych
odkopane
N. odkopanymi
odkopanymi
odkopanymi
odkopanymi
Ms. odkopanych
odkopanych
odkopanych
odkopanych

odpowiednik aspektowy: odkopywać

Pochodzenie

Zob. kopać

1. grób

Definicja

kopiąc w ziemi lub śniegu, odnaleźć coś, co było w nich ukryte

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca rodzaje pracy

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt zwyczaje i zachowania zwierząt

Relacje znaczeniowe

antonimy:  zakopać

Połączenia

  • archeolodzy, policjanci, ratownicy, robotnicy odkopali
  • odkopać fragmenty, pozostałości czegoś; fundamenty, grób, ruiny; ciała, szczątki, zwłoki
  • odkopać spod śniegu; ze śniegu
  • odkopać po (iluś) latach

Cytaty

Jeśli ktoś odkopie lub znajdzie piaskowcową płytę z nieznanymi napisami, prosimy jej nie wyrzucać, nie niszczyć, lecz powiadomić muzeum.

źródło: NKJP: S. Żagiel: Odnaleziona macewa, Tygodnik Ciechanowski, 2007-03-04

W Bolestraszycach ekipa budowlańców odkopała żelazne drzwi, które nie były zaznaczone na żadnych planach umocnienia. Po ich usunięciu odsłonił się korytarz, do którego zapuścił się samotnie jeden z robotników.

źródło: NKJP: Joanna Podgórska: Lepszy bruk niż taki ślub, Polityka, 2006-08-26

Jeszcze w 1943 roku Niemcy odkopali zwłoki 9432 ofiar i dalszą ekshumację zawieszono - do dziś.

źródło: NKJP: Ryszard Kapuściński: Imperium, 2005

Wszedł na lawinisko i zobaczył wystające nogi jednego z zasypanych, słyszał też drugiego - krzyczącego spod śniegów. Próbował ich odkopać, ale gołymi rękami nie dał rady.

źródło: NKJP: Michał Jagiełło: Wołanie w górach : wypadki i akcje ratunkowe w Tatrach, 1979

Prace wykopaliskowe rozpoczął nad Tygrysem w poszukiwaniu dawnej Niniwy. Wyniki były jednak dość skąpe, toteż wkrótce przeniósł się na inny teren, do Chorsabadu, gdzie odkopał ruiny wielkiego pałacu, który zidentyfikowano jako pałac Sargona II, władcy Asyrii [...].

źródło: NKJP: Witold Tyloch: Dzieje ksiąg Starego Testamentu: szkice z krytyki biblijnej, 1981

Składnia

bez ograniczeń + odkopać +
KOGO/CO

2. piłkę

Definicja

uderzeniem nogą odsunąć coś z jakiegoś miejsca lub posłać coś w kierunku, z którego dotarło do danego miejsca

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego czynności i stany fizjologiczne

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Sport czynności związane ze sportem

Relacje znaczeniowe

synonimy:  odkopnąć

Połączenia

  • odkopać piłkę

Cytaty

Zawodnik [...] ze złością odkopał piłkę i arbiter wyciągnął drugą żółtą i w konsekwencji czerwony kartonik.

źródło: Internet: goal.pl

W feralnej 76 minucie najpierw [...] odkopał piłkę, która już wyszła na rzut rożny.

źródło: NKJP: (res): Decydowały nerwy, Dziennik Bałtycki, 2005-05-16

[...] odkopał piłkę po gwizdku i sędzia musiał pokazać mu czerwoną kartkę.

źródło: NKJP: Europejskie puchary, Gazeta Wyborcza,1993-12-09

Dziś wszedłem o piątej rano, bo o tej godzinie zawsze wstaję, do jego pokoju, aby go sprawdzić, czy nie odkopał kołdry, co często się zdarza.

źródło: NKJP: Stefan Pastuszewski: Zostań!, Akant, 2009-02

Santana, rozkojarzony, ze ślepym gniewem odkopał zawinięty róg dywanu.

źródło: NKJP: Jacek Dukaj: W kraju niewiernych, 2000

Składnia

bez ograniczeń + odkopać +
CO

3. sprawę

Definicja

wrócić do czegoś zapomnianego

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

Połączenia

  • odkopać temat

Cytaty

W połowie 2006 roku ktoś uchwałę odkopał z archiwów i sprawa trafiła do wojewody, a ten skierował ją do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.

źródło: NKJP: Wojciech Chmura: Przedobrzyli, Dziennik Polski, 2008-04-11

Witam wszystkich, odkopałem dzisiaj na dysku archiwalną wersję witryny.

źródło: NKJP: Internet

Trochę grzebałem w starociach i odkopałem temat. Sama idea gatunku wydaje się dosyć ciekawa, muzycznie to żadna rewelacja.

źródło: NKJP: Internet

Składnia

bez ograniczeń + odkopać +
CO
Data ostatniej modyfikacji: 27.03.2017
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json