UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

ukrajać

częściej ukroić

Chronologizacja

SJPXVII, SL, SWil, SJPWar, SJPDor, SJPSz, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP

Pochodzenie

Zob. krajać

Definicja

krając, oddzielić kawałek od całości

Warianty

  • częściej ukroić

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca rodzaje pracy

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie czynności związane z przyrządzaniem jedzenia

Połączenia

  • ukrajać chleba, sękacza, szyneczki; pajdkę, porcję, skibkę
  • ukrajać cieniutko
  • ukrajać i posmarować

Cytaty

Zrobił sobie jajecznicę, ukrajał chleba, po czym wrócił do pokoju i zaczął zajadać przyglądając się ojcu.

źródło: NKJP: Edmund Niziurski: Księga urwisów, 1954

Patrzymy przez moment na siebie, czuję się trochę nieswojo, lecz nie tak, by nie móc się uśmiechnąć: - Ukrajać ci sękacza? Jeżeli masz ochotę, przyniosę czekoladowego jeża.

źródło: NKJP: Ewa Nowacka: Emilia z kwiatem lilii leśnej, 1993

Ponadto babka stanęła obok nich przy stole i oświadczyła, że Julek nie wstanie, dopóki nie zje leżących przed nim pajdek chleba. Sama je przedtem ukrajała i posmarowała, oznajmiając, że Julek przyjechał chudy jak hak, a ona nie ma życzenia, żeby po wakacjach u dziadków wyjeżdżał jeszcze chudszy.

źródło: NKJP: Irena Jurgielewiczowa: Ten obcy, 1961

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. ukraję
ukrajemy
2 os. ukrajesz
ukrajecie
3 os. ukraje
ukrają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. ukrajałem
+(e)m ukrajał
ukrajałam
+(e)m ukrajała
ukrajałom
+(e)m ukrajało
ukrajaliśmy
+(e)śmy ukrajali
ukrajałyśmy
+(e)śmy ukrajały
2 os. ukrajałeś
+(e)ś ukrajał
ukrajałaś
+(e)ś ukrajała
ukrajałoś
+(e)ś ukrajało
ukrajaliście
+(e)ście ukrajali
ukrajałyście
+(e)ście ukrajały
3 os. ukrajał
ukrajała
ukrajało
ukrajali
ukrajały

bezosobnik: ukrajano

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. ukrajmy
2 os. ukraj
ukrajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. ukrajałbym
bym ukrajał
ukrajałabym
bym ukrajała
ukrajałobym
bym ukrajało
ukrajalibyśmy
byśmy ukrajali
ukrajałybyśmy
byśmy ukrajały
2 os. ukrajałbyś
byś ukrajał
ukrajałabyś
byś ukrajała
ukrajałobyś
byś ukrajało
ukrajalibyście
byście ukrajali
ukrajałybyście
byście ukrajały
3 os. ukrajałby
by ukrajał
ukrajałaby
by ukrajała
ukrajałoby
by ukrajało
ukrajaliby
by ukrajali
ukrajałyby
by ukrajały

bezosobnik: ukrajano by

bezokolicznik: ukrajać

imiesłów przysłówkowy uprzedni: ukrajawszy

gerundium: ukrajanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. ukrajanie
ukrajania
D. ukrajania
ukrajań
C. ukrajaniu
ukrajaniom
B. ukrajanie
ukrajania
N. ukrajaniem
ukrajaniami
Ms. ukrajaniu
ukrajaniach
W. ukrajanie
ukrajania

imiesłów przymiotnikowy bierny: ukrajany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. ukrajany
ukrajany
ukrajany
ukrajane
ukrajana
D. ukrajanego
ukrajanego
ukrajanego
ukrajanego
ukrajanej
C. ukrajanemu
ukrajanemu
ukrajanemu
ukrajanemu
ukrajanej
B. ukrajanego
ukrajanego
ukrajany
ukrajane
ukrajaną
N. ukrajanym
ukrajanym
ukrajanym
ukrajanym
ukrajaną
Ms. ukrajanym
ukrajanym
ukrajanym
ukrajanym
ukrajanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. ukrajani
ukrajani
ukrajane
ukrajane
D. ukrajanych
ukrajanych
ukrajanych
ukrajanych
C. ukrajanym
ukrajanym
ukrajanym
ukrajanym
B. ukrajanych
ukrajanych
ukrajanych
ukrajane
N. ukrajanymi
ukrajanymi
ukrajanymi
ukrajanymi
Ms. ukrajanych
ukrajanych
ukrajanych
ukrajanych

Inne uwagi

Spotykane użycia form aspektu niedokonanego: ukrajam, ukrajasz, ukraja, ukrajamy, ukrajacie, ukrajają, ukrajaj, ukrajajmy, ukrajajcie, które uważane są za niepoprawne

Składnia

bez ograniczeń + ukrajać +
CO/CZEGO + (KOMU)
Data ostatniej modyfikacji: 24.04.2011
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json