Chronologizacja
XV w., Bor
Pochodzenie
psł. *diviti 'patrzeć z podziwem, obserwować; wprawiać w podziw, zdumienie'
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka emocje i uczucia
Cytaty
|
Prawnik. To ten, który mnie dziwił swoimi prawicowymi poglądami. źródło: NKJP: Czesław Miłosz: Abecadło Miłosza, 1997 |
|
|
Resztki ścian błyszczą złoceniami i dziwią nas ciężkim bogactwem ornamentów. źródło: NKJP: Tadeusz Konwicki: Wiatr i pył, 2008 |
|
|
Kobieta unosi brwi, zupełnie jak Karol, nie wiadomo, czy dziwi ją decyzja Marty, czy to, co się dzieje na placyku z nieczynną fontanną. źródło: NKJP: Anna Onichimowska: Trzecie oko, 2009 |
|
|
Nie mam oczywiście pretensji, że spacerujesz z chłopcem, trochę mnie po prostu dziwi, że uważasz ten fakt za coś, co należy ukrywać. źródło: NKJP: Ewa Nowacka: Może nie, może tak, 1976 |
|
|
Radnego [...] dziwi, dlaczego nie dotrzymano terminu spłaty odsetek, skoro były na to pieniądze. źródło: NKJP: K. Juszczak: VII sesja Rady Gminy w Kobylej Górze: Jednogłośnie, ale z zastrzeżeniami, Czas Ostrzeszowski, 18, 2007 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
dziwię |
dziwimy |
|||
| 2 os. |
dziwisz |
dziwicie |
|||
| 3 os. |
dziwi |
dziwią |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
dziwiłem +(e)m dziwił |
dziwiłam +(e)m dziwiła |
dziwiłom +(e)m dziwiło |
dziwiliśmy +(e)śmy dziwili |
dziwiłyśmy +(e)śmy dziwiły |
| 2 os. |
dziwiłeś +(e)ś dziwił |
dziwiłaś +(e)ś dziwiła |
dziwiłoś +(e)ś dziwiło |
dziwiliście +(e)ście dziwili |
dziwiłyście +(e)ście dziwiły |
| 3 os. |
dziwił |
dziwiła |
dziwiło |
dziwili |
dziwiły |
bezosobnik: dziwiono
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę dziwił będę dziwić |
będę dziwiła będę dziwić |
będę dziwiło będę dziwić |
będziemy dziwili będziemy dziwić |
będziemy dziwiły będziemy dziwić |
| 2 os. |
będziesz dziwił będziesz dziwić |
będziesz dziwiła będziesz dziwić |
będziesz dziwiło będziesz dziwić |
będziecie dziwili będziecie dziwić |
będziecie dziwiły będziecie dziwić |
| 3 os. |
będzie dziwił będzie dziwić |
będzie dziwiła będzie dziwić |
będzie dziwiło będzie dziwić |
będą dziwili będą dziwić |
będą dziwiły będą dziwić |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
dziwmy |
|
| 2 os. |
dziw |
dziwcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
dziwiłbym bym dziwił |
dziwiłabym bym dziwiła |
dziwiłobym bym dziwiło |
dziwilibyśmy byśmy dziwili |
dziwiłybyśmy byśmy dziwiły |
| 2 os. |
dziwiłbyś byś dziwił |
dziwiłabyś byś dziwiła |
dziwiłobyś byś dziwiło |
dziwilibyście byście dziwili |
dziwiłybyście byście dziwiły |
| 3 os. |
dziwiłby by dziwił |
dziwiłaby by dziwiła |
dziwiłoby by dziwiło |
dziwiliby by dziwili |
dziwiłyby by dziwiły |
bezosobnik: dziwiono by
bezokolicznik: dziwić
imiesłów przysłówkowy współczesny:
dziwiąc
gerundium: dziwienie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | dziwienie |
dziwienia |
| D. | dziwienia |
dziwień |
| C. | dziwieniu |
dziwieniom |
| B. | dziwienie |
dziwienia |
| N. | dziwieniem |
dziwieniami |
| Ms. | dziwieniu |
dziwieniach |
| W. | dziwienie |
dziwienia |
imiesłów przymiotnikowy czynny: dziwiący
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | dziwiący |
dziwiący |
dziwiący |
dziwiące |
dziwiąca |
| D. | dziwiącego |
dziwiącego |
dziwiącego |
dziwiącego |
dziwiącej |
| C. | dziwiącemu |
dziwiącemu |
dziwiącemu |
dziwiącemu |
dziwiącej |
| B. | dziwiącego |
dziwiącego |
dziwiący |
dziwiące |
dziwiącą |
| N. | dziwiącym |
dziwiącym |
dziwiącym |
dziwiącym |
dziwiącą |
| Ms. | dziwiącym |
dziwiącym |
dziwiącym |
dziwiącym |
dziwiącej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | dziwiący |
dziwiący |
dziwiące |
dziwiące |
| D. | dziwiących |
dziwiących |
dziwiących |
dziwiących |
| C. | dziwiącym |
dziwiącym |
dziwiącym |
dziwiącym |
| B. | dziwiących |
dziwiących |
dziwiących |
dziwiące |
| N. | dziwiącymi |
dziwiącymi |
dziwiącymi |
dziwiącymi |
| Ms. | dziwiących |
dziwiących |
dziwiących |
dziwiących |
odpowiednik aspektowy: zdziwić
Składnia
|
+ | dziwić | + |
KOGO +
(CZYM)
|
| (to), że ZDANIE | ZDANIE PYTAJNOZALEŻNE | + | dziwić | + |
KOGO
|