UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

pewno

Chronologizacja

1 połowa XV w., SStp
Inne znaczenie: 'na pewno, bez wątpienia'

Pochodzenie

Zob. pewny

Definicja

pot. 
mówiący, nie wiedząc, czy to, co mówi, jest prawdą - nie wiedząc niczego takiego, co wiedząc, byłby gotów powiedzieć, że jest inaczej - na podstawie tego, co wie, jest gotów powiedzieć to o tym, o czym mowa

Kategoria znaczeniowa

wyrażenie epistemiczne – wykładnik oceny prawdziwości sądu

Relacje znaczeniowe

synonimy:  pewnie II
(quasi)synonimy:  na pewno, najprawdopodobniej, pewnikiem, z pewnością, zapewne

Cytaty

Wczesny wieczór, a ja czuję senność. Obezwładniającą. Ziewam do bólu szczęk. Co się dzieje? Pewno skok ciśnienia.

źródło: NKJP: Anna Strońska: Dopóki milczy Ukraina, 1998

Patrzyła na mnie z ogniem.
- Pewno czuła w panu samca?

źródło: NKJP: Kazimierz Moczarski: Rozmowy z katem, 1996

- Znasz ją? - spytałem.
- Pewno, że znam.

źródło: NKJP: Stanisław Kowalewski: Czarne okna, 1993

Odmiana

część mowy: partykuła

podklasa: epistemiczna (niepotwierdzająca)

Składnia

pewno _
w Zd. twierdz. i pyt.
ograniczenia zakresu użycia:
nie: w Zd. optat.
nie: z leksykalnymi wykładnikami pytań rozstrzygnięcia ani uzupełnienia
nie: z czasownikami epistemicznymi w 1. os.
nie: z predykatami uczuć i stanów psychicznych w 1. os.
nie: z partykułami implikującymi wiedzę lub niewiedzę mówiącego
szyk: zmienny: neutralna antepozycja

Frazeologizmy

na pewno
Data ostatniej modyfikacji: 29.10.2025
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj