Chronologizacja
Pochodzenie
Zob. jawić się
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia
Połączenia
- wyjawiać cel, grzechy, hasło, informację, miejsce, motywy, opinię, poglądy, powód, prawdę, przyczyny, sekret, szczegóły, tajemnicę, treść czegoś, wątpliwości, czyjeś zamiary, źródło czegoś
- wyjawiać dziennikarzom, prasie
Cytaty
|
Spoglądała na mnie spokojnie i wyjawiała mi sekret nie jak swojemu wnukowi, ale jak bliskiej kumoszce. źródło: KWSJP: Julian Kawalec: Ukraść brata. Oset, 1985 |
|
|
Człowiek zamożny i szanowany oraz wymowny i wesoły potrafił wpłynąć na pozytywną decyzję rodziców wybranki. Swat rozpoczynał zwykłą rozmowę, w trakcie której wyjawiał cel swej wizyty. źródło: KWSJP: Andrzej Chwalba (red.): Obyczaje w Polsce: od średniowiecza do czasów współczesnych, 2004 |
|
|
Major zmieszany niechętnie wyjawia, że chce kupić sobie pierścionek, w którym zamiast kamienia umieszczony jest zegarek. źródło: KWSJP: Karol Olgierd Borchardt: Znaczy kapitan, 1960 |
|
|
Prezesi fikcyjnych firm nie chcą wyjawiać, kto stoi na czele szajki. źródło: KWSJP: Monika Grotkowska: Ubrania z kantem, Życie Warszawy, 2001, nr 14 |
|
|
- Jestem nieuleczalnie chory - wyjawia minister. źródło: KWSJP: Tomasz Sygut: Jestem nieuleczalnie chory, Super Express, 2006 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
wyjawiam |
wyjawiamy |
|||
| 2 os. |
wyjawiasz |
wyjawiacie |
|||
| 3 os. |
wyjawia |
wyjawiają |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
wyjawiałem +(e)m wyjawiał |
wyjawiałam +(e)m wyjawiała |
wyjawiałom +(e)m wyjawiało |
wyjawialiśmy +(e)śmy wyjawiali |
wyjawiałyśmy +(e)śmy wyjawiały |
| 2 os. |
wyjawiałeś +(e)ś wyjawiał |
wyjawiałaś +(e)ś wyjawiała |
wyjawiałoś +(e)ś wyjawiało |
wyjawialiście +(e)ście wyjawiali |
wyjawiałyście +(e)ście wyjawiały |
| 3 os. |
wyjawiał |
wyjawiała |
wyjawiało |
wyjawiali |
wyjawiały |
bezosobnik: wyjawiano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę wyjawiał będę wyjawiać |
będę wyjawiała będę wyjawiać |
będę wyjawiało będę wyjawiać |
będziemy wyjawiali będziemy wyjawiać |
będziemy wyjawiały będziemy wyjawiać |
| 2 os. |
będziesz wyjawiał będziesz wyjawiać |
będziesz wyjawiała będziesz wyjawiać |
będziesz wyjawiało będziesz wyjawiać |
będziecie wyjawiali będziecie wyjawiać |
będziecie wyjawiały będziecie wyjawiać |
| 3 os. |
będzie wyjawiał będzie wyjawiać |
będzie wyjawiała będzie wyjawiać |
będzie wyjawiało będzie wyjawiać |
będą wyjawiali będą wyjawiać |
będą wyjawiały będą wyjawiać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
wyjawiajmy |
|
| 2 os. |
wyjawiaj |
wyjawiajcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
wyjawiałbym bym wyjawiał |
wyjawiałabym bym wyjawiała |
wyjawiałobym bym wyjawiało |
wyjawialibyśmy byśmy wyjawiali |
wyjawiałybyśmy byśmy wyjawiały |
| 2 os. |
wyjawiałbyś byś wyjawiał |
wyjawiałabyś byś wyjawiała |
wyjawiałobyś byś wyjawiało |
wyjawialibyście byście wyjawiali |
wyjawiałybyście byście wyjawiały |
| 3 os. |
wyjawiałby by wyjawiał |
wyjawiałaby by wyjawiała |
wyjawiałoby by wyjawiało |
wyjawialiby by wyjawiali |
wyjawiałyby by wyjawiały |
bezosobnik: wyjawiano by
bezokolicznik: wyjawiać
imiesłów przysłówkowy współczesny:
wyjawiając
gerundium: wyjawianie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | wyjawianie |
wyjawiania |
| D. | wyjawiania |
wyjawiań |
| C. | wyjawianiu |
wyjawianiom |
| B. | wyjawianie |
wyjawiania |
| N. | wyjawianiem |
wyjawianiami |
| Ms. | wyjawianiu |
wyjawianiach |
| W. | wyjawianie |
wyjawiania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: wyjawiający
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | wyjawiający |
wyjawiający |
wyjawiający |
wyjawiające |
wyjawiająca |
| D. | wyjawiającego |
wyjawiającego |
wyjawiającego |
wyjawiającego |
wyjawiającej |
| C. | wyjawiającemu |
wyjawiającemu |
wyjawiającemu |
wyjawiającemu |
wyjawiającej |
| B. | wyjawiającego |
wyjawiającego |
wyjawiający |
wyjawiające |
wyjawiającą |
| N. | wyjawiającym |
wyjawiającym |
wyjawiającym |
wyjawiającym |
wyjawiającą |
| Ms. | wyjawiającym |
wyjawiającym |
wyjawiającym |
wyjawiającym |
wyjawiającej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | wyjawiający |
wyjawiający |
wyjawiające |
wyjawiające |
| D. | wyjawiających |
wyjawiających |
wyjawiających |
wyjawiających |
| C. | wyjawiającym |
wyjawiającym |
wyjawiającym |
wyjawiającym |
| B. | wyjawiających |
wyjawiających |
wyjawiających |
wyjawiające |
| N. | wyjawiającymi |
wyjawiającymi |
wyjawiającymi |
wyjawiającymi |
| Ms. | wyjawiających |
wyjawiających |
wyjawiających |
wyjawiających |
imiesłów przymiotnikowy bierny: wyjawiany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | wyjawiany |
wyjawiany |
wyjawiany |
wyjawiane |
wyjawiana |
| D. | wyjawianego |
wyjawianego |
wyjawianego |
wyjawianego |
wyjawianej |
| C. | wyjawianemu |
wyjawianemu |
wyjawianemu |
wyjawianemu |
wyjawianej |
| B. | wyjawianego |
wyjawianego |
wyjawiany |
wyjawiane |
wyjawianą |
| N. | wyjawianym |
wyjawianym |
wyjawianym |
wyjawianym |
wyjawianą |
| Ms. | wyjawianym |
wyjawianym |
wyjawianym |
wyjawianym |
wyjawianej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | wyjawiani |
wyjawiani |
wyjawiane |
wyjawiane |
| D. | wyjawianych |
wyjawianych |
wyjawianych |
wyjawianych |
| C. | wyjawianym |
wyjawianym |
wyjawianym |
wyjawianym |
| B. | wyjawianych |
wyjawianych |
wyjawianych |
wyjawiane |
| N. | wyjawianymi |
wyjawianymi |
wyjawianymi |
wyjawianymi |
| Ms. | wyjawianych |
wyjawianych |
wyjawianych |
wyjawianych |
odpowiednik aspektowy: wyjawić
Składnia
| Rzosobowy | + | wyjawiać | + |
(KOMU) +
CO
|
| Rzosobowy | + | wyjawiać | + |
(KOMU) +
że ZDANIE | ZDANIE PYTAJNOZALEŻNE
|
| Rzosobowy | + | wyjawiać | + |
MOWA WPROST
|