UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

zarazić

Chronologizacja

2 połowa XIV w., SStp

Pochodzenie

Zob. razić

1. żółtaczką

Definicja

spowodować przedostanie się do organizmu drobnoustrojów chorobotwórczych

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Choroby i ich leczenie przyczyny, objawy i skutki chorób

Relacje znaczeniowe

synonimy:  zainfekować, zakazić

Połączenia

  • zarazić chorobą, wirusem; wścieklizną, żółtaczką; zarażony człowiek, pacjent; zarażona kobieta; zarażone dziecko; zwierzę
  • uniknąć zarażenia

Cytaty

Na pewno do banku nie trafi krew osoby zarażonej żółtaczką zakaźną B lub C, kiłą czy aids.

źródło: NKJP: (AGK): Strażnicy ochotnicy, Gazeta Wrocławska, 2002-03-05

Przyparty do muru Sebastian przyznał, że zdradził Martę i że to on zaraził ją chorobą weneryczną.

źródło: NKJP: Seks, Cosmopolitan, 1999

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zarażę
zarazimy
2 os. zarazisz
zarazicie
3 os. zarazi
zarażą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zaraziłem
+(e)m zaraził
zaraziłam
+(e)m zaraziła
zaraziłom
+(e)m zaraziło
zaraziliśmy
+(e)śmy zarazili
zaraziłyśmy
+(e)śmy zaraziły
2 os. zaraziłeś
+(e)ś zaraził
zaraziłaś
+(e)ś zaraziła
zaraziłoś
+(e)ś zaraziło
zaraziliście
+(e)ście zarazili
zaraziłyście
+(e)ście zaraziły
3 os. zaraził
zaraziła
zaraziło
zarazili
zaraziły

bezosobnik: zarażono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zaraźmy
2 os. zaraź
zaraźcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zaraziłbym
bym zaraził
zaraziłabym
bym zaraziła
zaraziłobym
bym zaraziło
zarazilibyśmy
byśmy zarazili
zaraziłybyśmy
byśmy zaraziły
2 os. zaraziłbyś
byś zaraził
zaraziłabyś
byś zaraziła
zaraziłobyś
byś zaraziło
zarazilibyście
byście zarazili
zaraziłybyście
byście zaraziły
3 os. zaraziłby
by zaraził
zaraziłaby
by zaraziła
zaraziłoby
by zaraziło
zaraziliby
by zarazili
zaraziłyby
by zaraziły

bezosobnik: zarażono by

bezokolicznik: zarazić

imiesłów przysłówkowy uprzedni: zaraziwszy

gerundium: zarażenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. zarażenie
zarażenia
D. zarażenia
zarażeń
C. zarażeniu
zarażeniom
B. zarażenie
zarażenia
N. zarażeniem
zarażeniami
Ms. zarażeniu
zarażeniach
W. zarażenie
zarażenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: zarażony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. zarażony
zarażony
zarażony
zarażone
zarażona
D. zarażonego
zarażonego
zarażonego
zarażonego
zarażonej
C. zarażonemu
zarażonemu
zarażonemu
zarażonemu
zarażonej
B. zarażonego
zarażonego
zarażony
zarażone
zarażoną
N. zarażonym
zarażonym
zarażonym
zarażonym
zarażoną
Ms. zarażonym
zarażonym
zarażonym
zarażonym
zarażonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. zarażeni
zarażeni
zarażone
zarażone
D. zarażonych
zarażonych
zarażonych
zarażonych
C. zarażonym
zarażonym
zarażonym
zarażonym
B. zarażonych
zarażonych
zarażonych
zarażone
N. zarażonymi
zarażonymi
zarażonymi
zarażonymi
Ms. zarażonych
zarażonych
zarażonych
zarażonych

odpowiednik aspektowy: zarażać

Składnia

bez ograniczeń + zarazić +
KOGO + CZYM

2. pasją

Definicja

wpłynąć na kogoś tak, że przejmie nasze poglądy, zachowania lub zainteresowania

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

Relacje znaczeniowe

synonimy:  zainfekować
hiperonimy:  wpłynąć

Połączenia

  • zarazić kogoś bakcylem, miłością do czegoś, pasją

Cytaty

Kiedy był małym dzieckiem zaczął zbierać znaczki. Swoją pasją zaraził najpierw ojca i wspólne hobby przerodziło się w naukowe zbieranie, a potem syna, który zaczął zbierać pocztówki.

źródło: NKJP: Magdalena Kaczor: Muszę coś zbierać, Trybuna Śląska, 2001-04-27

Czytelnik wędrując z autorką po muzeach, pałacach, oberżach i kościołach czuje jak i ona upał wymagający chłodnego wina, koński pot drażniący nozdrza podczas sieneńskiego wyścigu - palio, smak trufli, miodu, kawy. [...] Czytelnik dał się zarazić miłością do Toskanii.

źródło: NKJP: Bilet do Chianti, Polityka, 2005-02-19

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zarażę
zarazimy
2 os. zarazisz
zarazicie
3 os. zarazi
zarażą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zaraziłem
+(e)m zaraził
zaraziłam
+(e)m zaraziła
zaraziłom
+(e)m zaraziło
zaraziliśmy
+(e)śmy zarazili
zaraziłyśmy
+(e)śmy zaraziły
2 os. zaraziłeś
+(e)ś zaraził
zaraziłaś
+(e)ś zaraziła
zaraziłoś
+(e)ś zaraziło
zaraziliście
+(e)ście zarazili
zaraziłyście
+(e)ście zaraziły
3 os. zaraził
zaraziła
zaraziło
zarazili
zaraziły

bezosobnik: zarażono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zaraźmy
2 os. zaraź
zaraźcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zaraziłbym
bym zaraził
zaraziłabym
bym zaraziła
zaraziłobym
bym zaraziło
zarazilibyśmy
byśmy zarazili
zaraziłybyśmy
byśmy zaraziły
2 os. zaraziłbyś
byś zaraził
zaraziłabyś
byś zaraziła
zaraziłobyś
byś zaraziło
zarazilibyście
byście zarazili
zaraziłybyście
byście zaraziły
3 os. zaraziłby
by zaraził
zaraziłaby
by zaraziła
zaraziłoby
by zaraziło
zaraziliby
by zarazili
zaraziłyby
by zaraziły

bezosobnik: zarażono by

bezokolicznik: zarazić

imiesłów przysłówkowy uprzedni: zaraziwszy

gerundium: zarażenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. zarażenie
zarażenia
D. zarażenia
zarażeń
C. zarażeniu
zarażeniom
B. zarażenie
zarażenia
N. zarażeniem
zarażeniami
Ms. zarażeniu
zarażeniach
W. zarażenie
zarażenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: zarażony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. zarażony
zarażony
zarażony
zarażone
zarażona
D. zarażonego
zarażonego
zarażonego
zarażonego
zarażonej
C. zarażonemu
zarażonemu
zarażonemu
zarażonemu
zarażonej
B. zarażonego
zarażonego
zarażony
zarażone
zarażoną
N. zarażonym
zarażonym
zarażonym
zarażonym
zarażoną
Ms. zarażonym
zarażonym
zarażonym
zarażonym
zarażonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. zarażeni
zarażeni
zarażone
zarażone
D. zarażonych
zarażonych
zarażonych
zarażonych
C. zarażonym
zarażonym
zarażonym
zarażonym
B. zarażonych
zarażonych
zarażonych
zarażone
N. zarażonymi
zarażonymi
zarażonymi
zarażonymi
Ms. zarażonych
zarażonych
zarażonych
zarażonych

odpowiednik aspektowy: zarażać

Składnia

bez ograniczeń + zarazić +
KOGO + CZYM

3. komputer

Definicja

uaktywnić program, który bez wiedzy użytkownika i wbrew jego woli zmienia lub niszczy informacje przechowywane na komputerze

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I TECHNIKA Urządzenia i maszyny komputery/informatyka

Relacje znaczeniowe

synonimy:  zainfekować

Połączenia

  • zarazić komputer, maszynę, plik; wirusem

Cytaty

Ponieważ wirus MYTOB nie potrafi zarazić komputera bez interwencji użytkownika, jego autor wykorzystał sprawdzony trick - wiadomość, która zawiera wirusa, wygląda jak informacja od administratora.

źródło: NKJP: (KG): Niebezpieczny list od rzekomego administratora, Dziennik Internautów, 2005-06-01

Program wykrywa i usuwa zarażone pliki dostające się do naszego systemu przez Internet lub pocztę e-mail.

źródło: NKJP: Spis programów zamieszczonych na krążkach, Enter, 2001

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zarażę
zarazimy
2 os. zarazisz
zarazicie
3 os. zarazi
zarażą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zaraziłem
+(e)m zaraził
zaraziłam
+(e)m zaraziła
zaraziłom
+(e)m zaraziło
zaraziliśmy
+(e)śmy zarazili
zaraziłyśmy
+(e)śmy zaraziły
2 os. zaraziłeś
+(e)ś zaraził
zaraziłaś
+(e)ś zaraziła
zaraziłoś
+(e)ś zaraziło
zaraziliście
+(e)ście zarazili
zaraziłyście
+(e)ście zaraziły
3 os. zaraził
zaraziła
zaraziło
zarazili
zaraziły

bezosobnik: zarażono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zaraźmy
2 os. zaraź
zaraźcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zaraziłbym
bym zaraził
zaraziłabym
bym zaraziła
zaraziłobym
bym zaraziło
zarazilibyśmy
byśmy zarazili
zaraziłybyśmy
byśmy zaraziły
2 os. zaraziłbyś
byś zaraził
zaraziłabyś
byś zaraziła
zaraziłobyś
byś zaraziło
zarazilibyście
byście zarazili
zaraziłybyście
byście zaraziły
3 os. zaraziłby
by zaraził
zaraziłaby
by zaraziła
zaraziłoby
by zaraziło
zaraziliby
by zarazili
zaraziłyby
by zaraziły

bezosobnik: zarażono by

bezokolicznik: zarazić

imiesłów przysłówkowy uprzedni: zaraziwszy

gerundium: zarażenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. zarażenie
zarażenia
D. zarażenia
zarażeń
C. zarażeniu
zarażeniom
B. zarażenie
zarażenia
N. zarażeniem
zarażeniami
Ms. zarażeniu
zarażeniach
W. zarażenie
zarażenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: zarażony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. zarażony
zarażony
zarażony
zarażone
zarażona
D. zarażonego
zarażonego
zarażonego
zarażonego
zarażonej
C. zarażonemu
zarażonemu
zarażonemu
zarażonemu
zarażonej
B. zarażonego
zarażonego
zarażony
zarażone
zarażoną
N. zarażonym
zarażonym
zarażonym
zarażonym
zarażoną
Ms. zarażonym
zarażonym
zarażonym
zarażonym
zarażonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. zarażeni
zarażeni
zarażone
zarażone
D. zarażonych
zarażonych
zarażonych
zarażonych
C. zarażonym
zarażonym
zarażonym
zarażonym
B. zarażonych
zarażonych
zarażonych
zarażone
N. zarażonymi
zarażonymi
zarażonymi
zarażonymi
Ms. zarażonych
zarażonych
zarażonych
zarażonych

odpowiednik aspektowy: zarażać

Składnia

bez ograniczeń + zarazić +
CO + CZYM
Data ostatniej modyfikacji: 02.12.2014
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json