UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

ostateczność

Chronologizacja

1618, KorBa

Pochodzenie

Zob. ostatek

1. sytuacja

Definicja

sytuacja na tle innych możliwych rozwiązań jakiegoś problemu skrajna, mająca miejsce w rzadkich wypadkach i taka, której chcemy uniknąć

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające

Połączenia

  • absolutna, zupełna ostateczność
  • do ostateczności

Cytaty

Więzienie to już ostateczność i powinno być karą za bardzo ciężkie błędy.

źródło: NKJP: A. Skolarska, Błędy lekarskie, Czas Ostrzeszowski, 2007\06

- Głosowaliśmy uchwałę o taryfach, w której był ten kontrowersyjny zapis. Prezydent argumentował, że kupno biletu u kierowcy jest ostatecznością i że on zawsze ma bilet jednorazowy.

źródło: NKJP: Paweł Rydzyński, Nie będzie mandatu, Dziennik Bałtycki, 2010-01-02

Specjalnie na tę okoliczność w PKS zarezerwowano autobusy. Wówczas chorych przewieziono by do szpitali w Szubinie i Wyrzysku. Chorzy w dobrym stanie zdrowotnym zostaliby wypisani ze szpitala. Na szczęście, nikt nie musiał skorzystać z tych ostateczności.

źródło: NKJP: MN, „BOMBIARZ” ODNALEZIONY I OSĄDZONY, Nakielski Czas, 2003-10-01

Wojna nie wybuchła. Obie strony cofnęły się przed tą ostatecznością.

źródło: NKJP: Janusz Pajewski: Historia powszechna 1871-1918, 1967

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. ostateczność
ostateczności
D. ostateczności
ostateczności
C. ostateczności
ostatecznościom
B. ostateczność
ostateczności
N. ostatecznością
ostatecznościami
Ms. ostateczności
ostatecznościach
W. ostateczności
ostateczności

Inne uwagi

Zwykle lp

2. kategoryczność

Definicja

cecha czegoś, co jest ostatnie w jakimś ciągu i po czym nie nastąpi już nic kolejnego w żadnych okolicznościach

Kwalifikacja tematyczna

ATEMATYCZNY

Relacje znaczeniowe

synonimy:  definitywność

Połączenia

  • ostateczność orzeczeń

Cytaty

Dla Azerbejdżan sojusznikiem jest ten, kto uważa, że Górny Karabach nie jest problemem. Reszta - to wrogowie. Zwraca uwagę skrajność i ostateczność tych stanowisk.

źródło: NKJP: Ryszard Kapuściński: Imperium, 2005

Kiedy już dryfuje blisko dna, kamera pokazuje w zbliżeniu jej dłoń, na której wyraźnie widać obrączkę, symbol nierozerwalności sakramentalnego związku kobiety i mężczyzny, z którego ostatecznością nie potrafiła sobie poradzić.

źródło: NKJP: Zdzisław Pietrasik: Życie po godzinach, Polityka, 2003-03-22

Zamarłem, znokautowany ostatecznością wyroku.

źródło: NKJP: Artur Baniewicz: Kisuny, 2008

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. ostateczność
ostateczności
D. ostateczności
ostateczności
C. ostateczności
ostatecznościom
B. ostateczność
ostateczności
N. ostatecznością
ostatecznościami
Ms. ostateczności
ostatecznościach
W. ostateczności
ostateczności

Inne uwagi

Zwykle lp

3. cecha egzystencji

Definicja

cecha czegoś, co jest związane z sensem życia i śmierci w aspekcie filozoficznym i religijnym

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Religia – kościół wyznania: zasady i prawdy wiary

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Bieg życia śmierć

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka filozofia

Cytaty

W obliczu śmierci widać ostateczność życia. Przeżyć życie w świetle tej ostateczności - to jest piękne.

źródło: NKJP: Anna Sobolewska: Mapy duchowe współczesności: co nam zostało z Nowej Ery?, 2009

Żeby byli szczęśliwi i rozumieli, na czym szczęście polega. Żeby przestali się bać ostateczności: śmierci, bólu i wszystkich możliwych przykrości życiowych.

źródło: NKJP: Małgorzata Matuszewska, Bądź szczęśliwy i czytaj, Słowo Polskie Gazeta Wrocławska, 2006-12-02

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. ostateczność
ostateczności
D. ostateczności
ostateczności
C. ostateczności
ostatecznościom
B. ostateczność
ostateczności
N. ostatecznością
ostatecznościami
Ms. ostateczności
ostatecznościach
W. ostateczności
ostateczności

Inne uwagi

Zwykle lp

Frazeologizmy

ktoś/coś doprowadza do ostateczności kogoś
ktoś/coś doprowadził/doprowadziło do ostateczności kogoś
w ostateczności
Data ostatniej modyfikacji: 25.09.2025
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json