UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

stępić

Chronologizacja

1471, SStp

Pochodzenie

Zob. tępić, tępy

1. nóż

Definicja

spowodować, że jakiś przedmiot przestał mieć ostre krawędzie lub zakończenie

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I TECHNIKA Urządzenia i maszyny funkcjonowanie urządzeń i maszyn

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Najbliższe środowisko życia człowieka czynności związane z codziennym życiem w domu

Relacje znaczeniowe

antonimy:  naostrzyć, zaostrzyć

Połączenia

  • stępić nóż, nożyczki, ostrze, siekierę

Cytaty

[...] porucznik ułanów w stanie spoczynku, radził, żeby barana zarzynano powoli specjalnie stępionym nożem.

źródło: NKJP: Tadeusz Nowak: Półbaśnie, 1976

Kiedy skończył golenie, sięgnął do szafki, gdzie miał przygotowaną inną, stępioną już golarkę.

źródło: NKJP: Marek Kochan: Ballada o dobrym dresiarzu, 2005

- Ktoś bardzo mocno naostrzył łyżwy Jasia [...] - Syn wychodzi na trening i... leży. Potem znów i znów. Jedynym ratunkiem było stępienie łyżew.

źródło: NKJP: (PAT): Mały wielki łyżwiarz, Express Ilustrowany, 2004-02-14

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. stępię
stępimy
2 os. stępisz
stępicie
3 os. stępi
stępią

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. stępiłem
+(e)m stępił
stępiłam
+(e)m stępiła
stępiłom
+(e)m stępiło
stępiliśmy
+(e)śmy stępili
stępiłyśmy
+(e)śmy stępiły
2 os. stępiłeś
+(e)ś stępił
stępiłaś
+(e)ś stępiła
stępiłoś
+(e)ś stępiło
stępiliście
+(e)ście stępili
stępiłyście
+(e)ście stępiły
3 os. stępił
stępiła
stępiło
stępili
stępiły

bezosobnik: stępiono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. stępmy
2 os. stęp
stępcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. stępiłbym
bym stępił
stępiłabym
bym stępiła
stępiłobym
bym stępiło
stępilibyśmy
byśmy stępili
stępiłybyśmy
byśmy stępiły
2 os. stępiłbyś
byś stępił
stępiłabyś
byś stępiła
stępiłobyś
byś stępiło
stępilibyście
byście stępili
stępiłybyście
byście stępiły
3 os. stępiłby
by stępił
stępiłaby
by stępiła
stępiłoby
by stępiło
stępiliby
by stępili
stępiłyby
by stępiły

bezosobnik: stępiono by

bezokolicznik: stępić

imiesłów przysłówkowy uprzedni: stępiwszy

gerundium: stępienie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. stępienie
stępienia
D. stępienia
stępień
C. stępieniu
stępieniom
B. stępienie
stępienia
N. stępieniem
stępieniami
Ms. stępieniu
stępieniach
W. stępienie
stępienia

imiesłów przymiotnikowy bierny: stępiony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. stępiony
stępiony
stępiony
stępione
stępiona
D. stępionego
stępionego
stępionego
stępionego
stępionej
C. stępionemu
stępionemu
stępionemu
stępionemu
stępionej
B. stępionego
stępionego
stępiony
stępione
stępioną
N. stępionym
stępionym
stępionym
stępionym
stępioną
Ms. stępionym
stępionym
stępionym
stępionym
stępionej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. stępieni
stępieni
stępione
stępione
D. stępionych
stępionych
stępionych
stępionych
C. stępionym
stępionym
stępionym
stępionym
B. stępionych
stępionych
stępionych
stępione
N. stępionymi
stępionymi
stępionymi
stępionymi
Ms. stępionych
stępionych
stępionych
stępionych

odpowiedniki aspektowe: stępiać , tępić

Składnia

bez ograniczeń + stępić +
CO

2. wrażliwość

Definicja

spowodować, że ktoś stracił częściowo zdolność percepcji lub odczuwania czegoś

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego zmysły

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka emocje i uczucia

Połączenia

  • stępić czujność, świadomość, uwagę, wrażliwość, wyobraźnię, wyrzuty sumienia

Cytaty

Płacz przyniósł jej nieco ulgi, chociaż bynajmniej nie stępił uczucia głodu.

źródło: NKJP: Andrzej Sarwa: Strzyga, 2006

Przypuszczam, że bałwochwalstwo, jakim otacza się literaturę piękną, stępiło ludzką wrażliwość na kompozycję, styl i język pozostałych gałęzi piśmiennictwa.

źródło: NKJP: Zbigniew Raszewski: Raptularz (1965-67), 1967

Tak naprawdę potrzebowali tego Wehrmachtu [...], Wehrmachtem mogli zagłuszyć paniczny strach przed Londynem, stępić wyrzuty sumienia, chwilowo zapomnieć o nocnych koszmarach.

źródło: NKJP: Radosław Kobierski: Harar, 2005

Niestety, gruba linia, która raz na zawsze miała oddzielić nas od totalitarnego sposobu myślenia [...], stępienia wrażliwości moralnej, w niektórych miejscach okazała się cienką, przerywaną, żałosną kreską.

źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 05.09.1992

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. stępię
stępimy
2 os. stępisz
stępicie
3 os. stępi
stępią

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. stępiłem
+(e)m stępił
stępiłam
+(e)m stępiła
stępiłom
+(e)m stępiło
stępiliśmy
+(e)śmy stępili
stępiłyśmy
+(e)śmy stępiły
2 os. stępiłeś
+(e)ś stępił
stępiłaś
+(e)ś stępiła
stępiłoś
+(e)ś stępiło
stępiliście
+(e)ście stępili
stępiłyście
+(e)ście stępiły
3 os. stępił
stępiła
stępiło
stępili
stępiły

bezosobnik: stępiono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. stępmy
2 os. stęp
stępcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. stępiłbym
bym stępił
stępiłabym
bym stępiła
stępiłobym
bym stępiło
stępilibyśmy
byśmy stępili
stępiłybyśmy
byśmy stępiły
2 os. stępiłbyś
byś stępił
stępiłabyś
byś stępiła
stępiłobyś
byś stępiło
stępilibyście
byście stępili
stępiłybyście
byście stępiły
3 os. stępiłby
by stępił
stępiłaby
by stępiła
stępiłoby
by stępiło
stępiliby
by stępili
stępiłyby
by stępiły

bezosobnik: stępiono by

bezokolicznik: stępić

imiesłów przysłówkowy uprzedni: stępiwszy

gerundium: stępienie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. stępienie
stępienia
D. stępienia
stępień
C. stępieniu
stępieniom
B. stępienie
stępienia
N. stępieniem
stępieniami
Ms. stępieniu
stępieniach
W. stępienie
stępienia

imiesłów przymiotnikowy bierny: stępiony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. stępiony
stępiony
stępiony
stępione
stępiona
D. stępionego
stępionego
stępionego
stępionego
stępionej
C. stępionemu
stępionemu
stępionemu
stępionemu
stępionej
B. stępionego
stępionego
stępiony
stępione
stępioną
N. stępionym
stępionym
stępionym
stępionym
stępioną
Ms. stępionym
stępionym
stępionym
stępionym
stępionej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. stępieni
stępieni
stępione
stępione
D. stępionych
stępionych
stępionych
stępionych
C. stępionym
stępionym
stępionym
stępionym
B. stępionych
stępionych
stępionych
stępione
N. stępionymi
stępionymi
stępionymi
stępionymi
Ms. stępionych
stępionych
stępionych
stępionych

odpowiednik aspektowy: stępiać

Składnia

bez ograniczeń + stępić +
CO

3. krytykę

Definicja

uczynić czyjś sposób myślenia, mówienia lub postępowania mniej surowym

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Połączenia

  • stępić krytykę, ostrość, ostrze... krytyki, oceny...

Cytaty

Małżeństwa Mani nie aprobowało ani jej środowisko i rodzina, ani jego. W ten sposób znaleźli się oboje w pewnej izolacji i nie próbowali się narzucać, choć czas stępił ostrość sądów i można było spróbować przełamać lody.

źródło: NKJP: Danuta Koral: Wydziedziczeni, 1997

[...] aby nieco stępić fiskalizm systemu, wprowadzono liczne, skomplikowane, nie zawsze sprawiedliwe ulgi i odliczenia z najrozmaitszych tytułów.

źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 24.01.1997

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. stępię
stępimy
2 os. stępisz
stępicie
3 os. stępi
stępią

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. stępiłem
+(e)m stępił
stępiłam
+(e)m stępiła
stępiłom
+(e)m stępiło
stępiliśmy
+(e)śmy stępili
stępiłyśmy
+(e)śmy stępiły
2 os. stępiłeś
+(e)ś stępił
stępiłaś
+(e)ś stępiła
stępiłoś
+(e)ś stępiło
stępiliście
+(e)ście stępili
stępiłyście
+(e)ście stępiły
3 os. stępił
stępiła
stępiło
stępili
stępiły

bezosobnik: stępiono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. stępmy
2 os. stęp
stępcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. stępiłbym
bym stępił
stępiłabym
bym stępiła
stępiłobym
bym stępiło
stępilibyśmy
byśmy stępili
stępiłybyśmy
byśmy stępiły
2 os. stępiłbyś
byś stępił
stępiłabyś
byś stępiła
stępiłobyś
byś stępiło
stępilibyście
byście stępili
stępiłybyście
byście stępiły
3 os. stępiłby
by stępił
stępiłaby
by stępiła
stępiłoby
by stępiło
stępiliby
by stępili
stępiłyby
by stępiły

bezosobnik: stępiono by

bezokolicznik: stępić

imiesłów przysłówkowy uprzedni: stępiwszy

gerundium: stępienie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. stępienie
stępienia
D. stępienia
stępień
C. stępieniu
stępieniom
B. stępienie
stępienia
N. stępieniem
stępieniami
Ms. stępieniu
stępieniach
W. stępienie
stępienia

imiesłów przymiotnikowy bierny: stępiony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. stępiony
stępiony
stępiony
stępione
stępiona
D. stępionego
stępionego
stępionego
stępionego
stępionej
C. stępionemu
stępionemu
stępionemu
stępionemu
stępionej
B. stępionego
stępionego
stępiony
stępione
stępioną
N. stępionym
stępionym
stępionym
stępionym
stępioną
Ms. stępionym
stępionym
stępionym
stępionym
stępionej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. stępieni
stępieni
stępione
stępione
D. stępionych
stępionych
stępionych
stępionych
C. stępionym
stępionym
stępionym
stępionym
B. stępionych
stępionych
stępionych
stępione
N. stępionymi
stępionymi
stępionymi
stępionymi
Ms. stępionych
stępionych
stępionych
stępionych

odpowiednik aspektowy: stępiać

Składnia

bez ograniczeń + stępić +
CO

Frazeologizmy

coś stępiło pazury
ktoś stępił sobie pazury
ktoś stępił sobie pazury na czymś
Data ostatniej modyfikacji: 23.07.2014
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json