Chronologizacja
Pochodzenie
Zob. stawiać
1. w sądzie
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Funkcjonowanie państwa urzędy i ich funkcjonowanie
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | zgłaszać się | |
| hiperonimy: | pojawiać się |
Połączenia
- stawiać się do pracy
- stawiać się na posiedzenie, na przesłuchanie, na rozprawę, na wezwanie
- stawiać się na komisariacie
- stawiać się w pracy, w sądzie, w urzędzie
- stawiać się codziennie, karnie, licznie, punktualnie, regularnie
Cytaty
|
Tego samego dnia Baranowski stawia się na wezwanie w prokuraturze, po którym już nie wychodzi. Areszt opuścił po 1240 dniach, w 1996 roku. źródło: NKJP: Europa za Baranowskim, Życie, nr 29/03, 2000 |
|
|
Prokuratura wojewódzka, która przesłała do sądu akt oskarżenia, oskarża 9 osób. Za kratkami siedzi pięć. Reszta musi regularnie stawiać się na policję. źródło: NKJP: Kazimierz Sikorski: Proces, który wstrząśnie sądem, Super Express, nr 41, 1998 |
|
|
Dobre wychowanie wymagało wstawania w porze dogodnej dla domowników, stawiania się punktualnie na posiłkach, ograniczenia własnych potrzeb, których spełnianie wymagało czasu i zaangażowania gospodarzy czy służby. źródło: NKJP: Andrzej Chwalba (red.): Obyczaje w Polsce: od średniowiecza do czasów współczesnych: praca zbiorowa, 2004 |
|
|
Dziennie stawia się do poboru w Nowym Targu około trzydziestu 19-latków. źródło: NKJP: Beata Zalot: Chłopcy do woja, Tygodnik Podhalański, nr 11-12, 1997 |
|
|
Szlachta stawiała się nierzadko z dubeltówkami, stąd w noc stanu wojennego Anno Domini 1981 z taką zaciętością konfiskowano broń myśliwską. źródło: NKJP: Janusz Tazbir: Silva rerum historicarum, 2002 |
|
|
Nie trzeba stawiać się osobiście, wystarczy zadzwonić, podać cechy szczęśliwego kuponu. Telefon może wykonać ktoś z rodziny lub wynajęty prawnik. On może w naszym imieniu (mając pełnomocnictwo) załatwić wszystkie formalności związane z pobraniem pieniędzy. źródło: NKJP: METROfakty, Metropol, nr 6/04, 2001 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
stawiam się |
stawiamy się |
|||
| 2 os. |
stawiasz się |
stawiacie się |
|||
| 3 os. |
stawia się |
stawiają się |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
stawiałem się +(e)m się stawiał |
stawiałam się +(e)m się stawiała |
stawiałom się +(e)m się stawiało |
stawialiśmy się +(e)śmy się stawiali |
stawiałyśmy się +(e)śmy się stawiały |
| 2 os. |
stawiałeś się +(e)ś się stawiał |
stawiałaś się +(e)ś się stawiała |
stawiałoś się +(e)ś się stawiało |
stawialiście się +(e)ście się stawiali |
stawiałyście się +(e)ście się stawiały |
| 3 os. |
stawiał się |
stawiała się |
stawiało się |
stawiali się |
stawiały się |
bezosobnik: stawiano się
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę się stawiał będę się stawiać |
będę się stawiała będę się stawiać |
będę się stawiało będę się stawiać |
będziemy się stawiali będziemy się stawiać |
będziemy się stawiały będziemy się stawiać |
| 2 os. |
będziesz się stawiał będziesz się stawiać |
będziesz się stawiała będziesz się stawiać |
będziesz się stawiało będziesz się stawiać |
będziecie się stawiali będziecie się stawiać |
będziecie się stawiały będziecie się stawiać |
| 3 os. |
będzie się stawiał będzie się stawiać |
będzie się stawiała będzie się stawiać |
będzie się stawiało będzie się stawiać |
będą się stawiali będą się stawiać |
będą się stawiały będą się stawiać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
stawiajmy się |
|
| 2 os. |
stawiaj się |
stawiajcie się |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
stawiałbym się bym się stawiał |
stawiałabym się bym się stawiała |
stawiałobym się bym się stawiało |
stawialibyśmy się byśmy się stawiali |
stawiałybyśmy się byśmy się stawiały |
| 2 os. |
stawiałbyś się byś się stawiał |
stawiałabyś się byś się stawiała |
stawiałobyś się byś się stawiało |
stawialibyście się byście się stawiali |
stawiałybyście się byście się stawiały |
| 3 os. |
stawiałby się by się stawiał |
stawiałaby się by się stawiała |
stawiałoby się by się stawiało |
stawialiby się by się stawiali |
stawiałyby się by się stawiały |
bezosobnik: stawiano by się
bezokolicznik: stawiać się
imiesłów przysłówkowy współczesny:
stawiając się
gerundium: stawianie się
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | stawianie się |
stawiania się |
| D. | stawiania się |
stawiań się |
| C. | stawianiu się |
stawianiom się |
| B. | stawianie się |
stawiania się |
| N. | stawianiem się |
stawianiami się |
| Ms. | stawianiu się |
stawianiach się |
| W. | stawianie się |
stawiania się |
imiesłów przymiotnikowy czynny: stawiający się
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | stawiający się |
stawiający się |
stawiający się |
stawiające się |
stawiająca się |
| D. | stawiającego się |
stawiającego się |
stawiającego się |
stawiającego się |
stawiającej się |
| C. | stawiającemu się |
stawiającemu się |
stawiającemu się |
stawiającemu się |
stawiającej się |
| B. | stawiającego się |
stawiającego się |
stawiający się |
stawiające się |
stawiającą się |
| N. | stawiającym się |
stawiającym się |
stawiającym się |
stawiającym się |
stawiającą się |
| Ms. | stawiającym się |
stawiającym się |
stawiającym się |
stawiającym się |
stawiającej się |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | stawiający się |
stawiający się |
stawiające się |
stawiające się |
| D. | stawiających się |
stawiających się |
stawiających się |
stawiających się |
| C. | stawiającym się |
stawiającym się |
stawiającym się |
stawiającym się |
| B. | stawiających się |
stawiających się |
stawiających się |
stawiające się |
| N. | stawiającymi się |
stawiającymi się |
stawiającymi się |
stawiającymi się |
| Ms. | stawiających się |
stawiających się |
stawiających się |
stawiających się |
odpowiednik aspektowy: stawić się
Składnia
|
+ | stawiać się | + |
(GDZIE)
|
|
|
+ | stawiać się | + |
(z KIM/CZY)
|
2. rodzicom
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia
Relacje znaczeniowe
| hiperonimy: | sprzeciwiać się |
Cytaty
|
- Byłaś zbuntowaną nastolatką? źródło: NKJP: Anna Krasuska: Ewelina Flinta. Kupię sobie motor, Naj, nr 34/35, 2003 |
|
|
Prawda jest taka, że generał nie może stawiać się ludziom z UOP-u czy policji. źródło: NKJP: Artur Baniewicz: Drzymalski przeciw Rzeczpospolitej, 2004 |
|
|
Język trzymał jednak za zębami. Stawianie się mogło tylko pogorszyć sytuację. źródło: NKJP: Adam Strączek: Wyznanie lekarza-łapownika, 1995 |
|
|
- Musiał mnie śledzić, ale wtedy próbowałem sobie to tłumaczyć ochroną tajemnic firmowych - mówi pan Krzysztof. - Nie dyskutowałem, nie stawiałem się, sam sobie wmawiałem, że wszystko jest OK, bo zależało mi na pracy. źródło: NKJP: Piotr Kudzia: Państwo zwane Żabką, Ozon, nr 18, 2005 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
stawiam się |
stawiamy się |
|||
| 2 os. |
stawiasz się |
stawiacie się |
|||
| 3 os. |
stawia się |
stawiają się |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
stawiałem się +(e)m się stawiał |
stawiałam się +(e)m się stawiała |
stawiałom się +(e)m się stawiało |
stawialiśmy się +(e)śmy się stawiali |
stawiałyśmy się +(e)śmy się stawiały |
| 2 os. |
stawiałeś się +(e)ś się stawiał |
stawiałaś się +(e)ś się stawiała |
stawiałoś się +(e)ś się stawiało |
stawialiście się +(e)ście się stawiali |
stawiałyście się +(e)ście się stawiały |
| 3 os. |
stawiał się |
stawiała się |
stawiało się |
stawiali się |
stawiały się |
bezosobnik: stawiano się
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę się stawiał będę się stawiać |
będę się stawiała będę się stawiać |
będę się stawiało będę się stawiać |
będziemy się stawiali będziemy się stawiać |
będziemy się stawiały będziemy się stawiać |
| 2 os. |
będziesz się stawiał będziesz się stawiać |
będziesz się stawiała będziesz się stawiać |
będziesz się stawiało będziesz się stawiać |
będziecie się stawiali będziecie się stawiać |
będziecie się stawiały będziecie się stawiać |
| 3 os. |
będzie się stawiał będzie się stawiać |
będzie się stawiała będzie się stawiać |
będzie się stawiało będzie się stawiać |
będą się stawiali będą się stawiać |
będą się stawiały będą się stawiać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
stawiajmy się |
|
| 2 os. |
stawiaj się |
stawiajcie się |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
stawiałbym się bym się stawiał |
stawiałabym się bym się stawiała |
stawiałobym się bym się stawiało |
stawialibyśmy się byśmy się stawiali |
stawiałybyśmy się byśmy się stawiały |
| 2 os. |
stawiałbyś się byś się stawiał |
stawiałabyś się byś się stawiała |
stawiałobyś się byś się stawiało |
stawialibyście się byście się stawiali |
stawiałybyście się byście się stawiały |
| 3 os. |
stawiałby się by się stawiał |
stawiałaby się by się stawiała |
stawiałoby się by się stawiało |
stawialiby się by się stawiali |
stawiałyby się by się stawiały |
bezosobnik: stawiano by się
bezokolicznik: stawiać się
imiesłów przysłówkowy współczesny:
stawiając się
gerundium: stawianie się
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | stawianie się |
stawiania się |
| D. | stawiania się |
stawiań się |
| C. | stawianiu się |
stawianiom się |
| B. | stawianie się |
stawiania się |
| N. | stawianiem się |
stawianiami się |
| Ms. | stawianiu się |
stawianiach się |
| W. | stawianie się |
stawiania się |
imiesłów przymiotnikowy czynny: stawiający się
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | stawiający się |
stawiający się |
stawiający się |
stawiające się |
stawiająca się |
| D. | stawiającego się |
stawiającego się |
stawiającego się |
stawiającego się |
stawiającej się |
| C. | stawiającemu się |
stawiającemu się |
stawiającemu się |
stawiającemu się |
stawiającej się |
| B. | stawiającego się |
stawiającego się |
stawiający się |
stawiające się |
stawiającą się |
| N. | stawiającym się |
stawiającym się |
stawiającym się |
stawiającym się |
stawiającą się |
| Ms. | stawiającym się |
stawiającym się |
stawiającym się |
stawiającym się |
stawiającej się |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | stawiający się |
stawiający się |
stawiające się |
stawiające się |
| D. | stawiających się |
stawiających się |
stawiających się |
stawiających się |
| C. | stawiającym się |
stawiającym się |
stawiającym się |
stawiającym się |
| B. | stawiających się |
stawiających się |
stawiających się |
stawiające się |
| N. | stawiającymi się |
stawiającymi się |
stawiającymi się |
stawiającymi się |
| Ms. | stawiających się |
stawiających się |
stawiających się |
stawiających się |
odpowiednik aspektowy: postawić się
Składnia
|
|
+ | stawiać się | + |
(KOMU/CZEMU)
|
3. w opozycji
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia
Połączenia
- stawiać się w trudnej sytuacji
Cytaty
|
Tendencja do automatyzacji decyzji była nieodwracalna, bo każdy, kto by się ze stosowania tej strategii wycofał, z miejsca stawiałby się na przegranej pozycji. źródło: NKJP: Jacek Dukaj: Czarne oceany, 2001 |
|
|
Sugerując, że wolałby, żebyś zgubiła trochę kilogramów (co robi, udzielając odpowiedzi „b”), stawia się sam w trudnej sytuacji. Możesz poczuć się niekochana - „przecież powinien mnie kochać niezależnie od tego, jak wyglądam”. źródło: NKJP: W świecie uczuć, Cosmopolitan, nr 03, 2001 |
|
|
Gdy Ambrozjo - przeor klasztoru - zostaje ukąszony przez węża, którego śmiertelny jad ma pozbawić go życia, Matylda, rozkochana w nim kobieta, wysysa z jego ręki jadowitą truciznę, sama stawiając się w obliczu śmierci. źródło: NKJP: Grzegorz Gazda, Agnieszka Izdebska, Jarosław Płuciennik (red.): Gotycyzm i groza w kulturze, 2003 |
|
|
Ja uwielbiam stawiać się w bardzo trudnych sytuacjach i z nich wychodzić. źródło: NKJP: Tomasz Surdel: Z Erhardem Loretanem rozmawia Tomasz Surdel, Gazeta Wyborcza, 1996-06-21 |
|
|
To pierwsza osoba stawia się w opozycji do drugiej i trzeciej. źródło: NKJP: Krzysztof Varga: Młodzi końca wieku, Gazeta Wyborcza, 1999-01-26 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
stawiam się |
stawiamy się |
|||
| 2 os. |
stawiasz się |
stawiacie się |
|||
| 3 os. |
stawia się |
stawiają się |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
stawiałem się +(e)m się stawiał |
stawiałam się +(e)m się stawiała |
stawiałom się +(e)m się stawiało |
stawialiśmy się +(e)śmy się stawiali |
stawiałyśmy się +(e)śmy się stawiały |
| 2 os. |
stawiałeś się +(e)ś się stawiał |
stawiałaś się +(e)ś się stawiała |
stawiałoś się +(e)ś się stawiało |
stawialiście się +(e)ście się stawiali |
stawiałyście się +(e)ście się stawiały |
| 3 os. |
stawiał się |
stawiała się |
stawiało się |
stawiali się |
stawiały się |
bezosobnik: stawiano się
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę się stawiał będę się stawiać |
będę się stawiała będę się stawiać |
będę się stawiało będę się stawiać |
będziemy się stawiali będziemy się stawiać |
będziemy się stawiały będziemy się stawiać |
| 2 os. |
będziesz się stawiał będziesz się stawiać |
będziesz się stawiała będziesz się stawiać |
będziesz się stawiało będziesz się stawiać |
będziecie się stawiali będziecie się stawiać |
będziecie się stawiały będziecie się stawiać |
| 3 os. |
będzie się stawiał będzie się stawiać |
będzie się stawiała będzie się stawiać |
będzie się stawiało będzie się stawiać |
będą się stawiali będą się stawiać |
będą się stawiały będą się stawiać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
stawiajmy się |
|
| 2 os. |
stawiaj się |
stawiajcie się |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
stawiałbym się bym się stawiał |
stawiałabym się bym się stawiała |
stawiałobym się bym się stawiało |
stawialibyśmy się byśmy się stawiali |
stawiałybyśmy się byśmy się stawiały |
| 2 os. |
stawiałbyś się byś się stawiał |
stawiałabyś się byś się stawiała |
stawiałobyś się byś się stawiało |
stawialibyście się byście się stawiali |
stawiałybyście się byście się stawiały |
| 3 os. |
stawiałby się by się stawiał |
stawiałaby się by się stawiała |
stawiałoby się by się stawiało |
stawialiby się by się stawiali |
stawiałyby się by się stawiały |
bezosobnik: stawiano by się
bezokolicznik: stawiać się
imiesłów przysłówkowy współczesny:
stawiając się
gerundium: stawianie się
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | stawianie się |
stawiania się |
| D. | stawiania się |
stawiań się |
| C. | stawianiu się |
stawianiom się |
| B. | stawianie się |
stawiania się |
| N. | stawianiem się |
stawianiami się |
| Ms. | stawianiu się |
stawianiach się |
| W. | stawianie się |
stawiania się |
imiesłów przymiotnikowy czynny: stawiający się
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | stawiający się |
stawiający się |
stawiający się |
stawiające się |
stawiająca się |
| D. | stawiającego się |
stawiającego się |
stawiającego się |
stawiającego się |
stawiającej się |
| C. | stawiającemu się |
stawiającemu się |
stawiającemu się |
stawiającemu się |
stawiającej się |
| B. | stawiającego się |
stawiającego się |
stawiający się |
stawiające się |
stawiającą się |
| N. | stawiającym się |
stawiającym się |
stawiającym się |
stawiającym się |
stawiającą się |
| Ms. | stawiającym się |
stawiającym się |
stawiającym się |
stawiającym się |
stawiającej się |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | stawiający się |
stawiający się |
stawiające się |
stawiające się |
| D. | stawiających się |
stawiających się |
stawiających się |
stawiających się |
| C. | stawiającym się |
stawiającym się |
stawiającym się |
stawiającym się |
| B. | stawiających się |
stawiających się |
stawiających się |
stawiające się |
| N. | stawiającymi się |
stawiającymi się |
stawiającymi się |
stawiającymi się |
| Ms. | stawiających się |
stawiających się |
stawiających się |
stawiających się |
odpowiednik aspektowy: postawić się
Składnia
|
|
+ | stawiać się | + |
GDZIE
|