UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

tłumaczyć

Chronologizacja

XV w., Bor

Pochodzenie

ogsł. *tl̥mačiti, *tl̥mačǫ 'przekładać z jednego języka na inny, objaśniać, interpretować'

Zob. tłumacz

1. objaśniać

Definicja

mówiąc lub pisząc, sprawiać, że coś dla kogoś staje się zrozumiałe

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

Połączenia

autor, lekarz, nauczyciel, psycholog tłumaczy; politycy, rodzice tłumaczą
tłumaczyć dziecku, uczniom, słuchaczom, studentom, telewidzom
tłumaczyć działanie czegoś, genezę, lekcje, metodę, podstawowe zagadnienia, pojęcie, różnice, termin, sens, zasady działania czegoś
tłumaczyć na przykładach, na różne sposoby
tłumaczyć cierpliwie, długo, jasno, nieskładnie, zawile, zrozumiale; na migi
próbować, usiłować tłumaczyć

Cytaty

	Słucham po raz pięćdziesiąty, jak nauczyciel tłumaczy teorię względności... Rozumiem to. źródło: NKJP: Dariusz Doroziński: Hakerzy. Technoanarchiści cyberprzestrzeni, 2001
	Heinz dostrzegł naczelnika Krygiera, który nerwowo tłumaczył coś swojemu rozmówcy. źródło: NKJP: Mariusz Czubaj: 21:37, 2010
	[...] budynek był, jak na owe czasy, luksusowy, a zarazem względnie tani – i ulegli namowom ojca Ireny, architekta, który tłumaczył, że za tę cenę niczego podobnego nie znajdą. źródło: NKJP: Jerzy Sosnowski: Prąd zatokowy, 2003
	Można było się tam dowiedzieć, a także nabyć książki tłumaczące, dlaczego wegetarianizm jest zdrowszy od tradycyjnie przyjętego schematu żywienia. źródło: NKJP: Lidia Szadkowska: Jak wyleczyć nieuleczalne choroby, 2008
	- To nie jest tak, jak pan myśli - próbował tłumaczyć Lewicki. [...] Proszę pozwolić mi wyjaśnić, to trochę niezwyczajna sytuacja. źródło: NKJP: Zbigniew Górniak: Siostra i byk, 2009

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	tłumaczę	tłumaczymy
2 os.	tłumaczysz	tłumaczycie
3 os.	tłumaczy	tłumaczą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	tłumaczyłem +(e)m tłumaczył	tłumaczyłam +(e)m tłumaczyła	tłumaczyłom +(e)m tłumaczyło	tłumaczyliśmy +(e)śmy tłumaczyli	tłumaczyłyśmy +(e)śmy tłumaczyły
2 os.	tłumaczyłeś +(e)ś tłumaczył	tłumaczyłaś +(e)ś tłumaczyła	tłumaczyłoś +(e)ś tłumaczyło	tłumaczyliście +(e)ście tłumaczyli	tłumaczyłyście +(e)ście tłumaczyły
3 os.	tłumaczył	tłumaczyła	tłumaczyło	tłumaczyli	tłumaczyły

bezosobnik: tłumaczono

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę tłumaczył będę tłumaczyć	będę tłumaczyła będę tłumaczyć	będę tłumaczyło będę tłumaczyć	będziemy tłumaczyli będziemy tłumaczyć	będziemy tłumaczyły będziemy tłumaczyć
2 os.	będziesz tłumaczył będziesz tłumaczyć	będziesz tłumaczyła będziesz tłumaczyć	będziesz tłumaczyło będziesz tłumaczyć	będziecie tłumaczyli będziecie tłumaczyć	będziecie tłumaczyły będziecie tłumaczyć
3 os.	będzie tłumaczył będzie tłumaczyć	będzie tłumaczyła będzie tłumaczyć	będzie tłumaczyło będzie tłumaczyć	będą tłumaczyli będą tłumaczyć	będą tłumaczyły będą tłumaczyć

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		tłumaczmy
2 os.	tłumacz	tłumaczcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	tłumaczyłbym bym tłumaczył	tłumaczyłabym bym tłumaczyła	tłumaczyłobym bym tłumaczyło	tłumaczylibyśmy byśmy tłumaczyli	tłumaczyłybyśmy byśmy tłumaczyły
2 os.	tłumaczyłbyś byś tłumaczył	tłumaczyłabyś byś tłumaczyła	tłumaczyłobyś byś tłumaczyło	tłumaczylibyście byście tłumaczyli	tłumaczyłybyście byście tłumaczyły
3 os.	tłumaczyłby by tłumaczył	tłumaczyłaby by tłumaczyła	tłumaczyłoby by tłumaczyło	tłumaczyliby by tłumaczyli	tłumaczyłyby by tłumaczyły

bezosobnik: tłumaczono by

bezokolicznik: tłumaczyć

imiesłów przysłówkowy współczesny: tłumacząc

gerundium: tłumaczenie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	tłumaczenie	tłumaczenia
D.	tłumaczenia	tłumaczeń
C.	tłumaczeniu	tłumaczeniom
B.	tłumaczenie	tłumaczenia
N.	tłumaczeniem	tłumaczeniami
Ms.	tłumaczeniu	tłumaczeniach
W.	tłumaczenie	tłumaczenia

imiesłów przymiotnikowy czynny: tłumaczący

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	tłumaczący	tłumaczący	tłumaczący	tłumaczące	tłumacząca
D.	tłumaczącego	tłumaczącego	tłumaczącego	tłumaczącego	tłumaczącej
C.	tłumaczącemu	tłumaczącemu	tłumaczącemu	tłumaczącemu	tłumaczącej
B.	tłumaczącego	tłumaczącego	tłumaczący	tłumaczące	tłumaczącą
N.	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącą
Ms.	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	tłumaczący	tłumaczący	tłumaczące	tłumaczące
D.	tłumaczących	tłumaczących	tłumaczących	tłumaczących
C.	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącym
B.	tłumaczących	tłumaczących	tłumaczących	tłumaczące
N.	tłumaczącymi	tłumaczącymi	tłumaczącymi	tłumaczącymi
Ms.	tłumaczących	tłumaczących	tłumaczących	tłumaczących

imiesłów przymiotnikowy bierny: tłumaczony

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	tłumaczony	tłumaczony	tłumaczony	tłumaczone	tłumaczona
D.	tłumaczonego	tłumaczonego	tłumaczonego	tłumaczonego	tłumaczonej
C.	tłumaczonemu	tłumaczonemu	tłumaczonemu	tłumaczonemu	tłumaczonej
B.	tłumaczonego	tłumaczonego	tłumaczony	tłumaczone	tłumaczoną
N.	tłumaczonym	tłumaczonym	tłumaczonym	tłumaczonym	tłumaczoną
Ms.	tłumaczonym	tłumaczonym	tłumaczonym	tłumaczonym	tłumaczonej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	tłumaczeni	tłumaczeni	tłumaczone	tłumaczone
D.	tłumaczonych	tłumaczonych	tłumaczonych	tłumaczonych
C.	tłumaczonym	tłumaczonym	tłumaczonym	tłumaczonym
B.	tłumaczonych	tłumaczonych	tłumaczonych	tłumaczone
N.	tłumaczonymi	tłumaczonymi	tłumaczonymi	tłumaczonymi
Ms.	tłumaczonych	tłumaczonych	tłumaczonych	tłumaczonych

odpowiednik aspektowy: wytłumaczyć

Składnia

+	tłumaczyć	+	(KOMU) + CO
+	tłumaczyć	+	(KOMU) + że ZDANIE \| ZDANIE PYTAJNOZALEŻNE
+	tłumaczyć	+	(KOMU) + MOWA WPROST

2. być przyczyną

Definicja

być czegoś przyczyną lub uzasadnieniem

Kwalifikacja tematyczna

ATEMATYCZNY

Połączenia

jakiś fakt, odkrycie, wiek tłumaczy coś
coś tłumaczy popularność czegoś, czyjeś zachowania

Cytaty

	Szwecja niemal nie znała strajków. Fakt ten przytaczają historycy jako dowód dojrzałości i zdyscyplinowania społeczeństwa. Ten duch porozumienia i współpracy ma tłumaczyć niesłychaną szwedzką prosperity i idący za nią dobrobyt. źródło: NKJP: Maciej Zaremba: Polski hydraulik i inne opowieści ze Szwecji, 2008
	Wojna, okupacja, powstanie, okres stalinizmu — przyczyn wyczerpania i zniechęcenia wyliczyć można wiele. Lecz w ocenie naszych korespondentów i rozmówców cytowane przyczyny nie tłumaczą owego fenomenu bierności społeczeństwa. W najlepszym razie tłumaczą go tylko częściowo. źródło: NKJP: Juliusz Mieroszewski: Finał klasycznej Europy, 1997
	Święta zbliżają się milowymi krokami, co tłumaczy nerwową atmosferę w domu. źródło: NKJP: Dagmara Półtorak: Tak trudno być mną!, 2010
	Ministerstwo Spraw Zagranicznych nadesłało odpis noty rządu sowieckiego, domagającego się wydania obu podsądnych. Nota nie zawierała żadnych motywów tłumaczących tę prośbę. źródło: NKJP: Stanisław Milewski: Ciemne sprawy międzywojnia, 2002
	[...] było wiadomo, że dziesięciu smarkaczy sprowadziło sobie na głowy nieliche kłopoty. To tłumaczyło, dlaczego chłopcy ostatnio byli rozkojarzeni i opuszczali lekcje. źródło: NKJP: Ewa Białołęcka: Tkacz iluzji, 2004

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	tłumaczę	tłumaczymy
2 os.	tłumaczysz	tłumaczycie
3 os.	tłumaczy	tłumaczą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	tłumaczyłem +(e)m tłumaczył	tłumaczyłam +(e)m tłumaczyła	tłumaczyłom +(e)m tłumaczyło	tłumaczyliśmy +(e)śmy tłumaczyli	tłumaczyłyśmy +(e)śmy tłumaczyły
2 os.	tłumaczyłeś +(e)ś tłumaczył	tłumaczyłaś +(e)ś tłumaczyła	tłumaczyłoś +(e)ś tłumaczyło	tłumaczyliście +(e)ście tłumaczyli	tłumaczyłyście +(e)ście tłumaczyły
3 os.	tłumaczył	tłumaczyła	tłumaczyło	tłumaczyli	tłumaczyły

bezosobnik: tłumaczono

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę tłumaczył będę tłumaczyć	będę tłumaczyła będę tłumaczyć	będę tłumaczyło będę tłumaczyć	będziemy tłumaczyli będziemy tłumaczyć	będziemy tłumaczyły będziemy tłumaczyć
2 os.	będziesz tłumaczył będziesz tłumaczyć	będziesz tłumaczyła będziesz tłumaczyć	będziesz tłumaczyło będziesz tłumaczyć	będziecie tłumaczyli będziecie tłumaczyć	będziecie tłumaczyły będziecie tłumaczyć
3 os.	będzie tłumaczył będzie tłumaczyć	będzie tłumaczyła będzie tłumaczyć	będzie tłumaczyło będzie tłumaczyć	będą tłumaczyli będą tłumaczyć	będą tłumaczyły będą tłumaczyć

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		tłumaczmy
2 os.	tłumacz	tłumaczcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	tłumaczyłbym bym tłumaczył	tłumaczyłabym bym tłumaczyła	tłumaczyłobym bym tłumaczyło	tłumaczylibyśmy byśmy tłumaczyli	tłumaczyłybyśmy byśmy tłumaczyły
2 os.	tłumaczyłbyś byś tłumaczył	tłumaczyłabyś byś tłumaczyła	tłumaczyłobyś byś tłumaczyło	tłumaczylibyście byście tłumaczyli	tłumaczyłybyście byście tłumaczyły
3 os.	tłumaczyłby by tłumaczył	tłumaczyłaby by tłumaczyła	tłumaczyłoby by tłumaczyło	tłumaczyliby by tłumaczyli	tłumaczyłyby by tłumaczyły

bezosobnik: tłumaczono by

bezokolicznik: tłumaczyć

imiesłów przysłówkowy współczesny: tłumacząc

gerundium: tłumaczenie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	tłumaczenie	tłumaczenia
D.	tłumaczenia	tłumaczeń
C.	tłumaczeniu	tłumaczeniom
B.	tłumaczenie	tłumaczenia
N.	tłumaczeniem	tłumaczeniami
Ms.	tłumaczeniu	tłumaczeniach
W.	tłumaczenie	tłumaczenia

imiesłów przymiotnikowy czynny: tłumaczący

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	tłumaczący	tłumaczący	tłumaczący	tłumaczące	tłumacząca
D.	tłumaczącego	tłumaczącego	tłumaczącego	tłumaczącego	tłumaczącej
C.	tłumaczącemu	tłumaczącemu	tłumaczącemu	tłumaczącemu	tłumaczącej
B.	tłumaczącego	tłumaczącego	tłumaczący	tłumaczące	tłumaczącą
N.	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącą
Ms.	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	tłumaczący	tłumaczący	tłumaczące	tłumaczące
D.	tłumaczących	tłumaczących	tłumaczących	tłumaczących
C.	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącym
B.	tłumaczących	tłumaczących	tłumaczących	tłumaczące
N.	tłumaczącymi	tłumaczącymi	tłumaczącymi	tłumaczącymi
Ms.	tłumaczących	tłumaczących	tłumaczących	tłumaczących

odpowiednik aspektowy: wytłumaczyć

Składnia

Rz_nieżywotny	+	tłumaczyć	+	CO
Rz_nieżywotny	+	tłumaczyć	+	ZDANIE PYTAJNOZALEŻNE

3. podawać powody

Definicja

podawać powody czegoś

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

Połączenia

tłumaczyć cel wizyty, cięcia budżetowe, decyzję, czyjeś dziwactwo, klęskę, odpowiedź odmowną, pomyłkę, potrzebę czegoś, spóźnienie, swoje stanowisko, swoje niepowodzenia, swoje zdenerwowanie, swój wybór, wypadek, zwłokę
tłumaczyć coś chorobą, niecodzienną sytuacją, pośpiechem, zmęczeniem, względami bezpieczeństwa

Cytaty

	[...] komendant Banasiuk poprosił [...] o tymczasowe wypożyczenie jednego z kutrów jako pływającego mieszkania. Komendant tłumaczył swą osobliwą prośbę brakiem wolnych kwater dla dwóch policjantów. źródło: NKJP: Marek Krajewski, Mariusz Czubaj: Róże cmentarne, 2009
	Wszystkie jej miłości kończyły się w taki sam sposób. Tak odchodzili ci, których kochała. Delikatniejsi starali się tłumaczyć swoje odejście sprawami niezależnymi od nich. Żony, dorastające dzieci, kariera, Kościół. źródło: NKJP: Olga Tokarczuk: Podróż ludzi księgi, 1993
	Brak efektów tłumaczono na różne sposoby. Początkowo uwagę skupiono na rzekomo błędnej taktyce oddziałów szturmowych. źródło: NKJP: Łukasz Politański: Walki na Westerplatte 1-7.09.1939, 2009
	Ojciec przez wiele lat nie pozwalał na żadne zwierzęta w domu, tłumacząc, że nie będzie miał kto się nimi zajmować. Wyjątek zrobił dopiero dla rybek akwariowych. źródło: NKJP: Jarosław Maślanek: Haszyszopenki, 2008
	Przy sąsiednim stoliku poirytowana czterdziestolatka tłumaczyła przez telefon, dlaczego nie zdąży z projektami. źródło: NKJP: Tomasz Klarecki, Izabela Smolarek: Wilk... i śmierć bankiera, 2006

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	tłumaczę	tłumaczymy
2 os.	tłumaczysz	tłumaczycie
3 os.	tłumaczy	tłumaczą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	tłumaczyłem +(e)m tłumaczył	tłumaczyłam +(e)m tłumaczyła	tłumaczyłom +(e)m tłumaczyło	tłumaczyliśmy +(e)śmy tłumaczyli	tłumaczyłyśmy +(e)śmy tłumaczyły
2 os.	tłumaczyłeś +(e)ś tłumaczył	tłumaczyłaś +(e)ś tłumaczyła	tłumaczyłoś +(e)ś tłumaczyło	tłumaczyliście +(e)ście tłumaczyli	tłumaczyłyście +(e)ście tłumaczyły
3 os.	tłumaczył	tłumaczyła	tłumaczyło	tłumaczyli	tłumaczyły

bezosobnik: tłumaczono

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę tłumaczył będę tłumaczyć	będę tłumaczyła będę tłumaczyć	będę tłumaczyło będę tłumaczyć	będziemy tłumaczyli będziemy tłumaczyć	będziemy tłumaczyły będziemy tłumaczyć
2 os.	będziesz tłumaczył będziesz tłumaczyć	będziesz tłumaczyła będziesz tłumaczyć	będziesz tłumaczyło będziesz tłumaczyć	będziecie tłumaczyli będziecie tłumaczyć	będziecie tłumaczyły będziecie tłumaczyć
3 os.	będzie tłumaczył będzie tłumaczyć	będzie tłumaczyła będzie tłumaczyć	będzie tłumaczyło będzie tłumaczyć	będą tłumaczyli będą tłumaczyć	będą tłumaczyły będą tłumaczyć

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		tłumaczmy
2 os.	tłumacz	tłumaczcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	tłumaczyłbym bym tłumaczył	tłumaczyłabym bym tłumaczyła	tłumaczyłobym bym tłumaczyło	tłumaczylibyśmy byśmy tłumaczyli	tłumaczyłybyśmy byśmy tłumaczyły
2 os.	tłumaczyłbyś byś tłumaczył	tłumaczyłabyś byś tłumaczyła	tłumaczyłobyś byś tłumaczyło	tłumaczylibyście byście tłumaczyli	tłumaczyłybyście byście tłumaczyły
3 os.	tłumaczyłby by tłumaczył	tłumaczyłaby by tłumaczyła	tłumaczyłoby by tłumaczyło	tłumaczyliby by tłumaczyli	tłumaczyłyby by tłumaczyły

bezosobnik: tłumaczono by

bezokolicznik: tłumaczyć

imiesłów przysłówkowy współczesny: tłumacząc

gerundium: tłumaczenie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	tłumaczenie	tłumaczenia
D.	tłumaczenia	tłumaczeń
C.	tłumaczeniu	tłumaczeniom
B.	tłumaczenie	tłumaczenia
N.	tłumaczeniem	tłumaczeniami
Ms.	tłumaczeniu	tłumaczeniach
W.	tłumaczenie	tłumaczenia

imiesłów przymiotnikowy czynny: tłumaczący

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	tłumaczący	tłumaczący	tłumaczący	tłumaczące	tłumacząca
D.	tłumaczącego	tłumaczącego	tłumaczącego	tłumaczącego	tłumaczącej
C.	tłumaczącemu	tłumaczącemu	tłumaczącemu	tłumaczącemu	tłumaczącej
B.	tłumaczącego	tłumaczącego	tłumaczący	tłumaczące	tłumaczącą
N.	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącą
Ms.	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	tłumaczący	tłumaczący	tłumaczące	tłumaczące
D.	tłumaczących	tłumaczących	tłumaczących	tłumaczących
C.	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącym
B.	tłumaczących	tłumaczących	tłumaczących	tłumaczące
N.	tłumaczącymi	tłumaczącymi	tłumaczącymi	tłumaczącymi
Ms.	tłumaczących	tłumaczących	tłumaczących	tłumaczących

imiesłów przymiotnikowy bierny: tłumaczony

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	tłumaczony	tłumaczony	tłumaczony	tłumaczone	tłumaczona
D.	tłumaczonego	tłumaczonego	tłumaczonego	tłumaczonego	tłumaczonej
C.	tłumaczonemu	tłumaczonemu	tłumaczonemu	tłumaczonemu	tłumaczonej
B.	tłumaczonego	tłumaczonego	tłumaczony	tłumaczone	tłumaczoną
N.	tłumaczonym	tłumaczonym	tłumaczonym	tłumaczonym	tłumaczoną
Ms.	tłumaczonym	tłumaczonym	tłumaczonym	tłumaczonym	tłumaczonej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	tłumaczeni	tłumaczeni	tłumaczone	tłumaczone
D.	tłumaczonych	tłumaczonych	tłumaczonych	tłumaczonych
C.	tłumaczonym	tłumaczonym	tłumaczonym	tłumaczonym
B.	tłumaczonych	tłumaczonych	tłumaczonych	tłumaczone
N.	tłumaczonymi	tłumaczonymi	tłumaczonymi	tłumaczonymi
Ms.	tłumaczonych	tłumaczonych	tłumaczonych	tłumaczonych

odpowiednik aspektowy: wytłumaczyć

Składnia

	+	tłumaczyć	+	CO + CZYM
	+	tłumaczyć	+	że ZDANIE \| ZDANIE PYTAJNOZALEŻNE

4. usprawiedliwiać

Definicja

usprawiedliwiać czyjeś postępowanie

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

Połączenia

nieznajomość prawa, brak doświadczenia, młody wiek (nie) tłumaczy
tłumaczyć córkę, dziecko, męża; kłamstwo, zdradę
tłumaczyć złą formą psychiczną, kłopotami w domu
tłumaczyć przed nauczycielem, przed rodzicami, przed znajomymi
nie chcieć, próbować, usiłować, tłumaczyć

Cytaty

	Na początku jeszcze tłumaczyła Piotra. Dyżur. Nagły wypadek. Nie mógł sam zadzwonić. źródło: NKJP: Małgorzata Saramonowicz: Siostra, 1996
	Osia zdobył się nawet na to, że wymęczył krytyczny artykuł o swojej przyjaciółce Annie Achmatowej, „chciał wyjść z izolacji”, tłumaczyła go w swoich wspomnieniach Nadia. źródło: NKJP: Józef Hen: Bruliony profesora T., 2006
	Wykorzystywany wielokrotnie, nigdy nie przestał wierzyć w ludzi, ich słabości tłumaczył kiepską kondycją finansową i pogubieniem w świecie, który i jemu wydawał się nadmiernie skomplikowany. źródło: NKJP: Waldemar Borzestowski: Bulterier Samson i ja, 2008
	Ważne jest zatem, aby nie usprawiedliwiać związanych z nałogiem zachowań męża czy żony nerwowością, słabym zdrowiem, nie tłumaczyć przed przełożonymi ich nieobecności w pracy. źródło: NKJP: Barbara Jakubowska: Jak mądrze kochać dzieci, 2001
	[...] żadna okoliczność historyczna nie tłumaczy ewentualnego odejścia od rygorystycznego wypełniania tego obowiązku. źródło: NKJP: Zdzisław Józef Kijas: Niebo w domu Ojca, czyściec dla kogo, piekło w oddaleniu, 2010

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	tłumaczę	tłumaczymy
2 os.	tłumaczysz	tłumaczycie
3 os.	tłumaczy	tłumaczą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	tłumaczyłem +(e)m tłumaczył	tłumaczyłam +(e)m tłumaczyła	tłumaczyłom +(e)m tłumaczyło	tłumaczyliśmy +(e)śmy tłumaczyli	tłumaczyłyśmy +(e)śmy tłumaczyły
2 os.	tłumaczyłeś +(e)ś tłumaczył	tłumaczyłaś +(e)ś tłumaczyła	tłumaczyłoś +(e)ś tłumaczyło	tłumaczyliście +(e)ście tłumaczyli	tłumaczyłyście +(e)ście tłumaczyły
3 os.	tłumaczył	tłumaczyła	tłumaczyło	tłumaczyli	tłumaczyły

bezosobnik: tłumaczono

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę tłumaczył będę tłumaczyć	będę tłumaczyła będę tłumaczyć	będę tłumaczyło będę tłumaczyć	będziemy tłumaczyli będziemy tłumaczyć	będziemy tłumaczyły będziemy tłumaczyć
2 os.	będziesz tłumaczył będziesz tłumaczyć	będziesz tłumaczyła będziesz tłumaczyć	będziesz tłumaczyło będziesz tłumaczyć	będziecie tłumaczyli będziecie tłumaczyć	będziecie tłumaczyły będziecie tłumaczyć
3 os.	będzie tłumaczył będzie tłumaczyć	będzie tłumaczyła będzie tłumaczyć	będzie tłumaczyło będzie tłumaczyć	będą tłumaczyli będą tłumaczyć	będą tłumaczyły będą tłumaczyć

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		tłumaczmy
2 os.	tłumacz	tłumaczcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	tłumaczyłbym bym tłumaczył	tłumaczyłabym bym tłumaczyła	tłumaczyłobym bym tłumaczyło	tłumaczylibyśmy byśmy tłumaczyli	tłumaczyłybyśmy byśmy tłumaczyły
2 os.	tłumaczyłbyś byś tłumaczył	tłumaczyłabyś byś tłumaczyła	tłumaczyłobyś byś tłumaczyło	tłumaczylibyście byście tłumaczyli	tłumaczyłybyście byście tłumaczyły
3 os.	tłumaczyłby by tłumaczył	tłumaczyłaby by tłumaczyła	tłumaczyłoby by tłumaczyło	tłumaczyliby by tłumaczyli	tłumaczyłyby by tłumaczyły

bezosobnik: tłumaczono by

bezokolicznik: tłumaczyć

imiesłów przysłówkowy współczesny: tłumacząc

gerundium: tłumaczenie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	tłumaczenie	tłumaczenia
D.	tłumaczenia	tłumaczeń
C.	tłumaczeniu	tłumaczeniom
B.	tłumaczenie	tłumaczenia
N.	tłumaczeniem	tłumaczeniami
Ms.	tłumaczeniu	tłumaczeniach
W.	tłumaczenie	tłumaczenia

imiesłów przymiotnikowy czynny: tłumaczący

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	tłumaczący	tłumaczący	tłumaczący	tłumaczące	tłumacząca
D.	tłumaczącego	tłumaczącego	tłumaczącego	tłumaczącego	tłumaczącej
C.	tłumaczącemu	tłumaczącemu	tłumaczącemu	tłumaczącemu	tłumaczącej
B.	tłumaczącego	tłumaczącego	tłumaczący	tłumaczące	tłumaczącą
N.	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącą
Ms.	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	tłumaczący	tłumaczący	tłumaczące	tłumaczące
D.	tłumaczących	tłumaczących	tłumaczących	tłumaczących
C.	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącym
B.	tłumaczących	tłumaczących	tłumaczących	tłumaczące
N.	tłumaczącymi	tłumaczącymi	tłumaczącymi	tłumaczącymi
Ms.	tłumaczących	tłumaczących	tłumaczących	tłumaczących

imiesłów przymiotnikowy bierny: tłumaczony

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	tłumaczony	tłumaczony	tłumaczony	tłumaczone	tłumaczona
D.	tłumaczonego	tłumaczonego	tłumaczonego	tłumaczonego	tłumaczonej
C.	tłumaczonemu	tłumaczonemu	tłumaczonemu	tłumaczonemu	tłumaczonej
B.	tłumaczonego	tłumaczonego	tłumaczony	tłumaczone	tłumaczoną
N.	tłumaczonym	tłumaczonym	tłumaczonym	tłumaczonym	tłumaczoną
Ms.	tłumaczonym	tłumaczonym	tłumaczonym	tłumaczonym	tłumaczonej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	tłumaczeni	tłumaczeni	tłumaczone	tłumaczone
D.	tłumaczonych	tłumaczonych	tłumaczonych	tłumaczonych
C.	tłumaczonym	tłumaczonym	tłumaczonym	tłumaczonym
B.	tłumaczonych	tłumaczonych	tłumaczonych	tłumaczone
N.	tłumaczonymi	tłumaczonymi	tłumaczonymi	tłumaczonymi
Ms.	tłumaczonych	tłumaczonych	tłumaczonych	tłumaczonych

odpowiednik aspektowy: wytłumaczyć

Składnia

tłumaczyć

KOGO/CO + (przed KIM)

5. przekonywać

Definicja

starać się przekonać kogoś do czegoś

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

Połączenia

tłumaczyć obywatelom, pacjentowi
próbować, usiłować tłumaczyć

Cytaty

	„No, moja droga - mówię jej - to koniec z narkotykami, trzeba dbać o małe”. Ale nie chciała przestać. Tłumaczyłem, nic nie pomogło. źródło: NKJP: Mirosław Sokołowski: Gady, 2007
	Tato, tłumaczę ci, że lepiej będzie, jak wyjedziesz... źródło: NKJP: Mija Kabat: Kontrakt panny Brandt, 2009
	Przypomina mu się anegdota o Józku Prutkowskim, który w Nowy Rok dobijał się do Belwederu. Tłumaczył wartownikom, że powinni go wpuścić do marszałka Spychalskiego, bo jeśli w Nowy Rok pierwszy życzenia składa Żyd, to pomyślność gwarantowana. źródło: NKJP: Katarzyna Janowska: Piękni 80-letni, Polityka, 2004-12-25
	[...] premier George Papandreou tłumaczy obywatelom, żeby zaakceptowali cięcia budżetowe. źródło: NKJP: Wszystkich czeka zaciskanie pasa, Gazeta Ubezpieczeniowa, 2010-05-11
	Tłumaczę ludziom, żeby nie starali się kontrolować zachowania innych. [...] Szanujcie ich decyzje. źródło: NKJP: Ewa Winnicka: Jak Szakal z Żyrafą, Polityka, 2002-05-11

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	tłumaczę	tłumaczymy
2 os.	tłumaczysz	tłumaczycie
3 os.	tłumaczy	tłumaczą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	tłumaczyłem +(e)m tłumaczył	tłumaczyłam +(e)m tłumaczyła	tłumaczyłom +(e)m tłumaczyło	tłumaczyliśmy +(e)śmy tłumaczyli	tłumaczyłyśmy +(e)śmy tłumaczyły
2 os.	tłumaczyłeś +(e)ś tłumaczył	tłumaczyłaś +(e)ś tłumaczyła	tłumaczyłoś +(e)ś tłumaczyło	tłumaczyliście +(e)ście tłumaczyli	tłumaczyłyście +(e)ście tłumaczyły
3 os.	tłumaczył	tłumaczyła	tłumaczyło	tłumaczyli	tłumaczyły

bezosobnik: tłumaczono

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę tłumaczył będę tłumaczyć	będę tłumaczyła będę tłumaczyć	będę tłumaczyło będę tłumaczyć	będziemy tłumaczyli będziemy tłumaczyć	będziemy tłumaczyły będziemy tłumaczyć
2 os.	będziesz tłumaczył będziesz tłumaczyć	będziesz tłumaczyła będziesz tłumaczyć	będziesz tłumaczyło będziesz tłumaczyć	będziecie tłumaczyli będziecie tłumaczyć	będziecie tłumaczyły będziecie tłumaczyć
3 os.	będzie tłumaczył będzie tłumaczyć	będzie tłumaczyła będzie tłumaczyć	będzie tłumaczyło będzie tłumaczyć	będą tłumaczyli będą tłumaczyć	będą tłumaczyły będą tłumaczyć

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		tłumaczmy
2 os.	tłumacz	tłumaczcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	tłumaczyłbym bym tłumaczył	tłumaczyłabym bym tłumaczyła	tłumaczyłobym bym tłumaczyło	tłumaczylibyśmy byśmy tłumaczyli	tłumaczyłybyśmy byśmy tłumaczyły
2 os.	tłumaczyłbyś byś tłumaczył	tłumaczyłabyś byś tłumaczyła	tłumaczyłobyś byś tłumaczyło	tłumaczylibyście byście tłumaczyli	tłumaczyłybyście byście tłumaczyły
3 os.	tłumaczyłby by tłumaczył	tłumaczyłaby by tłumaczyła	tłumaczyłoby by tłumaczyło	tłumaczyliby by tłumaczyli	tłumaczyłyby by tłumaczyły

bezosobnik: tłumaczono by

bezokolicznik: tłumaczyć

imiesłów przysłówkowy współczesny: tłumacząc

gerundium: tłumaczenie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	tłumaczenie	tłumaczenia
D.	tłumaczenia	tłumaczeń
C.	tłumaczeniu	tłumaczeniom
B.	tłumaczenie	tłumaczenia
N.	tłumaczeniem	tłumaczeniami
Ms.	tłumaczeniu	tłumaczeniach
W.	tłumaczenie	tłumaczenia

imiesłów przymiotnikowy czynny: tłumaczący

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	tłumaczący	tłumaczący	tłumaczący	tłumaczące	tłumacząca
D.	tłumaczącego	tłumaczącego	tłumaczącego	tłumaczącego	tłumaczącej
C.	tłumaczącemu	tłumaczącemu	tłumaczącemu	tłumaczącemu	tłumaczącej
B.	tłumaczącego	tłumaczącego	tłumaczący	tłumaczące	tłumaczącą
N.	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącą
Ms.	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	tłumaczący	tłumaczący	tłumaczące	tłumaczące
D.	tłumaczących	tłumaczących	tłumaczących	tłumaczących
C.	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącym
B.	tłumaczących	tłumaczących	tłumaczących	tłumaczące
N.	tłumaczącymi	tłumaczącymi	tłumaczącymi	tłumaczącymi
Ms.	tłumaczących	tłumaczących	tłumaczących	tłumaczących

odpowiedniki aspektowe: wytłumaczyć , przetłumaczyć

Składnia

tłumaczyć

KOMU + (że ZDANIE | żeby ZDANIE)

6. na język obcy

Definicja

oddawać znaczenie wyrazu lub ciągu wyrazów wyrazami innego języka

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Język języki świata

Relacje znaczeniowe

synonimy:

przekładać

Połączenia

tłumacz, translator tłumaczy
tłumaczyć cytat, fragment czegoś, list, podręcznik, powieść, tekst, wiersz
tłumaczyć na jakiś język, na wiele języków; na angielski, na hiszpański, na polski, na włoski
tłumaczyć z angielskiego, z arabskiego, z francuskiego, z greki, z hebrajskiego, z polskiego
tłumaczyć na żywo; słowo po słowie
próbować, usiłować, chcieć tłumaczyć
tłumaczyć i wydawać, tłumaczyć i wystawiać

Cytaty

	Zarabia [...], tłumacząc podręczniki komputerowe. źródło: NKJP: Sławomir Dzieniszewski: Dziennikarska ośmiornica, Esensja, 2007, nr 5
	Jako aktor zadebiutował w wieku czternastu lat w głośnym dramacie z życia nastolatków „Czuczeło” (tytuł można tłumaczyć na różne sposoby: jako „Straszydło” lub „Strach na wróble”). źródło: NKJP: Sebastian Chosiński: Babcina miłość, Esensja, 2009-07-02, nr 5
	Jego twórczość była publikowana w wielu antologiach i tłumaczona na wiele języków. źródło: NKJP: Adam Lizakowski: Najczarniejszy poeta białej Ameryki, Zeszyty Poetyckie, 2010-10-23
	[...] zgłosiłam przełożonej, że chciałabym tłumaczyć teksty z języka francuskiego. Zaczęłam od dokumentów zakonnych. źródło: NKJP: Jarosław Makowski: Kobiety uczą kościół, 2007
	- Jesteś pierwszy raz w Chinach - tłumaczyła słowa [...] przewodniczącego chińskich negocjatorów. - Chcemy pokazać ci miejsca znane i sławne. źródło: NKJP: Andrzej Żor: Jedenaście dialogów z porcelanową filiżanką w tle, 2009

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	tłumaczę	tłumaczymy
2 os.	tłumaczysz	tłumaczycie
3 os.	tłumaczy	tłumaczą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	tłumaczyłem +(e)m tłumaczył	tłumaczyłam +(e)m tłumaczyła	tłumaczyłom +(e)m tłumaczyło	tłumaczyliśmy +(e)śmy tłumaczyli	tłumaczyłyśmy +(e)śmy tłumaczyły
2 os.	tłumaczyłeś +(e)ś tłumaczył	tłumaczyłaś +(e)ś tłumaczyła	tłumaczyłoś +(e)ś tłumaczyło	tłumaczyliście +(e)ście tłumaczyli	tłumaczyłyście +(e)ście tłumaczyły
3 os.	tłumaczył	tłumaczyła	tłumaczyło	tłumaczyli	tłumaczyły

bezosobnik: tłumaczono

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę tłumaczył będę tłumaczyć	będę tłumaczyła będę tłumaczyć	będę tłumaczyło będę tłumaczyć	będziemy tłumaczyli będziemy tłumaczyć	będziemy tłumaczyły będziemy tłumaczyć
2 os.	będziesz tłumaczył będziesz tłumaczyć	będziesz tłumaczyła będziesz tłumaczyć	będziesz tłumaczyło będziesz tłumaczyć	będziecie tłumaczyli będziecie tłumaczyć	będziecie tłumaczyły będziecie tłumaczyć
3 os.	będzie tłumaczył będzie tłumaczyć	będzie tłumaczyła będzie tłumaczyć	będzie tłumaczyło będzie tłumaczyć	będą tłumaczyli będą tłumaczyć	będą tłumaczyły będą tłumaczyć

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		tłumaczmy
2 os.	tłumacz	tłumaczcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	tłumaczyłbym bym tłumaczył	tłumaczyłabym bym tłumaczyła	tłumaczyłobym bym tłumaczyło	tłumaczylibyśmy byśmy tłumaczyli	tłumaczyłybyśmy byśmy tłumaczyły
2 os.	tłumaczyłbyś byś tłumaczył	tłumaczyłabyś byś tłumaczyła	tłumaczyłobyś byś tłumaczyło	tłumaczylibyście byście tłumaczyli	tłumaczyłybyście byście tłumaczyły
3 os.	tłumaczyłby by tłumaczył	tłumaczyłaby by tłumaczyła	tłumaczyłoby by tłumaczyło	tłumaczyliby by tłumaczyli	tłumaczyłyby by tłumaczyły

bezosobnik: tłumaczono by

bezokolicznik: tłumaczyć

imiesłów przysłówkowy współczesny: tłumacząc

gerundium: tłumaczenie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	tłumaczenie	tłumaczenia
D.	tłumaczenia	tłumaczeń
C.	tłumaczeniu	tłumaczeniom
B.	tłumaczenie	tłumaczenia
N.	tłumaczeniem	tłumaczeniami
Ms.	tłumaczeniu	tłumaczeniach
W.	tłumaczenie	tłumaczenia

imiesłów przymiotnikowy czynny: tłumaczący

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	tłumaczący	tłumaczący	tłumaczący	tłumaczące	tłumacząca
D.	tłumaczącego	tłumaczącego	tłumaczącego	tłumaczącego	tłumaczącej
C.	tłumaczącemu	tłumaczącemu	tłumaczącemu	tłumaczącemu	tłumaczącej
B.	tłumaczącego	tłumaczącego	tłumaczący	tłumaczące	tłumaczącą
N.	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącą
Ms.	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	tłumaczący	tłumaczący	tłumaczące	tłumaczące
D.	tłumaczących	tłumaczących	tłumaczących	tłumaczących
C.	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącym
B.	tłumaczących	tłumaczących	tłumaczących	tłumaczące
N.	tłumaczącymi	tłumaczącymi	tłumaczącymi	tłumaczącymi
Ms.	tłumaczących	tłumaczących	tłumaczących	tłumaczących

imiesłów przymiotnikowy bierny: tłumaczony

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	tłumaczony	tłumaczony	tłumaczony	tłumaczone	tłumaczona
D.	tłumaczonego	tłumaczonego	tłumaczonego	tłumaczonego	tłumaczonej
C.	tłumaczonemu	tłumaczonemu	tłumaczonemu	tłumaczonemu	tłumaczonej
B.	tłumaczonego	tłumaczonego	tłumaczony	tłumaczone	tłumaczoną
N.	tłumaczonym	tłumaczonym	tłumaczonym	tłumaczonym	tłumaczoną
Ms.	tłumaczonym	tłumaczonym	tłumaczonym	tłumaczonym	tłumaczonej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	tłumaczeni	tłumaczeni	tłumaczone	tłumaczone
D.	tłumaczonych	tłumaczonych	tłumaczonych	tłumaczonych
C.	tłumaczonym	tłumaczonym	tłumaczonym	tłumaczonym
B.	tłumaczonych	tłumaczonych	tłumaczonych	tłumaczone
N.	tłumaczonymi	tłumaczonymi	tłumaczonymi	tłumaczonymi
Ms.	tłumaczonych	tłumaczonych	tłumaczonych	tłumaczonych

odpowiednik aspektowy: przetłumaczyć

Składnia

tłumaczyć

CO + (z CZEGO) + (na CO)

7. na język filmu

Definicja

przekazywać jakieś treści, obrazy lub zjawiska w inny sposób

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

Relacje znaczeniowe

synonimy:

przekładać

Połączenia

tłumaczyć na język filmowy, na mowę tańca
próbować, usiłować tłumaczyć

Cytaty

	Kładąc farbę na płótno, natychmiast poddaje ją obróbce, tłumaczy na wartości artystyczne. źródło: NKJP: Maria Rostworowska: Portret za mgłą. Opowieść o Oldze Boznańskiej, 2003
	Tłumacząc na język gestów „kochać”, skrzyżował ręce na piersiach. źródło: NKJP: Manuela Gretkowska: Podręcznik do ludzi: tom 1 i ostatni – Czaszka, 1996
	Impulsy nerwowe są przechwytywane i tłumaczone na język zrozumiały dla urządzeń elektronicznych. źródło: NKJP: Hubert Salik: Duch w maszynie, Ozon, 2005, nr 2
	W aparatach cyfrowych światło pada na matrycę złożoną ze światłoczułych elementów elektronicznych. Obraz tłumaczony jest na ciąg zer i jedynek, które w postaci pliku czytelnego np. dla komputerów zapisywane są na nośniku pamięci. źródło: NKJP: Szkiełko i oko, Polityka, 2003-06-28

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	tłumaczę	tłumaczymy
2 os.	tłumaczysz	tłumaczycie
3 os.	tłumaczy	tłumaczą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	tłumaczyłem +(e)m tłumaczył	tłumaczyłam +(e)m tłumaczyła	tłumaczyłom +(e)m tłumaczyło	tłumaczyliśmy +(e)śmy tłumaczyli	tłumaczyłyśmy +(e)śmy tłumaczyły
2 os.	tłumaczyłeś +(e)ś tłumaczył	tłumaczyłaś +(e)ś tłumaczyła	tłumaczyłoś +(e)ś tłumaczyło	tłumaczyliście +(e)ście tłumaczyli	tłumaczyłyście +(e)ście tłumaczyły
3 os.	tłumaczył	tłumaczyła	tłumaczyło	tłumaczyli	tłumaczyły

bezosobnik: tłumaczono

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę tłumaczył będę tłumaczyć	będę tłumaczyła będę tłumaczyć	będę tłumaczyło będę tłumaczyć	będziemy tłumaczyli będziemy tłumaczyć	będziemy tłumaczyły będziemy tłumaczyć
2 os.	będziesz tłumaczył będziesz tłumaczyć	będziesz tłumaczyła będziesz tłumaczyć	będziesz tłumaczyło będziesz tłumaczyć	będziecie tłumaczyli będziecie tłumaczyć	będziecie tłumaczyły będziecie tłumaczyć
3 os.	będzie tłumaczył będzie tłumaczyć	będzie tłumaczyła będzie tłumaczyć	będzie tłumaczyło będzie tłumaczyć	będą tłumaczyli będą tłumaczyć	będą tłumaczyły będą tłumaczyć

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		tłumaczmy
2 os.	tłumacz	tłumaczcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	tłumaczyłbym bym tłumaczył	tłumaczyłabym bym tłumaczyła	tłumaczyłobym bym tłumaczyło	tłumaczylibyśmy byśmy tłumaczyli	tłumaczyłybyśmy byśmy tłumaczyły
2 os.	tłumaczyłbyś byś tłumaczył	tłumaczyłabyś byś tłumaczyła	tłumaczyłobyś byś tłumaczyło	tłumaczylibyście byście tłumaczyli	tłumaczyłybyście byście tłumaczyły
3 os.	tłumaczyłby by tłumaczył	tłumaczyłaby by tłumaczyła	tłumaczyłoby by tłumaczyło	tłumaczyliby by tłumaczyli	tłumaczyłyby by tłumaczyły

bezosobnik: tłumaczono by

bezokolicznik: tłumaczyć

imiesłów przysłówkowy współczesny: tłumacząc

gerundium: tłumaczenie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	tłumaczenie	tłumaczenia
D.	tłumaczenia	tłumaczeń
C.	tłumaczeniu	tłumaczeniom
B.	tłumaczenie	tłumaczenia
N.	tłumaczeniem	tłumaczeniami
Ms.	tłumaczeniu	tłumaczeniach
W.	tłumaczenie	tłumaczenia

imiesłów przymiotnikowy czynny: tłumaczący

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	tłumaczący	tłumaczący	tłumaczący	tłumaczące	tłumacząca
D.	tłumaczącego	tłumaczącego	tłumaczącego	tłumaczącego	tłumaczącej
C.	tłumaczącemu	tłumaczącemu	tłumaczącemu	tłumaczącemu	tłumaczącej
B.	tłumaczącego	tłumaczącego	tłumaczący	tłumaczące	tłumaczącą
N.	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącą
Ms.	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	tłumaczący	tłumaczący	tłumaczące	tłumaczące
D.	tłumaczących	tłumaczących	tłumaczących	tłumaczących
C.	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącym	tłumaczącym
B.	tłumaczących	tłumaczących	tłumaczących	tłumaczące
N.	tłumaczącymi	tłumaczącymi	tłumaczącymi	tłumaczącymi
Ms.	tłumaczących	tłumaczących	tłumaczących	tłumaczących

imiesłów przymiotnikowy bierny: tłumaczony

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	tłumaczony	tłumaczony	tłumaczony	tłumaczone	tłumaczona
D.	tłumaczonego	tłumaczonego	tłumaczonego	tłumaczonego	tłumaczonej
C.	tłumaczonemu	tłumaczonemu	tłumaczonemu	tłumaczonemu	tłumaczonej
B.	tłumaczonego	tłumaczonego	tłumaczony	tłumaczone	tłumaczoną
N.	tłumaczonym	tłumaczonym	tłumaczonym	tłumaczonym	tłumaczoną
Ms.	tłumaczonym	tłumaczonym	tłumaczonym	tłumaczonym	tłumaczonej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	tłumaczeni	tłumaczeni	tłumaczone	tłumaczone
D.	tłumaczonych	tłumaczonych	tłumaczonych	tłumaczonych
C.	tłumaczonym	tłumaczonym	tłumaczonym	tłumaczonym
B.	tłumaczonych	tłumaczonych	tłumaczonych	tłumaczone
N.	tłumaczonymi	tłumaczonymi	tłumaczonymi	tłumaczonymi
Ms.	tłumaczonych	tłumaczonych	tłumaczonych	tłumaczonych

odpowiednik aspektowy: przetłumaczyć

Składnia

tłumaczyć

CO + na CO

Frazeologizmy

ktoś tłumaczy coś jak krowie na rowie
ktoś tłumaczy coś jak krowie na granicy
ktoś tłumaczy coś jak krowie na miedzy
ktoś tłumaczy coś jak chłop krowie na rowie
ktoś tłumaczy z polskiego na nasze coś

Data ostatniej modyfikacji: 05.06.2014