Chronologizacja
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: m3
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | rarytas |
rarytasy |
|
| D. | rarytasu |
rarytasów |
|
| C. | rarytasowi |
rarytasom |
|
| B. | rarytas |
rarytasy |
|
| N. | rarytasem |
rarytasami |
|
| Ms. | rarytasie |
rarytasach |
|
| W. | rarytasie |
rarytasy |
Pochodzenie
łac. rāritās 'rzadkość, mała ilość'
1. rzadkość
Definicja
Warianty
- daw. raritas
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające
Połączenia
- absolutny, prawdziwy, szczególny, wielki, wyjątkowy rarytas; rarytas bibliofilski, filatelistyczny, kolekcjonerski, wydawniczy
- rarytas dla kolekcjonerów, dla miłośników czegoś
Cytaty
|
Prawdziwym rarytasem są rzadko w Polsce spotykane meble gotyckie z zachodniej Europy. źródło: NKJP: Włodzimierz Łęcki: Wielkopolska: przewodnik, 1989 |
|
|
Znaczki z serii Tysiąclecia Chrztu Polski, wydane w 1966 roku, są już od dawna rarytasem filatelistycznym, a w obiegu znajdowały się zaledwie kilka tygodni. źródło: NKJP: Zdzisław Morawski: Watykan bez tajemnic, 1997 |
|
|
Łoś Jerzy, matematyk, prof. Uniwersytetu Warszawskiego. Zawdzięczam mu największy rarytas w moim księgozbiorze: egzemplarz tomu „O literaturze polskiey w wieku dziewiętnastym”, pióra Maurycego Mochnackiego, rok wydania 1830, z odręczną dedykacją [...]. źródło: NKJP: Ryszard Matuszewski: Alfabet: wybór z pamięci 90-latka, 2004 |
|
|
65 tysięcy sztuk kart telefonicznych z panoramą Tczewa i napisem Tczew 1260-2000 wydała w 740-lecie nadania praw miejskich Telekomunikacja Polska S.A. - Karta stanowi rarytas kolekcjonerski dla zbieraczy [...]. źródło: NKJP: (józ): Z panoramą Tczewa, Dziennik Bałtycki, 2000-06-12 |
|
|
[...] kiedy pogoniłem te krowy na pastwisko po południu, koło godziny być może 16, bo w tamtych czasach posiadanie zegarka było wielkim raritasem, zauważyłem kilka jadących furmanek, a na nich siedzieli mężczyźni, ale nie widziałem, żeby posiadali przy sobie broń, to nie zwracałem na nich specjalnie uwagi. źródło: Władysław Siemaszko: Ludobójstwo dokonane przez nacjonalistów ukraińskich na ludności polskiej Wołynia, 2008 (books.google.pl) |
2. przysmak
Definicja
Warianty
- przest. rarytes
Kwalifikacja tematyczna
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie rodzaje pokarmu/potraw i ich cechy
Połączenia
- kulinarny rarytas
- rarytas dla smakoszy
- uchodzić za rarytas
Cytaty
|
Czekolada jest prawdziwym rarytasem dla smakoszy słodyczy [...]. źródło: NKJP: Marta Ciemnoczołowska: Czekolada / Pomoc w walce ze stresem Słodkie kuracje, Polska Głos Wielkopolski, 2006-10-18 |
|
|
[...] zbieg dostał garnuszek kawy zbożowej i pół bochenka razowego chleba, istny rarytas. źródło: NKJP: Alfons Filar: Śladami tatrzańskich kurierów, 1995 |
|
|
Rarytasami kuchni staropolskiej - gołąbkami, żurkiem, pęcakiem z suszonymi owocami, bigosem wiejskim, kulebiakami i kompotem - częstowali uczniowie Zespołu Szkół Gastronomiczno-Hotelarskich w Iwoniczu. źródło: NKJP: Przyjaźń ponad granicami, Dziennik Polski, 2001-08-30 |
|
|
[...] na świątecznym stole zapachniała kwaśnica z grzybami [...]. Była też zupa z suszonych śliwek, góralski barszcz, groch z kapustą, ryż z jabłkami i wiele innych rarytasów charakterystycznych dla tej jedynej w roku wieczerzy. źródło: NKJP: BZ: Jak i z kim, a nie co, Tygodnik Podhalański nr 50, 1997 |
|
|
Prawdopodobnie jeszcze tylko przez dwa tygodnie, do Świętego Michała, na jarmarku znajdziemy oscypki, bundz i bryndzę. Świeży bundz zresztą już teraz jest rarytesem, bo jego większość wykorzystywana jest w bacówkach do wyrobu oscypków. źródło: NKJP: Pożegnanie z oscypkiem, Gazeta Krakowska, 2006-09-14 |