UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

tautologia

Chronologizacja

1812, SL

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. tautologia
tautologie
D. tautologii
tautologii
neut
tautologij
char
C. tautologii
tautologiom
B. tautologię
tautologie
N. tautologią
tautologiami
Ms. tautologii
tautologiach
W. tautologio
tautologie

Pochodzenie

łac. tautologia

z gr. tautología

1. w języku

Definicja

książk. 
sformułowanie będące połączeniem wyrazów, które znaczą to samo lub prawie to samo

Wymowa

[tau-tologja]

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Język

Relacje znaczeniowe

synonimy:  masło maślane, pleonazm, tautologizm

Cytaty

Być zatem, to być wyłączonym z czasu i zmiany. W znieruchomiałej samorówności istnienie dostępne jest tylko monotonnej formule 'byt jest', tę zaś ściga podejrzenie, iż jest tautologią.

źródło: NKJP: Leszek Kołakowski: Obecność mitu, 1974

Taka zwykła dziewica zasługiwała na swe miano tylko dlatego, że nie weszła jeszcze w związek małżeński, była więc tylko „naruszoną białogłową”. O tym stanie rzeczy świadczy też tautologia „dziewica nienaruszona”.

źródło: NKJP: Dariusz Łukasiewicz: Zatyczka panieńska, Polityka, 2007-11-24

Poprawka dwudziesta szósta ma charakter językowy i zmierza do usunięcia błędu stylistycznego, będącego tautologią językową.

źródło: NKJP: 8. posiedzenie Senatu RP, stenogram, wersja robocza, 2006

2. w logice

Definicja

log. 
zdanie logiczne zawsze prawdziwe na mocy swej formy

Wymowa

[tau-tologja]

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka wytwory działań intelektualnych człowieka

Cytaty

Logikę świata, którą twierdzenia logiczne pokazują w tautologiach, matematyka pokazuje w równaniach. Jest własnością potwierdzenia, że może być ujęte jako podwójne przeczenie.

źródło: NKJP: Internet

Jeżeli dana formuła rachunku zdań jest tautologią i wszystkie wystąpienia pewnej zmiennej zdaniowej w tej tautologii zastąpimy pewną ustaloną formułą, to otrzymana w ten sposób formuła również będzie tautologią.

źródło: Internet: staff.amu.edu.pl

[...] łatwo teraz zauważyć, że schematowi tego wnioskowania odpowiada formuła: (2)(p q) E r, która, jak łatwo się przekonać, nie jest tautologią rachunku zdań.

źródło: NKJP: Zygmunt Ziembiński: Logika praktyczna, 1958

Data ostatniej modyfikacji: 19.04.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json