UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

szkalować

Chronologizacja

XVI w., SPXVI
Na podstawie indeksu haseł.

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. szkaluję
szkalujemy
2 os. szkalujesz
szkalujecie
3 os. szkaluje
szkalują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. szkalowałem
+(e)m szkalował
szkalowałam
+(e)m szkalowała
szkalowałom
+(e)m szkalowało
szkalowaliśmy
+(e)śmy szkalowali
szkalowałyśmy
+(e)śmy szkalowały
2 os. szkalowałeś
+(e)ś szkalował
szkalowałaś
+(e)ś szkalowała
szkalowałoś
+(e)ś szkalowało
szkalowaliście
+(e)ście szkalowali
szkalowałyście
+(e)ście szkalowały
3 os. szkalował
szkalowała
szkalowało
szkalowali
szkalowały

bezosobnik: szkalowano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę szkalował
będę szkalować
będę szkalowała
będę szkalować
będę szkalowało
będę szkalować
będziemy szkalowali
będziemy szkalować
będziemy szkalowały
będziemy szkalować
2 os. będziesz szkalował
będziesz szkalować
będziesz szkalowała
będziesz szkalować
będziesz szkalowało
będziesz szkalować
będziecie szkalowali
będziecie szkalować
będziecie szkalowały
będziecie szkalować
3 os. będzie szkalował
będzie szkalować
będzie szkalowała
będzie szkalować
będzie szkalowało
będzie szkalować
będą szkalowali
będą szkalować
będą szkalowały
będą szkalować

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. szkalujmy
2 os. szkaluj
szkalujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. szkalowałbym
bym szkalował
szkalowałabym
bym szkalowała
szkalowałobym
bym szkalowało
szkalowalibyśmy
byśmy szkalowali
szkalowałybyśmy
byśmy szkalowały
2 os. szkalowałbyś
byś szkalował
szkalowałabyś
byś szkalowała
szkalowałobyś
byś szkalowało
szkalowalibyście
byście szkalowali
szkalowałybyście
byście szkalowały
3 os. szkalowałby
by szkalował
szkalowałaby
by szkalowała
szkalowałoby
by szkalowało
szkalowaliby
by szkalowali
szkalowałyby
by szkalowały

bezosobnik: szkalowano by

bezokolicznik: szkalować

imiesłów przysłówkowy współczesny: szkalując

gerundium: szkalowanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. szkalowanie
szkalowania
D. szkalowania
szkalowań
C. szkalowaniu
szkalowaniom
B. szkalowanie
szkalowania
N. szkalowaniem
szkalowaniami
Ms. szkalowaniu
szkalowaniach
W. szkalowanie
szkalowania

imiesłów przymiotnikowy czynny: szkalujący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. szkalujący
szkalujący
szkalujący
szkalujące
szkalująca
D. szkalującego
szkalującego
szkalującego
szkalującego
szkalującej
C. szkalującemu
szkalującemu
szkalującemu
szkalującemu
szkalującej
B. szkalującego
szkalującego
szkalujący
szkalujące
szkalującą
N. szkalującym
szkalującym
szkalującym
szkalującym
szkalującą
Ms. szkalującym
szkalującym
szkalującym
szkalującym
szkalującej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. szkalujący
szkalujący
szkalujące
szkalujące
D. szkalujących
szkalujących
szkalujących
szkalujących
C. szkalującym
szkalującym
szkalującym
szkalującym
B. szkalujących
szkalujących
szkalujących
szkalujące
N. szkalującymi
szkalującymi
szkalującymi
szkalującymi
Ms. szkalujących
szkalujących
szkalujących
szkalujących

imiesłów przymiotnikowy bierny: szkalowany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. szkalowany
szkalowany
szkalowany
szkalowane
szkalowana
D. szkalowanego
szkalowanego
szkalowanego
szkalowanego
szkalowanej
C. szkalowanemu
szkalowanemu
szkalowanemu
szkalowanemu
szkalowanej
B. szkalowanego
szkalowanego
szkalowany
szkalowane
szkalowaną
N. szkalowanym
szkalowanym
szkalowanym
szkalowanym
szkalowaną
Ms. szkalowanym
szkalowanym
szkalowanym
szkalowanym
szkalowanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. szkalowani
szkalowani
szkalowane
szkalowane
D. szkalowanych
szkalowanych
szkalowanych
szkalowanych
C. szkalowanym
szkalowanym
szkalowanym
szkalowanym
B. szkalowanych
szkalowanych
szkalowanych
szkalowane
N. szkalowanymi
szkalowanymi
szkalowanymi
szkalowanymi
Ms. szkalowanych
szkalowanych
szkalowanych
szkalowanych

odpowiednik aspektowy: oszkalować

Pochodzenie

Pochodzenie wyrazu nie jest jasne. Szkalować, szkalić (w czes. škádliti) oznaczało 'obmawiać, lżyć', także 'droczyć (słowami)' (Brück)

Definicja

książk. 
rozpowszechniać o kimś lub o czymś krzywdzące, nieprawdziwe i oczerniające informacje

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie

Relacje znaczeniowe

synonimy:  opluskwiać

Połączenia

  • szkalować władze, związek; naród, Polskę; ludzi, jakieś osoby, Polaków, prezydenta
  • szkalować bezkarnie, publicznie
  • szkalować i oczerniać
  • próba szkalowania
  • informacje, kłamstwa, materiały, wypowiedzi szkalujące kogoś

Cytaty

Księżna wielokrotnie podkreślała, że pan Stanisław jest jej przyjacielem i nie pozwoli szkalować jego dobrego imienia [...].

źródło: NKJP: Iwona Dominik, Tomasz Zieja: Arcyksiężna z ludem, Polityka, 2003-01-18

Stronictwo katolickie ostrzegało Jagiełłę, dopiero co wszak nawróconego poganina, że tolerancyjne stanowisko wobec husytów wykorzystują Krzyżacy, szkalując polskiego króla jako ukrytego bezbożnika i bałwochwalcę,

źródło: NKJP: Andrzej Sapkowski: Historia i fantastyka, 2005

Prowadzono też postępowanie karne przeciwko osobom utrzymującym kontakty z zagranicznymi ośrodkami dywersji ideologicznej, którym przekazywali materiały szkalujące ustrój i władze PRL.

źródło: NKJP: Prokuratura Generalna, Kultura, nr 400-401, 1981

Według Juderiasa to wrogowie katolicyzmu i Kościoła szkalowali Hiszpanię, przypisując jej fanatyzm, ciemnotę i skłonność do okrucieństwa.

źródło: NKJP: Janusz Tazbir: Silva rerum historicarum, 2002

Składnia

bez ograniczeń + szkalować +
KOGO/CO
Data ostatniej modyfikacji: 04.04.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj