UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

retor

Chronologizacja

1579, SPXVI

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m1

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. retor
retorowie
retorzy
ndepr
retory
depr
D. retora
retorów
C. retorowi
retorom
B. retora
retorów
N. retorem
retorami
Ms. retorze
retorach
W. retorze
retorowie
retorzy
ndepr
retory
depr

Pochodzenie

gr. rhḗtōr

Definicja

książk. 
osoba, która umie pięknie przemawiać

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka określenia człowieka ze względu na jego działalność intelektualną

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Język mówienie

Relacje znaczeniowe

synonimy:  krasomówca, orator
hiperonimy:  mówca

Połączenia

  • najsłynniejszy, największy; wytrawny; grecki, rzymski retor; starożytni retorzy
  • retor Arnobiusz, Damokles, Libaniusz...
  • filozofowie i retorzy
  • szkoła retorów

Cytaty

[...] był to człowiek o iście renesansowej umysłowości, wielki retor, jego język był i piękny, i bogaty, i dosadny.

źródło: NKJP: Odszedł poseł Andrzej Urbańczyk, Dziennik Polski, 2001-08-08

Obywatele Antiochii widzieli [...] w Janie retora doskonałego i byli dumni, że właśnie on, w ich mieście, przejmuje z rąk pogańskich prymat retoryki.

źródło: NKJP: Jerzy Mirewicz: Współtwórcy Europy, 2003

Nawet retorzy są zgodni w tym, że najwymowniejszy jest ten, kto ma najważniejszą rzecz do obwieszczenia, chociażby mówił nieokrzesanym narzeczem.

źródło: NKJP: Jerzy Stempowski: Szkice literackie. Klimat życia i klimat literatury : 1948-1967, 2001

Autor zachęca także potencjalnych retorów, by idąc na wywiad czy prezentację, mieli zawsze w zanadrzu kilka wcześniej przygotowanych lapidarnych myśli oddających istotę sprawy. Dzięki temu pozycja mówcy podczas dyskusji będzie naprawdę mocna i pozwoli zachować twarz nawet w sytuacjach krytycznych.

źródło: NKJP: Biblia czarnej retoryki, Gazeta Ubezpieczeniowa, 2007-09-18

Bazyli doskonale znał Homera, wiele zawdzięcza w swojej twórczości historykom i retorom greckim, nie rozstawał się z Platonem [...].

źródło: NKJP: Waldemar Ceran: Historia i bibliografia rozumowana bizantologii polskiej (1800-1998), 1999

Data ostatniej modyfikacji: 14.04.2017
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json