UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

gaworzyć

Chronologizacja

1471, SStp
W postaci: goworzyć

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	gaworzę	gaworzymy
2 os.	gaworzysz	gaworzycie
3 os.	gaworzy	gaworzą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	gaworzyłem +(e)m gaworzył	gaworzyłam +(e)m gaworzyła	gaworzyłom +(e)m gaworzyło	gaworzyliśmy +(e)śmy gaworzyli	gaworzyłyśmy +(e)śmy gaworzyły
2 os.	gaworzyłeś +(e)ś gaworzył	gaworzyłaś +(e)ś gaworzyła	gaworzyłoś +(e)ś gaworzyło	gaworzyliście +(e)ście gaworzyli	gaworzyłyście +(e)ście gaworzyły
3 os.	gaworzył	gaworzyła	gaworzyło	gaworzyli	gaworzyły

bezosobnik: gaworzono

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę gaworzył będę gaworzyć	będę gaworzyła będę gaworzyć	będę gaworzyło będę gaworzyć	będziemy gaworzyli będziemy gaworzyć	będziemy gaworzyły będziemy gaworzyć
2 os.	będziesz gaworzył będziesz gaworzyć	będziesz gaworzyła będziesz gaworzyć	będziesz gaworzyło będziesz gaworzyć	będziecie gaworzyli będziecie gaworzyć	będziecie gaworzyły będziecie gaworzyć
3 os.	będzie gaworzył będzie gaworzyć	będzie gaworzyła będzie gaworzyć	będzie gaworzyło będzie gaworzyć	będą gaworzyli będą gaworzyć	będą gaworzyły będą gaworzyć

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		gaworzmy
2 os.	gaworz	gaworzcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	gaworzyłbym bym gaworzył	gaworzyłabym bym gaworzyła	gaworzyłobym bym gaworzyło	gaworzylibyśmy byśmy gaworzyli	gaworzyłybyśmy byśmy gaworzyły
2 os.	gaworzyłbyś byś gaworzył	gaworzyłabyś byś gaworzyła	gaworzyłobyś byś gaworzyło	gaworzylibyście byście gaworzyli	gaworzyłybyście byście gaworzyły
3 os.	gaworzyłby by gaworzył	gaworzyłaby by gaworzyła	gaworzyłoby by gaworzyło	gaworzyliby by gaworzyli	gaworzyłyby by gaworzyły

bezosobnik: gaworzono by

bezokolicznik: gaworzyć

imiesłów przysłówkowy współczesny: gaworząc

gerundium: gaworzenie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	gaworzenie	gaworzenia
D.	gaworzenia	gaworzeń
C.	gaworzeniu	gaworzeniom
B.	gaworzenie	gaworzenia
N.	gaworzeniem	gaworzeniami
Ms.	gaworzeniu	gaworzeniach
W.	gaworzenie	gaworzenia

imiesłów przymiotnikowy czynny: gaworzący

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	gaworzący	gaworzący	gaworzący	gaworzące	gaworząca
D.	gaworzącego	gaworzącego	gaworzącego	gaworzącego	gaworzącej
C.	gaworzącemu	gaworzącemu	gaworzącemu	gaworzącemu	gaworzącej
B.	gaworzącego	gaworzącego	gaworzący	gaworzące	gaworzącą
N.	gaworzącym	gaworzącym	gaworzącym	gaworzącym	gaworzącą
Ms.	gaworzącym	gaworzącym	gaworzącym	gaworzącym	gaworzącej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	gaworzący	gaworzący	gaworzące	gaworzące
D.	gaworzących	gaworzących	gaworzących	gaworzących
C.	gaworzącym	gaworzącym	gaworzącym	gaworzącym
B.	gaworzących	gaworzących	gaworzących	gaworzące
N.	gaworzącymi	gaworzącymi	gaworzącymi	gaworzącymi
Ms.	gaworzących	gaworzących	gaworzących	gaworzących

Pochodzenie

zach. psł. *gavoriti

z psł. *govoriti 'robić hałas, gwar; wydawać dźwięki będące zaczątkiem mowy artykułowanej'

1. o dziecku

Definicja

(będąc niemowlęciem) wydawać dźwięki przypominające mowę

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Bieg życia narodziny i dzieciństwo

Połączenia

dziecko gaworzy
próbować, zaczynać gaworzyć
gaworzenie niemowlęcia

Cytaty

	Siedmiomiesięczny Maciek siedział na wysokim krzesełku, wymachiwał wesoło rączkami i gaworzył w sobie tylko znanym języku. źródło: NKJP: Dorota Reszke: Modrzewiowe Wzgórze (5), Kaszuby nr 29, 1998
	Zygmunt przywołuje w myślach obraz córki sprzed dwudziestu lat. Zapamiętał ją, jak wtulona w jego ramiona gaworzy w dziecięcym języku. źródło: NKJP: Sywia Ressel: Meksykańska córka, Dziennik Bałtycki, 2000-03-01
	[...] bardzo mylące dla wielu rodziców, a nawet lekarzy jest pojawienie się gaworzenia dziecka. Wydaje się, że dziecko, które gaworzy i zaczyna wymawiać pojedyncze głoski, nie ma problemów ze słuchem. Tymczasem gaworzą nawet dzieci z głębokim niedosłuchem. źródło: NKJP: Jolanta Sielska: Orkiestra i co dalej?, Gazeta Poznańska, 2003-05-02
	Niemowlę nie porównuje się z nikim, ono powoli i z entuzjazmem odkrywa siebie, to, że ma rączki i nóżki, że potrafi gaworzyć i uśmiechać się. źródło: NKJP: Alicja Chrzanowska: Tarot a karma czyli Problemy wcieleń reinkarnacyjnych, 1998

2. o rozmówcach

Definicja

pot.

prowadzić długą i swobodną rozmowę

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Język mówienie

Relacje znaczeniowe

	synonimy:	gawędzić, gwarzyć
	hiperonimy:	rozmawiać

Cytaty

	Gaworzyłyśmy lekko całą drogę o książkach, rodzinie, historii i różnicach między pokoleniami, budując przyjazny nastrój, który wyraźnie popsuł się przed samą granicą. źródło: NKJP: Pornozagadki, Cosmopolitan nr 12, 1999
	Pracy mamy mnóstwo, a co chwila zaglądają znajomi klienci. Przychodzą, gaworzą, że taki a taki motor widzieli. Że się rozsypuje i przydałoby się go ratować. źródło: NKJP: Nowe życie weterana, Dziennik Polski, 2001-04-27
	Ociężali, senni piliśmy herbatę, niemrawo gaworząc o minionej nocy. źródło: NKJP: Michał Jagiełło: Wołanie w górach: wypadki i akcje ratunkowe w Tatrach, 1979
	Nie śledziłem już dalszego gaworzenia dwu miłych panów, z których jeden ciągle wracał do Arystotelesa, a drugi rozprawiał o szklanych piramidach przed Luwrem [...]. źródło: NKJP: X.RUT: O sztuce mówienia „nie wiem”, Wiedza i Życie nr 6, 1997
	Boniek oglądał ten mecz jako kibic, gaworząc z włoskim trenerem [...]. źródło: NKJP: Dziennik Łódzki, 2002-09-07

Składnia

	+	gaworzyć	+	(z KIM) + (o CZYM)
Rzpl	+	gaworzyć	+	(o CZYM)

3. o zwierzętach

Definicja

(będąc zwierzęciem) wydawać odgłos przypominający człowiekowi mowę ludzką

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt zwyczaje i zachowania zwierząt

Cytaty

Umiarkowaną ciszę wypełnił [...] świergot zielonych papug [...], które gaworzyły, siedząc na pniach i łodygach [...] eukaliptusów i niższych o połowę palm daktylowych.

źródło: NKJP: Rafał Klunder: Bezdomność na sprzedaż, Akant, 2007-03

Gdy przyszedłem do pracy, gaworzyły tu gwarki - wspomina [...] dyrektor Miejskiego Ogrodu Zoologicznego Wybrzeża w Gdańsku Oliwie.

źródło: NKJP: Kazimierz Netka: Entuzjasta konferencji, Dziennik Bałtycki, 2000-12-22

Malamut to jedyna rasa psów, z którymi można rozmawiać. Te psy gaworzą [...], a nie szczekają.

źródło: Internet: waszymzdaniem.blog.pl

Data ostatniej modyfikacji: 05.06.2017