UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

pokutny

Chronologizacja

1539, SPXVI

Odmiana

część mowy: przymiotnik

Stopień równy

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	pokutny	pokutny	pokutny	pokutne	pokutna
D.	pokutnego	pokutnego	pokutnego	pokutnego	pokutnej
C.	pokutnemu	pokutnemu	pokutnemu	pokutnemu	pokutnej
B.	pokutnego	pokutnego	pokutny	pokutne	pokutną
N.	pokutnym	pokutnym	pokutnym	pokutnym	pokutną
Ms.	pokutnym	pokutnym	pokutnym	pokutnym	pokutnej
W.	pokutny	pokutny	pokutny	pokutne	pokutna

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	pokutni	pokutni	pokutne	pokutne
D.	pokutnych	pokutnych	pokutnych	pokutnych
C.	pokutnym	pokutnym	pokutnym	pokutnym
B.	pokutnych	pokutnych	pokutnych	pokutne
N.	pokutnymi	pokutnymi	pokutnymi	pokutnymi
Ms.	pokutnych	pokutnych	pokutnych	pokutnych
W.	pokutni	pokutni	pokutne	pokutne

Pochodzenie

Zob. pokuta

1. strój

Definicja

związany z pokutą - karą za grzechy

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Religia – kościół sakramenty i obrzędy religijne

Relacje znaczeniowe

synonimy:

pokutniczy

Połączenia

pokutny strój; pokutne szaty; krzyż; akt, czyn; charakter pokutny; modlitwa, pielgrzymka, podróż; dyscyplina pokutna; praktyki pokutne

Cytaty

Akty pokutne (rachunek sumienia, żal za grzechy, postanowienie poprawy, wyznanie grzechów i zadośćuczynienie), nabierają jeszcze większego znaczenia w spowiedzi generalnej, gdyż obejmują nie tylko jakiś okres, ale zazwyczaj całe dotychczasowe życie [...].

źródło: NKJP: Sztuka spowiadania. Poradnik dla księży, 2010

[...] pozostawało mordercy odbycie pielgrzymki do jednego ze świętych miejsc, podróż pokutna musiała odbywać się pieszo i na boso.

źródło: NKJP: (RAS): Prócz wyciosania krzyża zabójca musiał pokryć koszty pogrzebu swej ofiary, Gazeta Wrocławska, 1999

Ubranych w pokutne wory i powiązanych sznurami oskarżonych, którzy wyznali swe winy, często wymuszone torturami, wprowadzono w procesji na główny plac przed kościołem, gdzie na przygotowanych trybunach zasiadali już ich oskarżyciele, świeccy i duchowni, z biskupem jako przewodniczącym procesu.

źródło: NKJP: Jan Gać: W ojczyźnie Majów, 2007

Składnia

Rz	+	pokutny	+
szyk: neutralny

2. psalm

Definicja

związany z pokutą - skruchą polegającą na uznaniu własnych grzechów i okazaniu chęci poprawy w celu pojednania się z Bogiem

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Religia – kościół sakramenty i obrzędy religijne

Połączenia

psalm pokutny; liturgia, pielgrzymka, podróż, procesja pokutna; nabożeństwo pokutne

Cytaty

	Ksiądz zapowiedział na niedzielę nabożeństwo pokutne za sprofanowanie cmentarza. źródło: NKJP: Hieny na cmentarzu, Dziennik Polski, 2002-07-13
	Ponad 1200 osób uczestniczyło w pieszej pielgrzymce pokutnej do Sanktuarium Maryjnego w Licheniu. źródło: NKJP: X: Pielgrzymowali nocą, Polska Głos Wielkopolski, 2007-07-10
	Za dostojnym celebransem wysoko ponad głowami wiernych unosił się obraz Madonny Różańcowej. Wokół niego gorzały setki świec. Przed kościołem Mariackim zgromadzeni wysłuchali pokutnych psalmów. źródło: NKJP: Michał Rożek: Symbolika i magia Krakowa, 2000
	Ksiądz nie odpowiedział. Poprawił stułę fioletową, pokutną, zbliżył się do łóżka, na którym leżał uważnie wszystko obserwujący Polek. źródło: NKJP: Tadeusz Konwicki: Dziura w niebie, 1959

Składnia

Rz	+	pokutny	+
szyk: neutralny

3. gest

Definicja

książk.

związany z pokutą - karą za jakieś przewinienie

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Prawo i łamanie prawa więzienie i kara

Połączenia

pokutny gest

Cytaty

W geście prezydenta Republiki nie było [...] skierowanej do Żydów prośby o wybaczenie. Ale też francuscy Żydzi nie domagali się od Francji gestów pokutnych.

źródło: NKJP: Grzegorz Dobiecki: Endloesung po francusku, Gazeta Wyborcza, 1993-02-25

[...] przypomni ci, co sam Wielki Kuśnierz powiedział, gdy go zapytałaś, czemu to właśnie samiczki z obrożami na szyjach siedzą w klatkach pokutnych: otóż samiczki bywają agresywne wobec siebie, siedzą więc w tych klatkach dla własnego dobra.

źródło: NKJP: spinelli: Szynszyle, Pinezka.pl, 2004-06

W końcu Kreml ogłosił swoje warunki: Maschadow ma potępić i wyprzeć się Basajewa i jego partyzantów, pojmać go i wydać Rosji, a samemu udać się w pokutną podróż do Dagestanu i przeprosić tamtejsze władze za najazd jego poddanych [...].

źródło: NKJP: Wojciech Jagielski: Wieże z kamienia, 2004

Składnia

Rz	+	pokutny	+
szyk: neutralny

Frazeologizmy

worek pokutny
wór pokutny

Data ostatniej modyfikacji: 11.06.2018