Chronologizacja
Na podstawie indeksu haseł.
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
zakwaszam |
zakwaszamy |
|||
| 2 os. |
zakwaszasz |
zakwaszacie |
|||
| 3 os. |
zakwasza |
zakwaszają |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zakwaszałem +(e)m zakwaszał |
zakwaszałam +(e)m zakwaszała |
zakwaszałom +(e)m zakwaszało |
zakwaszaliśmy +(e)śmy zakwaszali |
zakwaszałyśmy +(e)śmy zakwaszały |
| 2 os. |
zakwaszałeś +(e)ś zakwaszał |
zakwaszałaś +(e)ś zakwaszała |
zakwaszałoś +(e)ś zakwaszało |
zakwaszaliście +(e)ście zakwaszali |
zakwaszałyście +(e)ście zakwaszały |
| 3 os. |
zakwaszał |
zakwaszała |
zakwaszało |
zakwaszali |
zakwaszały |
bezosobnik: zakwaszano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę zakwaszał będę zakwaszać |
będę zakwaszała będę zakwaszać |
będę zakwaszało będę zakwaszać |
będziemy zakwaszali będziemy zakwaszać |
będziemy zakwaszały będziemy zakwaszać |
| 2 os. |
będziesz zakwaszał będziesz zakwaszać |
będziesz zakwaszała będziesz zakwaszać |
będziesz zakwaszało będziesz zakwaszać |
będziecie zakwaszali będziecie zakwaszać |
będziecie zakwaszały będziecie zakwaszać |
| 3 os. |
będzie zakwaszał będzie zakwaszać |
będzie zakwaszała będzie zakwaszać |
będzie zakwaszało będzie zakwaszać |
będą zakwaszali będą zakwaszać |
będą zakwaszały będą zakwaszać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
zakwaszajmy |
|
| 2 os. |
zakwaszaj |
zakwaszajcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zakwaszałbym bym zakwaszał |
zakwaszałabym bym zakwaszała |
zakwaszałobym bym zakwaszało |
zakwaszalibyśmy byśmy zakwaszali |
zakwaszałybyśmy byśmy zakwaszały |
| 2 os. |
zakwaszałbyś byś zakwaszał |
zakwaszałabyś byś zakwaszała |
zakwaszałobyś byś zakwaszało |
zakwaszalibyście byście zakwaszali |
zakwaszałybyście byście zakwaszały |
| 3 os. |
zakwaszałby by zakwaszał |
zakwaszałaby by zakwaszała |
zakwaszałoby by zakwaszało |
zakwaszaliby by zakwaszali |
zakwaszałyby by zakwaszały |
bezosobnik: zakwaszano by
bezokolicznik: zakwaszać
imiesłów przysłówkowy współczesny:
zakwaszając
gerundium: zakwaszanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | zakwaszanie |
zakwaszania |
| D. | zakwaszania |
zakwaszań |
| C. | zakwaszaniu |
zakwaszaniom |
| B. | zakwaszanie |
zakwaszania |
| N. | zakwaszaniem |
zakwaszaniami |
| Ms. | zakwaszaniu |
zakwaszaniach |
| W. | zakwaszanie |
zakwaszania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: zakwaszający
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | zakwaszający |
zakwaszający |
zakwaszający |
zakwaszające |
zakwaszająca |
| D. | zakwaszającego |
zakwaszającego |
zakwaszającego |
zakwaszającego |
zakwaszającej |
| C. | zakwaszającemu |
zakwaszającemu |
zakwaszającemu |
zakwaszającemu |
zakwaszającej |
| B. | zakwaszającego |
zakwaszającego |
zakwaszający |
zakwaszające |
zakwaszającą |
| N. | zakwaszającym |
zakwaszającym |
zakwaszającym |
zakwaszającym |
zakwaszającą |
| Ms. | zakwaszającym |
zakwaszającym |
zakwaszającym |
zakwaszającym |
zakwaszającej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | zakwaszający |
zakwaszający |
zakwaszające |
zakwaszające |
| D. | zakwaszających |
zakwaszających |
zakwaszających |
zakwaszających |
| C. | zakwaszającym |
zakwaszającym |
zakwaszającym |
zakwaszającym |
| B. | zakwaszających |
zakwaszających |
zakwaszających |
zakwaszające |
| N. | zakwaszającymi |
zakwaszającymi |
zakwaszającymi |
zakwaszającymi |
| Ms. | zakwaszających |
zakwaszających |
zakwaszających |
zakwaszających |
imiesłów przymiotnikowy bierny: zakwaszany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | zakwaszany |
zakwaszany |
zakwaszany |
zakwaszane |
zakwaszana |
| D. | zakwaszanego |
zakwaszanego |
zakwaszanego |
zakwaszanego |
zakwaszanej |
| C. | zakwaszanemu |
zakwaszanemu |
zakwaszanemu |
zakwaszanemu |
zakwaszanej |
| B. | zakwaszanego |
zakwaszanego |
zakwaszany |
zakwaszane |
zakwaszaną |
| N. | zakwaszanym |
zakwaszanym |
zakwaszanym |
zakwaszanym |
zakwaszaną |
| Ms. | zakwaszanym |
zakwaszanym |
zakwaszanym |
zakwaszanym |
zakwaszanej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | zakwaszani |
zakwaszani |
zakwaszane |
zakwaszane |
| D. | zakwaszanych |
zakwaszanych |
zakwaszanych |
zakwaszanych |
| C. | zakwaszanym |
zakwaszanym |
zakwaszanym |
zakwaszanym |
| B. | zakwaszanych |
zakwaszanych |
zakwaszanych |
zakwaszane |
| N. | zakwaszanymi |
zakwaszanymi |
zakwaszanymi |
zakwaszanymi |
| Ms. | zakwaszanych |
zakwaszanych |
zakwaszanych |
zakwaszanych |
odpowiednik aspektowy: zakwasić
Pochodzenie
Zob. kwasić
1. ogórki
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie czynności związane z przyrządzaniem jedzenia
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | ukwaszać |
Cytaty
|
Nie umiemy co prawda piec jeszcze chleba, ale zakwaszać ogórki - owszem [...]. źródło: NKJP: (DOSZ): Nowa szkoła, nowe wyzwania, Gazeta Poznańska, 2003-09-25 |
|
|
Wieśniacy, mając zakwaszać kapustę lub buraki na barszcz, pierwszą garść kładą w beczkę dopiero po wrzuceniu tam najpierw kawałka chleba posypanego solą. źródło: Kuchnia pogranicza nysko-jesenickiego, 2013 (docplayer.pl) |
Składnia
|
+ | zakwaszać | + |
CO
|
2. octem
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie czynności związane z przyrządzaniem jedzenia
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie przyprawy, smaki
Cytaty
|
Nie używam kiszonego barszczu, ale po prostu wywar z kilku starych buraków zakwaszam cytryną (nigdy octem!). źródło: NKJP: Barszczowy król, Dziennik Polski, 2000-05-20 |
|
|
Zanim do Europy środkowej dotarły cytryny, Słowacy zakwaszali swój chłodnik większą ilością ogórków lub sezonowo sokiem z pigwy. źródło: NKJP: Chłodnik rudawski, Mazowieckie To i Owo, 2004-06-17 |
|
|
Na przykład ocet winny cytrynowy [...] to doskonały dodatek do potraw z ryb, np. ryby w galarecie czy ryby po grecku, do zakwaszania galaret mięsnych oraz zup (np. barszczu czerwonego). źródło: NKJP: (AKL): Czas na marynaty, Dziennik Bałtycki, 2008-09-02 |
Składnia
|
+ | zakwaszać | + |
CO +
CZYM
|
3. glebę
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK I PRZYRODA Ziemia ochrona i zanieczyszczenie środowiska
CZŁOWIEK I PRZYRODA Ziemia gleba
Połączenia
- zakwaszać glebę, środowisko
Cytaty
|
[...] wojsko [...] w ramach walki z narkoprzemytem spryskuje uprawy środkami chemicznymi, zakwaszającymi glebę. Później już nic tam nie rośnie i ludzie muszą emigrować, by nie umrzeć z głodu. źródło: NKJP: Koka, przegnani, zaginieni, Polityka, 2001-05-19 |
|
|
Jednak wypalanie traw czy ściernisk, wbrew obiegowym opiniom, wcale nie poprawia żyzności gleby. [...] Popiół zmywany przez deszcz do ziemi zakwasza ją zamiast użyźnić. źródło: NKJP: (LRK): Dziś płonie trawa, jutro twój dom, Dziennik Zachodni, 2003-11-21 |
|
|
Fosforan glinowo-wapniowy zakwasza glebę oraz stanowi źródło kadmu i glinu ruchomego, toksycznego dla roślin i człowieka. źródło: NKJP: Sprawozdanie z 61. posiedzenia Senatu RP część 2, wersja robocza, 4. kadencja |
Składnia
|
+ | zakwaszać | + |
CO +
(CZYM)
|
4. organizm
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Choroby i ich leczenie przyczyny, objawy i skutki chorób
Połączenia
- zakwaszać organizm
Cytaty
|
Nigdy nie należy pić kawy na czczo, bo zakwasza organizm. źródło: NKJP: Mirosław Łukaszuk: Słodycze postarzają!, Trybuna Śląska, 2003-04-11 |
|
|
Wyjątkowo bogate w konserwanty są przetwory owocowe i warzywne. W nich [...] można znaleźć na przykład kwas benzoesowy i benzoesan sodu. Duże ich dawki wywołują uczucie drapania w gardle i zakwaszają organizm. źródło: NKJP: (JS): Konserwowane naturalnie, Gazeta Wrocławska, 2002-11-16 |
|
|
Nadużywanie alkoholu, kawy i mocnej herbaty [...] zakwasza treść żołądka oraz jelita i zwiększa przepuszczalność śluzówki jelita. źródło: NKJP: Danuta Myłek: Alergie, 2001 |
Składnia
|
+ | zakwaszać | + |
CO
|
5. mięśnie po bieganiu
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Określenia fizyczności człowieka sprawność i wydolność organizmu
Cytaty
|
Reakcje fermentacji zachodzą w cytoplazmie. Fermentacja ta odpowiada m.in. za efekt zakwaszania mięśni w czasie wzmożonego wysiłku fizycznego. źródło: NKJP: Internet |
|
|
Tętno wejdzie jeszcze wyżej i zaczniesz zakwaszać mięśnie. Wtedy spadną ich możliwości [...]. źródło: Internet: biegajznami.pl |
|
|
Tętno oscylowało w okolicach 130-140 [...], czułem zakwaszanie nóg źródło: Internet: maratonypolskie.pl |
Składnia
|
+ | zakwaszać | + |
CO
|