Chronologizacja
Pochodzenie
Zob. pot
1. ze strachu
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego czynności i stany fizjologiczne
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Określenia fizyczności człowieka sprawność i wydolność organizmu
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka zachowania emocjonalne
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | potnieć |
Połączenia
- chory, czoło, twarz się poci; dłonie, nogi, stopy, ręce się pocą
- pocić się na twarzy
- pocić się pod nosem, pod pachami
- pocić się w gorączce, w upale; w kożuchu
- pocić się z gorąca, z emocji, z nerwów, ze strachu, z wrażenia, z wysiłku, ze złości
- pocić się intensywnie, nadmiernie, nerwowo, obficie; silnie się pocić
- pocić się jak mysz, jak w saunie
- pocić się i czerwienieć, pocić się i męczyć, pocić się i sapać
Cytaty
|
Pocił się i ocierał czoło białą chustką. źródło: NKJP: Magdalena Tulli: W czerwieni, 1998 |
|
|
Pocił się i zaczynał jąkać, gdy chciał odezwać się do młodej kobiety, która mu się podobała. źródło: KWSJP: Tomasz Mirkowicz: Pielgrzymka do Ziemi Świętej Egiptu, 1999 |
|
|
Pocił się obficie, kamery ciągle przerywały nagrywanie, by makijażystka mogła obetrzeć mu twarz. źródło: NKJP: Jak zostać milionerem?, Dziennik Polski, 1999-09-24 |
|
|
Beacie pociły się ręce, gdy czekała na swoją kolejkę do konfesjonału. źródło: NKJP: Grażyna Plebanek: Dziewczyny z Portofino, 2005 |
|
|
Zastałem Żakowicza, który, pocąc się pod nosem z emocji, opowiadał o strajku w wielkołuckich warsztatach. źródło: KWSJP: Jan Brzechwa: Gdy owoc dojrzewa, 1958 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
pocę się |
pocimy się |
|||
| 2 os. |
pocisz się |
pocicie się |
|||
| 3 os. |
poci się |
pocą się |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
pociłem się +(e)m się pocił |
pociłam się +(e)m się pociła |
pociłom się +(e)m się pociło |
pociliśmy się +(e)śmy się pocili |
pociłyśmy się +(e)śmy się pociły |
| 2 os. |
pociłeś się +(e)ś się pocił |
pociłaś się +(e)ś się pociła |
pociłoś się +(e)ś się pociło |
pociliście się +(e)ście się pocili |
pociłyście się +(e)ście się pociły |
| 3 os. |
pocił się |
pociła się |
pociło się |
pocili się |
pociły się |
bezosobnik: pocono się
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę się pocił będę się pocić |
będę się pociła będę się pocić |
będę się pociło będę się pocić |
będziemy się pocili będziemy się pocić |
będziemy się pociły będziemy się pocić |
| 2 os. |
będziesz się pocił będziesz się pocić |
będziesz się pociła będziesz się pocić |
będziesz się pociło będziesz się pocić |
będziecie się pocili będziecie się pocić |
będziecie się pociły będziecie się pocić |
| 3 os. |
będzie się pocił będzie się pocić |
będzie się pociła będzie się pocić |
będzie się pociło będzie się pocić |
będą się pocili będą się pocić |
będą się pociły będą się pocić |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
poćmy się |
|
| 2 os. |
poć się |
poćcie się |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
pociłbym się bym się pocił |
pociłabym się bym się pociła |
pociłobym się bym się pociło |
pocilibyśmy się byśmy się pocili |
pociłybyśmy się byśmy się pociły |
| 2 os. |
pociłbyś się byś się pocił |
pociłabyś się byś się pociła |
pociłobyś się byś się pociło |
pocilibyście się byście się pocili |
pociłybyście się byście się pociły |
| 3 os. |
pociłby się by się pocił |
pociłaby się by się pociła |
pociłoby się by się pociło |
pociliby się by się pocili |
pociłyby się by się pociły |
bezosobnik: pocono by się
bezokolicznik: pocić się
imiesłów przysłówkowy współczesny:
pocąc się
gerundium: pocenie się
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | pocenie się |
pocenia się |
| D. | pocenia się |
poceń się |
| C. | poceniu się |
poceniom się |
| B. | pocenie się |
pocenia się |
| N. | poceniem się |
poceniami się |
| Ms. | poceniu się |
poceniach się |
| W. | pocenie się |
pocenia się |
imiesłów przymiotnikowy czynny: pocący się
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | pocący się |
pocący się |
pocący się |
pocące się |
pocąca się |
| D. | pocącego się |
pocącego się |
pocącego się |
pocącego się |
pocącej się |
| C. | pocącemu się |
pocącemu się |
pocącemu się |
pocącemu się |
pocącej się |
| B. | pocącego się |
pocącego się |
pocący się |
pocące się |
pocącą się |
| N. | pocącym się |
pocącym się |
pocącym się |
pocącym się |
pocącą się |
| Ms. | pocącym się |
pocącym się |
pocącym się |
pocącym się |
pocącej się |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | pocący się |
pocący się |
pocące się |
pocące się |
| D. | pocących się |
pocących się |
pocących się |
pocących się |
| C. | pocącym się |
pocącym się |
pocącym się |
pocącym się |
| B. | pocących się |
pocących się |
pocących się |
pocące się |
| N. | pocącymi się |
pocącymi się |
pocącymi się |
pocącymi się |
| Ms. | pocących się |
pocących się |
pocących się |
pocących się |
odpowiednik aspektowy: spocić się
Składnia
| Rz żywotny | + | pocić się | + |
|
2. nad zadaniem
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia
Relacje znaczeniowe
| hiperonimy: | męczyć się |
Połączenia
- pocić się nad książką, nad nauką, nad pracą, nad zadaniem
Cytaty
|
Czasy, gdy gry komputerowe robiło się w kilka osób przy nikłych nakładach, dawno minęły. Nad zrobieniem „Painkillera” pociło się ok. 40 osób. źródło: KJ PWN: Ozon, nr 4, 2005 |
|
|
Bywa, że mam pomysł na piosenkę, przekazuję go Leszkowi, a on się poci nad tekstem. źródło: NKJP: Piotr Grylak: „Ergo”, „Ergonauci” i Sarmaci, Dziennik Polski, 2002-12-27 |
|
|
Kongres poci się nad ustawą imigracyjną. źródło: Internet |
|
|
Pocę się nad przeklętym zamkiem, czas biegnie, a ja wciąż sterczę pod drzwiami i gmeram drutem w dziurce od klucza. źródło: KWSJP: Jacek Głębski: Kuracja, 1998 |
|
|
Nikt nie obiecywał, że życie będzie proste - westchnął Purzyński Piotr, pocąc się nad papierkową robotą. źródło: KWSJP: Grażyna Plebanek: Pudełko ze szpilkami, 2002 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
pocę się |
pocimy się |
|||
| 2 os. |
pocisz się |
pocicie się |
|||
| 3 os. |
poci się |
pocą się |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
pociłem się +(e)m się pocił |
pociłam się +(e)m się pociła |
pociłom się +(e)m się pociło |
pociliśmy się +(e)śmy się pocili |
pociłyśmy się +(e)śmy się pociły |
| 2 os. |
pociłeś się +(e)ś się pocił |
pociłaś się +(e)ś się pociła |
pociłoś się +(e)ś się pociło |
pociliście się +(e)ście się pocili |
pociłyście się +(e)ście się pociły |
| 3 os. |
pocił się |
pociła się |
pociło się |
pocili się |
pociły się |
bezosobnik: pocono się
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę się pocił będę się pocić |
będę się pociła będę się pocić |
będę się pociło będę się pocić |
będziemy się pocili będziemy się pocić |
będziemy się pociły będziemy się pocić |
| 2 os. |
będziesz się pocił będziesz się pocić |
będziesz się pociła będziesz się pocić |
będziesz się pociło będziesz się pocić |
będziecie się pocili będziecie się pocić |
będziecie się pociły będziecie się pocić |
| 3 os. |
będzie się pocił będzie się pocić |
będzie się pociła będzie się pocić |
będzie się pociło będzie się pocić |
będą się pocili będą się pocić |
będą się pociły będą się pocić |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
poćmy się |
|
| 2 os. |
poć się |
poćcie się |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
pociłbym się bym się pocił |
pociłabym się bym się pociła |
pociłobym się bym się pociło |
pocilibyśmy się byśmy się pocili |
pociłybyśmy się byśmy się pociły |
| 2 os. |
pociłbyś się byś się pocił |
pociłabyś się byś się pociła |
pociłobyś się byś się pociło |
pocilibyście się byście się pocili |
pociłybyście się byście się pociły |
| 3 os. |
pociłby się by się pocił |
pociłaby się by się pociła |
pociłoby się by się pociło |
pociliby się by się pocili |
pociłyby się by się pociły |
bezosobnik: pocono by się
bezokolicznik: pocić się
imiesłów przysłówkowy współczesny:
pocąc się
gerundium: pocenie się
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | pocenie się |
pocenia się |
| D. | pocenia się |
poceń się |
| C. | poceniu się |
poceniom się |
| B. | pocenie się |
pocenia się |
| N. | poceniem się |
poceniami się |
| Ms. | poceniu się |
poceniach się |
| W. | pocenie się |
pocenia się |
imiesłów przymiotnikowy czynny: pocący się
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | pocący się |
pocący się |
pocący się |
pocące się |
pocąca się |
| D. | pocącego się |
pocącego się |
pocącego się |
pocącego się |
pocącej się |
| C. | pocącemu się |
pocącemu się |
pocącemu się |
pocącemu się |
pocącej się |
| B. | pocącego się |
pocącego się |
pocący się |
pocące się |
pocącą się |
| N. | pocącym się |
pocącym się |
pocącym się |
pocącym się |
pocącą się |
| Ms. | pocącym się |
pocącym się |
pocącym się |
pocącym się |
pocącej się |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | pocący się |
pocący się |
pocące się |
pocące się |
| D. | pocących się |
pocących się |
pocących się |
pocących się |
| C. | pocącym się |
pocącym się |
pocącym się |
pocącym się |
| B. | pocących się |
pocących się |
pocących się |
pocące się |
| N. | pocącymi się |
pocącymi się |
pocącymi się |
pocącymi się |
| Ms. | pocących się |
pocących się |
pocących się |
pocących się |
odpowiednik aspektowy: napocić się
Składnia
| Rz osobowy | + | pocić się | + |
nad CZYM
|
3. ściana
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii stan skupienia, trwałość materii
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | potnieć |
Połączenia
- drewno, szkło, ściana się poci
Cytaty
|
W czasie chłodów, a zwłaszcza podczas silnych mrozów, nie powinno się wnosić fuzji, lornetki i lunety celowniczej do ogrzanych pomieszczeń. Będą się wewnątrz „pocić”, a po wyjściu ta wilgoć zamarznie. źródło: KWSJP: Hans-Otto Meissner: Sztuka życia i przetrwania, 1982 |
|
|
Gdy w pomieszczeniu częściej bywa wilgotno niż sucho, w ścianie może gromadzić się coraz więcej pary wodnej. Z czasem może się ona także wykraplać - w miejscach takich widać kropelki wody - mówimy wtedy, że ściana się poci. źródło: Internet |
|
|
W przeciwieństwie do laminatu kadłub drewniany jest przyjemny od wewnątrz, nie „poci się”, nie wydziela szkodliwych substancji. źródło: Internet |
|
|
Kamienie, którymi wyłożono ściany piwnicy, pociły się w zimie i w lecie, były śliskie, nieprzyjemne w dotyku. źródło: KWSJP: Rudolf Jasik: Martwi nie śpiewają, 1961 |
|
|
Za oknami naszego panieńskiego domu znużone lato pławiło się leniwie w upale, ściany pociły się żywicą. źródło: NKJP: Andrzej Czcibor-Piotrowski: Cud w Esfahanie, 2001 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
pocę się |
pocimy się |
|||
| 2 os. |
pocisz się |
pocicie się |
|||
| 3 os. |
poci się |
pocą się |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
pociłem się +(e)m się pocił |
pociłam się +(e)m się pociła |
pociłom się +(e)m się pociło |
pociliśmy się +(e)śmy się pocili |
pociłyśmy się +(e)śmy się pociły |
| 2 os. |
pociłeś się +(e)ś się pocił |
pociłaś się +(e)ś się pociła |
pociłoś się +(e)ś się pociło |
pociliście się +(e)ście się pocili |
pociłyście się +(e)ście się pociły |
| 3 os. |
pocił się |
pociła się |
pociło się |
pocili się |
pociły się |
bezosobnik: pocono się
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę się pocił będę się pocić |
będę się pociła będę się pocić |
będę się pociło będę się pocić |
będziemy się pocili będziemy się pocić |
będziemy się pociły będziemy się pocić |
| 2 os. |
będziesz się pocił będziesz się pocić |
będziesz się pociła będziesz się pocić |
będziesz się pociło będziesz się pocić |
będziecie się pocili będziecie się pocić |
będziecie się pociły będziecie się pocić |
| 3 os. |
będzie się pocił będzie się pocić |
będzie się pociła będzie się pocić |
będzie się pociło będzie się pocić |
będą się pocili będą się pocić |
będą się pociły będą się pocić |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
poćmy się |
|
| 2 os. |
poć się |
poćcie się |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
pociłbym się bym się pocił |
pociłabym się bym się pociła |
pociłobym się bym się pociło |
pocilibyśmy się byśmy się pocili |
pociłybyśmy się byśmy się pociły |
| 2 os. |
pociłbyś się byś się pocił |
pociłabyś się byś się pociła |
pociłobyś się byś się pociło |
pocilibyście się byście się pocili |
pociłybyście się byście się pociły |
| 3 os. |
pociłby się by się pocił |
pociłaby się by się pociła |
pociłoby się by się pociło |
pociliby się by się pocili |
pociłyby się by się pociły |
bezosobnik: pocono by się
bezokolicznik: pocić się
imiesłów przysłówkowy współczesny:
pocąc się
gerundium: pocenie się
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | pocenie się |
pocenia się |
| D. | pocenia się |
poceń się |
| C. | poceniu się |
poceniom się |
| B. | pocenie się |
pocenia się |
| N. | poceniem się |
poceniami się |
| Ms. | poceniu się |
poceniach się |
| W. | pocenie się |
pocenia się |
imiesłów przymiotnikowy czynny: pocący się
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | pocący się |
pocący się |
pocący się |
pocące się |
pocąca się |
| D. | pocącego się |
pocącego się |
pocącego się |
pocącego się |
pocącej się |
| C. | pocącemu się |
pocącemu się |
pocącemu się |
pocącemu się |
pocącej się |
| B. | pocącego się |
pocącego się |
pocący się |
pocące się |
pocącą się |
| N. | pocącym się |
pocącym się |
pocącym się |
pocącym się |
pocącą się |
| Ms. | pocącym się |
pocącym się |
pocącym się |
pocącym się |
pocącej się |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | pocący się |
pocący się |
pocące się |
pocące się |
| D. | pocących się |
pocących się |
pocących się |
pocących się |
| C. | pocącym się |
pocącym się |
pocącym się |
pocącym się |
| B. | pocących się |
pocących się |
pocących się |
pocące się |
| N. | pocącymi się |
pocącymi się |
pocącymi się |
pocącymi się |
| Ms. | pocących się |
pocących się |
pocących się |
pocących się |
Składnia
| Rz nieżywotny | + | pocić się | + |
|