UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

precz II

I

wykrzyknik

Chronologizacja

Zob. precz I

Odmiana

część mowy: wykrzyknik

Pochodzenie

St.pol. przecz wywodzi się z prapostaci *perčь, pochodzącej od psł. *perkъ 'poprzeczny, leżący w poprzek, naprzeciwko czegoś'; współczesna postać precz wskazuje na niezbyt jasną prapostać *prъčь, będącą prawdopodobnie przekształceniem obocznego psł. *pročь z wtórnym *-ъ-, wprowadzonym może przez analogię do bliskiego funkcją *vъnъ 'precz' (Bor); zob. przeczyć, won

1. precz stąd

Definicja

forma stanowczego żądania, aby jakaś osoba natychmiast oddaliła się z miejsca, w którym jest mówiący

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE ➔ Zasady współżycia społecznego ➔ zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie

Relacje znaczeniowe

synonimy:  won II, wynocha, wypad II

Cytaty

“Jaka władza prowadzi dochodzenie, nikt z was nie ma munduru!” – mówi do urzędników poirytowany Józef. Roman Wilhelmi jest wzburzony. Znakomicie została wyważona pierwsza znacząca pauza w jego grze, podczas której poczuł (zagrał) grozę sytuacji i kiełkującą świadomość osaczenia. Józef K. dobiega wtedy do okna, otwiera je i wyprowadzony z równowagi krzyczy do natrętnych sąsiadów: “precz stąd , precz!”.

źródło: NKJP: Małgorzata Burzyńska-Keller: Filmowe „Procesy”, Midrasz nr 75

- Ja przejmę teczkę, a wy… Precz do domu - rozkazałem. - Jutro wieczorem zobaczymy się na statku, to porozmawiamy. Tym razem zostawię sprawę dla siebie, a co dalej, to się jeszcze okaże.

źródło: Internet: dziennikbaltycki.pl

2. precz z komuną

Definicja

forma stanowczego wyrażenia woli mówiącego, aby to, o czym mowa, i co uważa za coś złego, przestało istnieć lub żeby nie miał on z tym nigdy do czynienia

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA ➔ Ocena i wartościowanie ➔ wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Cytaty

Pobiegłam więc do Collegium Maius przy ulicy Fredry, przed którym gromadziły się tłumy studentów, którzy z okrzykami „precz z komuną” zmierzali w stronę zamku, na plac zwany wtedy placem Stalina, przy którym był gmach Komitetu Wojewódzkiego PZPR.

źródło: NKJP: Polska Głos Wielkopolski, 2006-02-01

Ornitolodzy mówią: precz z angielskimi trawnikami. Z przerażeniem patrzą jak służby miejskie niefachowo opiekują się zielenią i masakrują poszycie w parkach. Przez to lada chwila możemy już nie zobaczyć w mieście rudzika, słowika i kosa, które zakładają swoje gniazda w krzewach.

źródło: NKJP: Grażyna Zdrojewska: Ptaki nad Łodzią, Express Ilustrowany, 2003-04-12

Należy ograniczyć nadużycia i korupcję, precz z kombinatorstwem pod przykrywką kapitalizmu i własności prywatnej, precz z bezrobociem i klerykalizmem, wycofać polską armię z Iraku, otworzyć granicę z Białorusią!„ - głosi 5. punkt deklaracji ideowe

źródło: NKJP: Borówki wchodzą do gry, Gazeta Krakowska, 2004-04-01

Frazeologizmy

ręce precz od czegoś
łapska precz od czegoś
łapy precz od czegoś
Data ostatniej modyfikacji: 23.05.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json