UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

transformować

Chronologizacja

1626, Kart XVII-XVIII

Pochodzenie

łac. transformare 'przekształcać'

1.a gospodarkę

Definicja

książk. 
zmieniać formę, charakter lub status czegoś

Wymowa

[trãsformować] lub [transformować]

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

Relacje znaczeniowe

synonimy:  przekształcać, przeobrażać
hiperonimy:  zmieniać

Połączenia

  • transformować gospodarkę, ustrój, system czegoś; wartości; bakterie, komórki, rośliny
  • móc transformować

Cytaty

[...] Polska najpełniej reprezentuje to, co nazywamy mentalnością krajów, które wyszły z komunizmu i z determinacją transformują swoją gospodarkę i system polityczny.

źródło: NKJP: Marek Borowski: Wystąpienie podczas spotkania komisji, Strona Marka Borowskiego, 2003-06-16

Polska gospodarka od ponad ośmiu lat znajduje się w okresie reform systemowych. Funkcjonujący do 1989 roku system nakazowo rozdzielczy transformowany jest w system wolnorynkowy.

źródło: NKJP: Małgorzata Janicka: Wpływ procesów prywatyzacyjnych na rozwój rynku kapitałowego w Polsce, 2000

Transformowanie roślin genami pochodzenia wirusowego pozwala np. na obniżenie kosztów produkcji niektórych preparatów stosowanych w medycynie.

źródło: NKJP: Milena Kochanowska: W cztery oczy, Gazeta Poznańska, 2002-02-18

Każdy chciałby posiadać wyjątkową osobowość. Widzieć siebie na Rajskiej Wyspie, gdzie dźwięk śpiewu ptaków transformuje nas w dostojnie ubranych arystokratów. Bez popełniania błędów, bez upadków, złości i zwątpienia.

źródło: NKJP: Łukasz Milewski: Mowa ciała a sukces, 2007

Konieczność transformowania polskiego systemu edukacji wynikała z nieprzystosowania polskiej szkoły do potrzeb i wyzwań III Rzeczpospolitej.

źródło: NKJP: Józef Winiarski: Reforma systemu edukacji, Wychowawca, 2005-09

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. transformuję
transformujemy
2 os. transformujesz
transformujecie
3 os. transformuje
transformują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. transformowałem
+(e)m transformował
transformowałam
+(e)m transformowała
transformowałom
+(e)m transformowało
transformowaliśmy
+(e)śmy transformowali
transformowałyśmy
+(e)śmy transformowały
2 os. transformowałeś
+(e)ś transformował
transformowałaś
+(e)ś transformowała
transformowałoś
+(e)ś transformowało
transformowaliście
+(e)ście transformowali
transformowałyście
+(e)ście transformowały
3 os. transformował
transformowała
transformowało
transformowali
transformowały

bezosobnik: transformowano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę transformował
będę transformować
będę transformowała
będę transformować
będę transformowało
będę transformować
będziemy transformowali
będziemy transformować
będziemy transformowały
będziemy transformować
2 os. będziesz transformował
będziesz transformować
będziesz transformowała
będziesz transformować
będziesz transformowało
będziesz transformować
będziecie transformowali
będziecie transformować
będziecie transformowały
będziecie transformować
3 os. będzie transformował
będzie transformować
będzie transformowała
będzie transformować
będzie transformowało
będzie transformować
będą transformowali
będą transformować
będą transformowały
będą transformować

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. transformujmy
2 os. transformuj
transformujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. transformowałbym
bym transformował
transformowałabym
bym transformowała
transformowałobym
bym transformowało
transformowalibyśmy
byśmy transformowali
transformowałybyśmy
byśmy transformowały
2 os. transformowałbyś
byś transformował
transformowałabyś
byś transformowała
transformowałobyś
byś transformowało
transformowalibyście
byście transformowali
transformowałybyście
byście transformowały
3 os. transformowałby
by transformował
transformowałaby
by transformowała
transformowałoby
by transformowało
transformowaliby
by transformowali
transformowałyby
by transformowały

bezosobnik: transformowano by

bezokolicznik: transformować

imiesłów przysłówkowy współczesny: transformując

gerundium: transformowanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. transformowanie
transformowania
D. transformowania
transformowań
C. transformowaniu
transformowaniom
B. transformowanie
transformowania
N. transformowaniem
transformowaniami
Ms. transformowaniu
transformowaniach
W. transformowanie
transformowania

imiesłów przymiotnikowy czynny: transformujący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. transformujący
transformujący
transformujący
transformujące
transformująca
D. transformującego
transformującego
transformującego
transformującego
transformującej
C. transformującemu
transformującemu
transformującemu
transformującemu
transformującej
B. transformującego
transformującego
transformujący
transformujące
transformującą
N. transformującym
transformującym
transformującym
transformującym
transformującą
Ms. transformującym
transformującym
transformującym
transformującym
transformującej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. transformujący
transformujący
transformujące
transformujące
D. transformujących
transformujących
transformujących
transformujących
C. transformującym
transformującym
transformującym
transformującym
B. transformujących
transformujących
transformujących
transformujące
N. transformującymi
transformującymi
transformującymi
transformującymi
Ms. transformujących
transformujących
transformujących
transformujących

imiesłów przymiotnikowy bierny: transformowany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. transformowany
transformowany
transformowany
transformowane
transformowana
D. transformowanego
transformowanego
transformowanego
transformowanego
transformowanej
C. transformowanemu
transformowanemu
transformowanemu
transformowanemu
transformowanej
B. transformowanego
transformowanego
transformowany
transformowane
transformowaną
N. transformowanym
transformowanym
transformowanym
transformowanym
transformowaną
Ms. transformowanym
transformowanym
transformowanym
transformowanym
transformowanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. transformowani
transformowani
transformowane
transformowane
D. transformowanych
transformowanych
transformowanych
transformowanych
C. transformowanym
transformowanym
transformowanym
transformowanym
B. transformowanych
transformowanych
transformowanych
transformowane
N. transformowanymi
transformowanymi
transformowanymi
transformowanymi
Ms. transformowanych
transformowanych
transformowanych
transformowanych

odpowiednik aspektowy: przetransformować

Składnia

bez ograniczeń + transformować +
KOGO/CO + (w KOGO/CO)

1.b bakterie transformują

Definicja

książk. 
zmieniać swoją formę lub charakter

Wymowa

[trãsformować] lub [transformować]

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

Relacje znaczeniowe

synonimy:  transformować się

Cytaty

Bakterie glebowe mogą swobodnie transformować, gdyż ich DNA jest związany z cząsteczkami gleby [...].

źródło: Internet: biotechnolog.pl

Socjalizm jest mitologiczną Hydrą: odradza się, transformuje, prowadzi wewnętrzną walkę.

źródło: NKJP: Internet

[...] gusty i humor transformują z wiekiem w procesie wychowawczym [...].

źródło: NKJP: Internet

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. transformuję
transformujemy
2 os. transformujesz
transformujecie
3 os. transformuje
transformują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. transformowałem
+(e)m transformował
transformowałam
+(e)m transformowała
transformowałom
+(e)m transformowało
transformowaliśmy
+(e)śmy transformowali
transformowałyśmy
+(e)śmy transformowały
2 os. transformowałeś
+(e)ś transformował
transformowałaś
+(e)ś transformowała
transformowałoś
+(e)ś transformowało
transformowaliście
+(e)ście transformowali
transformowałyście
+(e)ście transformowały
3 os. transformował
transformowała
transformowało
transformowali
transformowały

bezosobnik: transformowano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę transformował
będę transformować
będę transformowała
będę transformować
będę transformowało
będę transformować
będziemy transformowali
będziemy transformować
będziemy transformowały
będziemy transformować
2 os. będziesz transformował
będziesz transformować
będziesz transformowała
będziesz transformować
będziesz transformowało
będziesz transformować
będziecie transformowali
będziecie transformować
będziecie transformowały
będziecie transformować
3 os. będzie transformował
będzie transformować
będzie transformowała
będzie transformować
będzie transformowało
będzie transformować
będą transformowali
będą transformować
będą transformowały
będą transformować

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. transformujmy
2 os. transformuj
transformujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. transformowałbym
bym transformował
transformowałabym
bym transformowała
transformowałobym
bym transformowało
transformowalibyśmy
byśmy transformowali
transformowałybyśmy
byśmy transformowały
2 os. transformowałbyś
byś transformował
transformowałabyś
byś transformowała
transformowałobyś
byś transformowało
transformowalibyście
byście transformowali
transformowałybyście
byście transformowały
3 os. transformowałby
by transformował
transformowałaby
by transformowała
transformowałoby
by transformowało
transformowaliby
by transformowali
transformowałyby
by transformowały

bezosobnik: transformowano by

bezokolicznik: transformować

imiesłów przysłówkowy współczesny: transformując

gerundium: transformowanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. transformowanie
transformowania
D. transformowania
transformowań
C. transformowaniu
transformowaniom
B. transformowanie
transformowania
N. transformowaniem
transformowaniami
Ms. transformowaniu
transformowaniach
W. transformowanie
transformowania

imiesłów przymiotnikowy czynny: transformujący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. transformujący
transformujący
transformujący
transformujące
transformująca
D. transformującego
transformującego
transformującego
transformującego
transformującej
C. transformującemu
transformującemu
transformującemu
transformującemu
transformującej
B. transformującego
transformującego
transformujący
transformujące
transformującą
N. transformującym
transformującym
transformującym
transformującym
transformującą
Ms. transformującym
transformującym
transformującym
transformującym
transformującej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. transformujący
transformujący
transformujące
transformujące
D. transformujących
transformujących
transformujących
transformujących
C. transformującym
transformującym
transformującym
transformującym
B. transformujących
transformujących
transformujących
transformujące
N. transformującymi
transformującymi
transformującymi
transformującymi
Ms. transformujących
transformujących
transformujących
transformujących

odpowiednik aspektowy: przetransformować

2. prąd

Definicja

zwiększać lub zmniejszać napięcie prądu elektrycznego

Wymowa

[trãsformować] lub [transformować]

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I TECHNIKA Energia elektryczność

Połączenia

  • transformować prąd

Cytaty

Do zmniejszenia ilości uciążliwych awarii potrzebna nam jest większa liczba [...] głównych punktów zasilania, które transformują napięcie ze 110 kV na 15 kV [...].

źródło: NKJP: Bez napięcia, Dziennik Bałtycki, 1999-10-11

Stacja [...] nie została wyposażona w tzw. „ściany osłonowe” mające za zadanie zatrzymywać bardzo silne pole magnetyczne, które powstaje w czasie pracy urządzeń transformujących prąd elektryczny.

źródło: NKJP: Andrzej Moskwiak: Jak pozbyć się stacji transformatorowej?, Zielone Brygady. Pismo Ekologów, 1992-05-01

[...] prąd przemienny jest łatwo przesyłać z elektrowni do odbiorcy, bo można go transformować [...].

źródło: Internet: elektroda.pl

[...] napięcie prądu przemiennego jest transformowane za pomocą transformatora [...].

źródło: Prace Instytutu Elektrotechniki, 1990 (books.google.pl)

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. transformuję
transformujemy
2 os. transformujesz
transformujecie
3 os. transformuje
transformują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. transformowałem
+(e)m transformował
transformowałam
+(e)m transformowała
transformowałom
+(e)m transformowało
transformowaliśmy
+(e)śmy transformowali
transformowałyśmy
+(e)śmy transformowały
2 os. transformowałeś
+(e)ś transformował
transformowałaś
+(e)ś transformowała
transformowałoś
+(e)ś transformowało
transformowaliście
+(e)ście transformowali
transformowałyście
+(e)ście transformowały
3 os. transformował
transformowała
transformowało
transformowali
transformowały

bezosobnik: transformowano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę transformował
będę transformować
będę transformowała
będę transformować
będę transformowało
będę transformować
będziemy transformowali
będziemy transformować
będziemy transformowały
będziemy transformować
2 os. będziesz transformował
będziesz transformować
będziesz transformowała
będziesz transformować
będziesz transformowało
będziesz transformować
będziecie transformowali
będziecie transformować
będziecie transformowały
będziecie transformować
3 os. będzie transformował
będzie transformować
będzie transformowała
będzie transformować
będzie transformowało
będzie transformować
będą transformowali
będą transformować
będą transformowały
będą transformować

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. transformujmy
2 os. transformuj
transformujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. transformowałbym
bym transformował
transformowałabym
bym transformowała
transformowałobym
bym transformowało
transformowalibyśmy
byśmy transformowali
transformowałybyśmy
byśmy transformowały
2 os. transformowałbyś
byś transformował
transformowałabyś
byś transformowała
transformowałobyś
byś transformowało
transformowalibyście
byście transformowali
transformowałybyście
byście transformowały
3 os. transformowałby
by transformował
transformowałaby
by transformowała
transformowałoby
by transformowało
transformowaliby
by transformowali
transformowałyby
by transformowały

bezosobnik: transformowano by

bezokolicznik: transformować

imiesłów przysłówkowy współczesny: transformując

gerundium: transformowanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. transformowanie
transformowania
D. transformowania
transformowań
C. transformowaniu
transformowaniom
B. transformowanie
transformowania
N. transformowaniem
transformowaniami
Ms. transformowaniu
transformowaniach
W. transformowanie
transformowania

imiesłów przymiotnikowy czynny: transformujący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. transformujący
transformujący
transformujący
transformujące
transformująca
D. transformującego
transformującego
transformującego
transformującego
transformującej
C. transformującemu
transformującemu
transformującemu
transformującemu
transformującej
B. transformującego
transformującego
transformujący
transformujące
transformującą
N. transformującym
transformującym
transformującym
transformującym
transformującą
Ms. transformującym
transformującym
transformującym
transformującym
transformującej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. transformujący
transformujący
transformujące
transformujące
D. transformujących
transformujących
transformujących
transformujących
C. transformującym
transformującym
transformującym
transformującym
B. transformujących
transformujących
transformujących
transformujące
N. transformującymi
transformującymi
transformującymi
transformującymi
Ms. transformujących
transformujących
transformujących
transformujących

imiesłów przymiotnikowy bierny: transformowany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. transformowany
transformowany
transformowany
transformowane
transformowana
D. transformowanego
transformowanego
transformowanego
transformowanego
transformowanej
C. transformowanemu
transformowanemu
transformowanemu
transformowanemu
transformowanej
B. transformowanego
transformowanego
transformowany
transformowane
transformowaną
N. transformowanym
transformowanym
transformowanym
transformowanym
transformowaną
Ms. transformowanym
transformowanym
transformowanym
transformowanym
transformowanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. transformowani
transformowani
transformowane
transformowane
D. transformowanych
transformowanych
transformowanych
transformowanych
C. transformowanym
transformowanym
transformowanym
transformowanym
B. transformowanych
transformowanych
transformowanych
transformowane
N. transformowanymi
transformowanymi
transformowanymi
transformowanymi
Ms. transformowanych
transformowanych
transformowanych
transformowanych

odpowiednik aspektowy: przetransformować

Składnia

bez ograniczeń + transformować +
CO + (na CO)
Data ostatniej modyfikacji: 13.12.2019
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json