wół

  • dorosły samiec krowy, który został wykastrowany, hodowany dla mięsa lub ze względu na swoją siłę fizyczną
  • CZŁOWIEK I PRZYRODA

    Świat zwierząt

    zwierzęta domowe i hodowlane

  • hiperonimy:  samiec
    • wół i cielę, wół i osioł, wół i świnia; woły i krowy; konie i woły, owce i woły
    • stado; zaprzęg wołów
    • wół ryczy; orze; woły ciągną coś
    • zarzynać woły
    • orać wołami
    • harować, tyrać jak wół
    • wóz zaprzężony w woły
  • Zamiast Zawiszy w chybotliwym świetle żagwic rozpoznałem stado wołów. Parły rozjeżdżonym traktem w tumanie kurzu.

    źródło: NKJP: Wojciech Żukrowski: Za kurtyną mroku. Zabawa w chowanego, 1995

    Do pracy w polu używano wtedy powszechnie wołów. Ich siła i wytrzymałość równoważyły skutecznie dwie inne cechy: powolność i upór - nie mniejszy niż ośli, choć do porzekadła nie trafił.

    źródło: NKJP: Danuta Koral: Wydziedziczeni, Twój Styl, 1997

    Pędząc na złamanie karku, mijał po drodze zaprzężone w woły wozy o drewnianych kołach, karawany wielbłądów i osiołków.

    źródło: NKJP: Wojciech Jagielski: Modlitwa o deszcz, 2000

    Felek Chmura harował jak wół, żeby uruchomić fabrykę Neumanna.

    źródło: NKJP: Magdalena Tulli: W czerwieni, 1998

    Białe powolne woły ciągnęły kolorowe sanie, których płozy ślizgały się po równie białych obłych kamyczkach, wciśniętych w ziemię na sztorc i wyślizganych od wieków.

    źródło: NKJP: Monika Żeromska: Wspomnienia, 2007

  • część mowy: rzeczownik

    rodzaj gramatyczny: m2

    liczba pojedyncza liczba mnoga
    M. wół
    woły
    D. wołu
    pot. woła
    wołów
    C. wołowi
    wołom
    B. wołu
    pot. woła
    woły
    N. wołem
    wołami
    Ms. wole
    wołach
    W. wole
    woły

  • psł. *volъ, *volu (pierwotny temat na *-ŭ-)