przyzwyczaić - Wielki słownik języka polskiego PAN

Definicja

sprawić, że ktoś pod wpływem dłuższego kontaktu z nowymi sytuacjami, rzeczami, osobami, uczuciami przystosuje się do nich na tyle, by zacząć uważać je za normalne

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA

Ocena i wartościowanie

wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Relacje znaczeniowe

antonimy:

odzwyczaić

Połączenia

przyzwyczaić czytelników, kibiców, słuchaczy; ludzi; oczy, wzrok
przyzwyczaić do miejsca, do sytuacji, do życia
móc, musieć, zdążyć przyzwyczaić

Cytaty

	Ciągał opony na sznurku, żeby przyzwyczaić ciało do ogromnego wysiłku. źródło: NKJP: Jak Kryzys przekuć w Sukces, Gazeta Ubezpieczeniowa, 2009-03-24
	Przedszkole nr 87 wprowadziło innowację sportową, rozwija aktywność fizyczną, kładzie nacisk na kondycję dzieci, przyzwyczaja do uprawiania sportu. . źródło: NKJP: Grażyna Kuźnik, Violetta Gradek: Idzie Ola do dobrego przedszkola, Dziennik Zachodni, 2005-04-27
	- Chyba za bardzo was przyzwyczajam do sukcesów - rzucił roześmiany. Garcia nie szczędził komplementów Polakowi: - Czułem się dobrze do 35 km. źródło: NKJP: Stefan Tuszyński: Lekkoatletyka. Mistrzostwa świata, Gazeta Wyborcza, 1997-08-08
	Prokremlowskie partie zdominowały Dumę, naród uwielbia Putina i w marcu przy urnach przeleje swą sympatię na Miedwiediewa. Jedyna trudność: przyzwyczaić Rosjan, że będzie decydował premier, a nie prezydent. źródło: NKJP: Flesz. Ludzie i wydarzenia 2007, Polityka, 2007-12-22
	Aby przyzwyczaić młodzież do nowego zwyczaju nauczyciele i dyrekcja szkoły już 2 tygodnie wcześniej zaczęła przypinać identyfikatory do swoich ubrać. źródło: NKJP: Uczeń z identyfikatorem, Dziennik Polski, 2001-11-14

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	przyzwyczaję	przyzwyczaimy
2 os.	przyzwyczaisz	przyzwyczaicie
3 os.	przyzwyczai	przyzwyczają

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	przyzwyczaiłem +(e)m przyzwyczaił	przyzwyczaiłam +(e)m przyzwyczaiła	przyzwyczaiłom +(e)m przyzwyczaiło	przyzwyczailiśmy +(e)śmy przyzwyczaili	przyzwyczaiłyśmy +(e)śmy przyzwyczaiły
2 os.	przyzwyczaiłeś +(e)ś przyzwyczaił	przyzwyczaiłaś +(e)ś przyzwyczaiła	przyzwyczaiłoś +(e)ś przyzwyczaiło	przyzwyczailiście +(e)ście przyzwyczaili	przyzwyczaiłyście +(e)ście przyzwyczaiły
3 os.	przyzwyczaił	przyzwyczaiła	przyzwyczaiło	przyzwyczaili	przyzwyczaiły

bezosobnik: przyzwyczajono

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		przyzwyczajmy
2 os.	przyzwyczaj	przyzwyczajcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	przyzwyczaiłbym bym przyzwyczaił	przyzwyczaiłabym bym przyzwyczaiła	przyzwyczaiłobym bym przyzwyczaiło	przyzwyczailibyśmy byśmy przyzwyczaili	przyzwyczaiłybyśmy byśmy przyzwyczaiły
2 os.	przyzwyczaiłbyś byś przyzwyczaił	przyzwyczaiłabyś byś przyzwyczaiła	przyzwyczaiłobyś byś przyzwyczaiło	przyzwyczailibyście byście przyzwyczaili	przyzwyczaiłybyście byście przyzwyczaiły
3 os.	przyzwyczaiłby by przyzwyczaił	przyzwyczaiłaby by przyzwyczaiła	przyzwyczaiłoby by przyzwyczaiło	przyzwyczailiby by przyzwyczaili	przyzwyczaiłyby by przyzwyczaiły

bezosobnik: przyzwyczajono by

bezokolicznik: przyzwyczaić

imiesłów przysłówkowy uprzedni: przyzwyczaiwszy

gerundium: przyzwyczajenie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	przyzwyczajenie	przyzwyczajenia
D.	przyzwyczajenia	przyzwyczajeń
C.	przyzwyczajeniu	przyzwyczajeniom
B.	przyzwyczajenie	przyzwyczajenia
N.	przyzwyczajeniem	przyzwyczajeniami
Ms.	przyzwyczajeniu	przyzwyczajeniach
W.	przyzwyczajenie	przyzwyczajenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: przyzwyczajony

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	przyzwyczajony	przyzwyczajony	przyzwyczajony	przyzwyczajone	przyzwyczajona
D.	przyzwyczajonego	przyzwyczajonego	przyzwyczajonego	przyzwyczajonego	przyzwyczajonej
C.	przyzwyczajonemu	przyzwyczajonemu	przyzwyczajonemu	przyzwyczajonemu	przyzwyczajonej
B.	przyzwyczajonego	przyzwyczajonego	przyzwyczajony	przyzwyczajone	przyzwyczajoną
N.	przyzwyczajonym	przyzwyczajonym	przyzwyczajonym	przyzwyczajonym	przyzwyczajoną
Ms.	przyzwyczajonym	przyzwyczajonym	przyzwyczajonym	przyzwyczajonym	przyzwyczajonej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	przyzwyczajeni	przyzwyczajeni	przyzwyczajone	przyzwyczajone
D.	przyzwyczajonych	przyzwyczajonych	przyzwyczajonych	przyzwyczajonych
C.	przyzwyczajonym	przyzwyczajonym	przyzwyczajonym	przyzwyczajonym
B.	przyzwyczajonych	przyzwyczajonych	przyzwyczajonych	przyzwyczajone
N.	przyzwyczajonymi	przyzwyczajonymi	przyzwyczajonymi	przyzwyczajonymi
Ms.	przyzwyczajonych	przyzwyczajonych	przyzwyczajonych	przyzwyczajonych

odpowiednik aspektowy: przyzwyczajać

Składnia

	+	przyzwyczaić	+	KOGO/CO + do KOGO/CZEGO
	+	przyzwyczaić	+	że ZDANIE

Pochodzenie

Zob. zwyczaj