rozterka

  • stan psychiczny osoby, która w sytuacji wyboru między jakimiś możliwościami lub wartościami, nie wie, co ma zrobić i czuje się źle z tego powodu
  • CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA

    Działalność intelektualna człowieka

    wytwory działań intelektualnych człowieka

    • głęboka, poważna, wielka; wewnętrzna rozterka; rozterki duchowe, egzystencjalne, miłosne, moralne, sercowe, uczuciowe; ludzkie, osobiste, własne
    • rozterki artysty, człowieka; bohatera; sumienia
    • rozterki i niepewności, rozterki i wahania, rozterki i wątpliwości, rozterki i zwątpienia
    • chwile rozterki
    • pełen, pełny rozterek
    • rozterki targają kimś
    • doświadczać rozterek
    • mieć, przeżyć/przeżywać rozterki
    • popaść w rozterkę
    • być, pogrążony w rozterce
  • [...] stwierdziła, że jest w rozterce. Ma wykonać pewne polecenie służbowe, ale nie jest bynajmniej pewna, czy dobrze czyni.

    źródło: NKJP: Bronisław Świderski: Słowa obcego, 1998

    Dobry bohater, w przeciwieństwie do złego, narażony jest na wątpliwości, rozterki, dokonywanie trudnych wyborów.

    źródło: NKJP: Agnieszka Szady: Przy herbacie: Literatura fantasy jako mecz futbolowy, Esensja, 2009-07-02

    W pamięci zwykłego widza tkwi [...] początek sławnego monologu Hamleta „być albo nie być”. Przeciętny odbiorca pamiętał ponadto, że Hamlet był młodym księciem duńskim przeżywającym rozterki moralne.

    źródło: NKJP: Anna Matuchniak-Krasuska: Publiczność wobec metafory plastycznej: o recepcji groteski Jerzego Dudy – Gracza, 1999

    Resztę dnia spędziłem w rozterce i zmiennych nastrojach. To chciałem zrezygnować z zaproszenia i w ten sposób zniknąć na zawsze z życia Monizy, [...] to znowu decydowałem się pójść i kontynuować tę niezwykłą znajomość.

    źródło: NKJP: Sławomir Mrożek: Noir sur Blanc,1979

  • część mowy: rzeczownik

    rodzaj gramatyczny: ż

    liczba pojedyncza liczba mnoga
    M. rozterka
    rozterki
    D. rozterki
    rozterek
    C. rozterce
    rozterkom
    B. rozterkę
    rozterki
    N. rozterką
    rozterkami
    Ms. rozterce
    rozterkach
    W. rozterko
    rozterki

  • Związane z psł. *(s)tr̥kati ‘popychać, szturchać, trącać; wpychać, wtykać, wsuwać’, którego kontynuantem jest st.pol. rozterkać / roztyrkać, skąd st.pol. i dawne rzeczowniki: roztyrknienie ‘niezgoda, spór, zwada’, rozterk / roztyrk (także rozcirk) m. ‘niezgoda, niesnaska, spór, zwada, zamieszki’.

CHRONOLOGIZACJA:
1 połowa XVII w., Kart XVII-XVIII
Data ostatniej modyfikacji: 19.01.2021