żuk

  • Definicja
    niewielki owad o lśniącej okrywie na wypukłym ciele, żywiący się odchodami
  • Kwalifikacja tematyczna

    CZŁOWIEK I PRZYRODA

    Świat zwierząt

    owady

  • Relacje znaczeniowe
    hiperonimy:  owad
  • Połączenia
    • czarny; martwy żuk
    • żuki i biedronki, żuki i mrówki, żuki i pszczoły
  • Cytaty

    Nauczyciel, którego nazywaliśmy Proca, zabrał nas na wycieczkę do lasu. Tam pewien uczeń zgniótł butem czarnego żuka na ścieżce.

    źródło: NKJP: Gabriela Pewińska: Bomby, a nie dzwonek, Dziennik Bałtycki, 2009-09-01

    Poruszyła się, przestępując z nogi na nogę, a spod jej stóp osunęła się mała lawina piasku. Prawdziwa katastrofa dla znajdującego się na jej drodze sporego zielonego żuka.

    źródło: NKJP: Mariusz Kaszyński: Rytuał, 2008

    Dwa masywne, błyszczące żuki walczyły między sobą. Każdy próbował przewrócić na grzbiet przeciwnika. Bezskutecznie.

    źródło: NKJP: Ewa Białołęcka: Tkacz iluzji, 2004
  • Odmiana

    część mowy: rzeczownik

    rodzaj gramatyczny: m2

    liczba pojedyncza liczba mnoga
    M. żuk
    		 żuki
    D. żuka
    		 żuków
    C. żukowi
    		 żukom
    B. żuka
    		 żuki
    N. żukiem
    		 żukami
    Ms. żuku
    		 żukach
    W. żuku
    		 żuki
  • Pochodzenie

    psł. (dial.) *žukъ ''chrząszcz (dosł.: ten, który bzyczy)' < 'brzęczenie, bzyczenie''

    Od: dźwiękonaśladowczego pierwiastka *žu- 'bzyczeć, wydawać dźwięk: *ž(u)!' z przyrostkiem *-kъ.

CHRONOLOGIZACJA:
XVIII w., Bor
CHRONOLOGIZACJA FRAZEOLOGIZMY POKAŻ WSZYSTKO
Data ostatniej modyfikacji: 02.07.2014