supeł

  • splot powstały w miejscu związania lub splątania liny, nici, sznura korali lub innych podobnych długich i cienkich rzeczy
  • CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA

    Ubranie

    czynności, przedmioty i osoby związane z robieniem i noszeniem ubrań


    CZŁOWIEK I TECHNIKA

    Budownictwo

    czynności związane z budową

    • zawiązać, związać; rozplątać, rozwiązać supeł
    • zawiązać coś na supeł; zawiązać coś w supeł
  • Marek z napięciem spojrzał na sznurek. – Tego już nie rozplączę. Supeł się zrobił.

    źródło: NKJP: Paulina Grych: Schiza, 2008

    My jako opiekunowie podczas zawodów nie łowimy. Biegamy od jednego do drugiego ucznia, czuwamy nad ich bezpieczeństwem, doradzamy, podpowiadamy, jak zawiązać na przykład supeł na żyłce.

    źródło: NKJP: Halina Czarnecka: Młodzieżowa Szkółka Wędkarska, Mazowieckie To i Owo, 2008-04-21

    I to właśnie na jego wrzask, a nie moje ciche skamlenie, wpadła do pokoju Wanda, starsza siostra Mirka, która zapaliła światło i zobaczywszy mnie związanego, zaczęła wrzeszczeć na Sławka, jednocześnie nerwowo rozplątując supły.

    źródło: NKJP: Maciej Pinkwart: Dziewczyna z Ipanemy, 2003

    Łączący siatkę stalowych prętów cienkim drutem [...] zbrojarz nie wykonuje przesadnie widowiskowej pracy. Posługując się najczęściej zagiętym pod kątem prostym trzycalowym gwoździem, robi dziennie setki stalowych supłów.

    źródło: NKJP: (wow): Żmudne wiązanie konstrukcji, Dziennik Zachodni, 2003-03-05

  • część mowy: rzeczownik

    rodzaj gramatyczny: m3

    liczba pojedyncza liczba mnoga
    M. supeł
    supły
    D. supła
    supłów
    C. supłowi
    supłom
    B. supeł
    supły
    N. supłem
    supłami
    Ms. suple
    supłach
    W. suple
    supły

  • Wyraz przejęty z gwar w postaci z mazurzeniem, gdzie występują także inne jego warianty: szupeł oraz szypuł / sypuł, szypełek / sypełek 'węzeł, węzełek, zawiniątko'. Postaci z rdzennym -y- sugerują związek z szypułka (zob.), ale niejasny jest ewentualny związek znaczeń; może ogniwem pośrednim było ‘zalążek, zawiązek (kwiatu, owocu) mający kształt zwiniętej kulki, zawiniątka’ (Bor)

CHRONOLOGIZACJA:
1861, SJPWil
Data ostatniej modyfikacji: 15.02.2017