doprząc

doprzęgnąć

  • zaprząc dodatkowe zwierzę pociągowe
  • CZŁOWIEK I PRZYRODA

    Świat zwierząt

    hodowla i opieka nad zwierzętami; człowiek wobec zwierząt

  • hiperonimy:  przyprząc
    zaprząc
    • doprząc konia
  • Ale ponieważ było za dużo osób (znowu byli goście Joli), zabrakło miejsca i doprzężono do małej jednokonnej bryczki konia folwarcznego, który oczywiście szedł daleko pomalej od cugowych.

    źródło: NKJP: Jarosław Iwaszkiewicz: Brzezina i inne opowiadania. Panny z Wilka, 2006

    Stelmach co tchu wzmacniał podwozie i osie; dla pewności doprzężono jeszcze jedną parę koni.

    źródło: NKJP: Jolanta Wachowicz-Makowska: Świat zapamiętany, 2002

  • część mowy: czasownik

    aspekt: dokonany

    Tryb oznajmujący

    Czas przyszły

    liczba pojedyncza liczba mnoga
    1 os. doprzęgę
    doprzęgniemy
    2 os. doprzęgniesz
    doprzęgniecie
    3 os. doprzęgnie
    doprzęgą

    Czas przeszły

    liczba pojedyncza liczba mnoga
    m ż n mo -mo
    1 os. doprzągłem
    +(e)m doprzągł
    doprzęgłam
    +(e)m doprzęgła
    doprzęgłom
    +(e)m doprzęgło
    doprzęgliśmy
    +(e)śmy doprzęgli
    doprzęgłyśmy
    +(e)śmy doprzęgły
    2 os. doprzągłeś
    +(e)ś doprzągł
    doprzęgłaś
    +(e)ś doprzęgła
    doprzęgłoś
    +(e)ś doprzęgło
    doprzęgliście
    +(e)ście doprzęgli
    doprzęgłyście
    +(e)ście doprzęgły
    3 os. doprzągł
    doprzęgła
    doprzęgło
    doprzęgli
    doprzęgły

    bezosobnik: doprzęgnięto
    doprzężono

    Tryb rozkazujący

    liczba pojedyncza liczba mnoga
    1 os. doprzążmy
    2 os. doprząż
    doprzążcie

    Tryb warunkowy

    liczba pojedyncza liczba mnoga
    m ż n mo -mo
    1 os. doprzągłbym
    bym doprzągł
    doprzęgłabym
    bym doprzęgła
    doprzęgłobym
    bym doprzęgło
    doprzęglibyśmy
    byśmy doprzęgli
    doprzęgłybyśmy
    byśmy doprzęgły
    2 os. doprzągłbyś
    byś doprzągł
    doprzęgłabyś
    byś doprzęgła
    doprzęgłobyś
    byś doprzęgło
    doprzęglibyście
    byście doprzęgli
    doprzęgłybyście
    byście doprzęgły
    3 os. doprzągłby
    by doprzągł
    doprzęgłaby
    by doprzęgła
    doprzęgłoby
    by doprzęgło
    doprzęgliby
    by doprzęgli
    doprzęgłyby
    by doprzęgły

    bezosobnik: doprzęgnięto by
    doprzężono by

    bezokolicznik: doprząc

    imiesłów przysłówkowy uprzedni: doprzągłszy

    gerundium: doprzężenie

    imiesłów przymiotnikowy bierny: doprzężony

    Inne uwagi

    W trybie rozkazującym używa się również form doprzęż, doprzężmy, doprzężcie

  • bez ograniczeń + doprząc +
    CO + do CZEGO
  • psł. *pręgti, *pręgǫ 'łączyć coś z czymś w pewną całość, zespalać, związywać'

CHRONOLOGIZACJA:
1 połowa XVII w., Kart XVII-XVIII
Data ostatniej modyfikacji: 19.07.2015