UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

złożyć

Chronologizacja

2 połowa XIV w., SStp

Pochodzenie

Zob. łożyć

1. parasol

Definicja

zbliżyć do siebie części przedmiotu, powodując zmniejszenie jego objętości

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca rodzaje pracy

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii kształty i figury

Połączenia

  • złożyć kartkę, ubranie; leżak, parasol, scyzoryk, stół
  • złożyć w kostkę
  • złożyć starannie

Cytaty

Woźny odpowiedział mu grzecznie, lecz z pewną rezerwą, po czym złożył parasol i wstawił go do umywalki.

źródło: NKJP: Małgorzata Musierowicz: Dziecko piątku, 1993

Złożyła kartkę na pół, żeby ukryć pismo, i powiedziała oficjalnym, suchym tonem: – Proszę.

źródło: NKJP: Jacek Dehnel: Balzakiana, 2008

[...] kazano im się wszystkim rozbierać przed wejściem do łazienki i ubrania starannie złożyć.

źródło: NKJP: Zofia Nałkowska: Medaliony, 1946

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. złożę
złożymy
2 os. złożysz
złożycie
3 os. złoży
złożą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. złożyłem
+(e)m złożył
złożyłam
+(e)m złożyła
złożyłom
+(e)m złożyło
złożyliśmy
+(e)śmy złożyli
złożyłyśmy
+(e)śmy złożyły
2 os. złożyłeś
+(e)ś złożył
złożyłaś
+(e)ś złożyła
złożyłoś
+(e)ś złożyło
złożyliście
+(e)ście złożyli
złożyłyście
+(e)ście złożyły
3 os. złożył
złożyła
złożyło
złożyli
złożyły

bezosobnik: złożono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. złóżmy
2 os. złóż
złóżcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. złożyłbym
bym złożył
złożyłabym
bym złożyła
złożyłobym
bym złożyło
złożylibyśmy
byśmy złożyli
złożyłybyśmy
byśmy złożyły
2 os. złożyłbyś
byś złożył
złożyłabyś
byś złożyła
złożyłobyś
byś złożyło
złożylibyście
byście złożyli
złożyłybyście
byście złożyły
3 os. złożyłby
by złożył
złożyłaby
by złożyła
złożyłoby
by złożyło
złożyliby
by złożyli
złożyłyby
by złożyły

bezosobnik: złożono by

bezokolicznik: złożyć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: złożywszy

gerundium: złożenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. złożenie
złożenia
D. złożenia
złożeń
C. złożeniu
złożeniom
B. złożenie
złożenia
N. złożeniem
złożeniami
Ms. złożeniu
złożeniach
W. złożenie
złożenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: złożony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. złożony
złożony
złożony
złożone
złożona
D. złożonego
złożonego
złożonego
złożonego
złożonej
C. złożonemu
złożonemu
złożonemu
złożonemu
złożonej
B. złożonego
złożonego
złożony
złożone
złożoną
N. złożonym
złożonym
złożonym
złożonym
złożoną
Ms. złożonym
złożonym
złożonym
złożonym
złożonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. złożeni
złożeni
złożone
złożone
D. złożonych
złożonych
złożonych
złożonych
C. złożonym
złożonym
złożonym
złożonym
B. złożonych
złożonych
złożonych
złożone
N. złożonymi
złożonymi
złożonymi
złożonymi
Ms. złożonych
złożonych
złożonych
złożonych

odpowiednik aspektowy: składać

Składnia

Rzosobowy + złożyć +
CO

2. dłonie

Definicja

zbliżyć do siebie dwie rzeczy tak, żeby się zetknęły

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca rodzaje pracy

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości przestrzeni odległość

Połączenia

  • złożyć dłonie

Cytaty

- Powiedz... - błagalnie złożyła dłonie.

źródło: NKJP: Andrzej Zaniewski: Król Tanga, 1997

[...] uklękła i ze złożonymi do modlitwy rękami oraz zwieszoną na piersiach głową znieruchomiała na kilka sekund.

źródło: NKJP: Christian Skrzyposzek: Mojra, 1996

Mają [patisony] niezwykły wygląd, wyglądają jak dwa złożone ze sobą talerze o pofałdowanych faliście brzegach.

źródło: NKJP: Internet

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. złożę
złożymy
2 os. złożysz
złożycie
3 os. złoży
złożą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. złożyłem
+(e)m złożył
złożyłam
+(e)m złożyła
złożyłom
+(e)m złożyło
złożyliśmy
+(e)śmy złożyli
złożyłyśmy
+(e)śmy złożyły
2 os. złożyłeś
+(e)ś złożył
złożyłaś
+(e)ś złożyła
złożyłoś
+(e)ś złożyło
złożyliście
+(e)ście złożyli
złożyłyście
+(e)ście złożyły
3 os. złożył
złożyła
złożyło
złożyli
złożyły

bezosobnik: złożono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. złóżmy
2 os. złóż
złóżcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. złożyłbym
bym złożył
złożyłabym
bym złożyła
złożyłobym
bym złożyło
złożylibyśmy
byśmy złożyli
złożyłybyśmy
byśmy złożyły
2 os. złożyłbyś
byś złożył
złożyłabyś
byś złożyła
złożyłobyś
byś złożyło
złożylibyście
byście złożyli
złożyłybyście
byście złożyły
3 os. złożyłby
by złożył
złożyłaby
by złożyła
złożyłoby
by złożyło
złożyliby
by złożyli
złożyłyby
by złożyły

bezosobnik: złożono by

bezokolicznik: złożyć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: złożywszy

gerundium: złożenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. złożenie
złożenia
D. złożenia
złożeń
C. złożeniu
złożeniom
B. złożenie
złożenia
N. złożeniem
złożeniami
Ms. złożeniu
złożeniach
W. złożenie
złożenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: złożony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. złożony
złożony
złożony
złożone
złożona
D. złożonego
złożonego
złożonego
złożonego
złożonej
C. złożonemu
złożonemu
złożonemu
złożonemu
złożonej
B. złożonego
złożonego
złożony
złożone
złożoną
N. złożonym
złożonym
złożonym
złożonym
złożoną
Ms. złożonym
złożonym
złożonym
złożonym
złożonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. złożeni
złożeni
złożone
złożone
D. złożonych
złożonych
złożonych
złożonych
C. złożonym
złożonym
złożonym
złożonym
B. złożonych
złożonych
złożonych
złożone
N. złożonymi
złożonymi
złożonymi
złożonymi
Ms. złożonych
złożonych
złożonych
złożonych

odpowiednik aspektowy: składać

Składnia

Rzosobowy + złożyć +
CO

3. model

Definicja

utworzyć jakąś całość z elementów lub osób

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca rodzaje pracy

Relacje znaczeniowe

synonimy:  zmontować

Połączenia

  • złożyć model, regał
  • złożyć z części, z fragmentów wywiadów, z kawałków, z luźnych scenek
  • zespół złożony z kogoś; drużyna, komisja złożona z kogoś
  • złożony z ekspertów, z zawodników

Cytaty

Ta wygrana to efekt pięcioletniej, żmudnej pracy przy składaniu najdrobniejszych elementów. To wynik cierpliwości i nieopisanej pasji, by wreszcie złożyć model, który pobije światowe rekordy…

źródło: NKJP: Julita Mazur: Mistrz świata mieszka w Zielonce!, Wieści Podwarszawskie, 2008-10-05

Swój film złożył z materiałów archiwalnych nakręconych podczas blokady Leningradu w latach 1941-44.

źródło: NKJP: Katarzyna Janowska: Sztuka kręcenia, Polityka, 2006-06-17

Do tańca będzie przygrywał zespół złożony z usteckich muzyków.

źródło: NKJP: Śledzik, Dziennik Słupski, 1999-02-12

Mieliśmy dwie drogi, którymi można było pójść. Pierwsza to nastawianie się na jedną gwiazdę [...]. Druga metoda to złożenie zespołu z dobrych bądź bardzo dobrych zawodników, ale bez wielkich nazwisk.

źródło: NKJP: RS: Start odkrył karty, Gazeta Poznańska, 2003-02-05

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. złożę
złożymy
2 os. złożysz
złożycie
3 os. złoży
złożą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. złożyłem
+(e)m złożył
złożyłam
+(e)m złożyła
złożyłom
+(e)m złożyło
złożyliśmy
+(e)śmy złożyli
złożyłyśmy
+(e)śmy złożyły
2 os. złożyłeś
+(e)ś złożył
złożyłaś
+(e)ś złożyła
złożyłoś
+(e)ś złożyło
złożyliście
+(e)ście złożyli
złożyłyście
+(e)ście złożyły
3 os. złożył
złożyła
złożyło
złożyli
złożyły

bezosobnik: złożono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. złóżmy
2 os. złóż
złóżcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. złożyłbym
bym złożył
złożyłabym
bym złożyła
złożyłobym
bym złożyło
złożylibyśmy
byśmy złożyli
złożyłybyśmy
byśmy złożyły
2 os. złożyłbyś
byś złożył
złożyłabyś
byś złożyła
złożyłobyś
byś złożyło
złożylibyście
byście złożyli
złożyłybyście
byście złożyły
3 os. złożyłby
by złożył
złożyłaby
by złożyła
złożyłoby
by złożyło
złożyliby
by złożyli
złożyłyby
by złożyły

bezosobnik: złożono by

bezokolicznik: złożyć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: złożywszy

gerundium: złożenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. złożenie
złożenia
D. złożenia
złożeń
C. złożeniu
złożeniom
B. złożenie
złożenia
N. złożeniem
złożeniami
Ms. złożeniu
złożeniach
W. złożenie
złożenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: złożony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. złożony
złożony
złożony
złożone
złożona
D. złożonego
złożonego
złożonego
złożonego
złożonej
C. złożonemu
złożonemu
złożonemu
złożonemu
złożonej
B. złożonego
złożonego
złożony
złożone
złożoną
N. złożonym
złożonym
złożonym
złożonym
złożoną
Ms. złożonym
złożonym
złożonym
złożonym
złożonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. złożeni
złożeni
złożone
złożone
D. złożonych
złożonych
złożonych
złożonych
C. złożonym
złożonym
złożonym
złożonym
B. złożonych
złożonych
złożonych
złożone
N. złożonymi
złożonymi
złożonymi
złożonymi
Ms. złożonych
złożonych
złożonych
złożonych

odpowiednik aspektowy: składać

Inne uwagi

Zwykle imb

Składnia

Rzosobowy + złożyć +
CO + (z KOGO/CZEGO)

4. kość

Definicja

ustawić złamaną kość, tak aby mogła się prawidłowo zrosnąć

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Choroby i ich leczenie leki i sposoby leczenia, zabiegi, sprzęty medyczne

Połączenia

  • złożyć nogę, rękę
  • dobrze, źle złożony

Cytaty

Trafiłem do Otwocka. Tam mi złożyli nogę od nowa, założyli 3 śruby. Mogę chodzić.

źródło: NKJP: Bezwarunkowy odruch serca, Gazeta Krakowska, 2003-03-03

Po operacji złożenia kości pojawiły się komplikacje.

źródło: NKJP: Winiarz: Może później?, Dziennik Polski, 2000-02-02

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. złożę
złożymy
2 os. złożysz
złożycie
3 os. złoży
złożą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. złożyłem
+(e)m złożył
złożyłam
+(e)m złożyła
złożyłom
+(e)m złożyło
złożyliśmy
+(e)śmy złożyli
złożyłyśmy
+(e)śmy złożyły
2 os. złożyłeś
+(e)ś złożył
złożyłaś
+(e)ś złożyła
złożyłoś
+(e)ś złożyło
złożyliście
+(e)ście złożyli
złożyłyście
+(e)ście złożyły
3 os. złożył
złożyła
złożyło
złożyli
złożyły

bezosobnik: złożono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. złóżmy
2 os. złóż
złóżcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. złożyłbym
bym złożył
złożyłabym
bym złożyła
złożyłobym
bym złożyło
złożylibyśmy
byśmy złożyli
złożyłybyśmy
byśmy złożyły
2 os. złożyłbyś
byś złożył
złożyłabyś
byś złożyła
złożyłobyś
byś złożyło
złożylibyście
byście złożyli
złożyłybyście
byście złożyły
3 os. złożyłby
by złożył
złożyłaby
by złożyła
złożyłoby
by złożyło
złożyliby
by złożyli
złożyłyby
by złożyły

bezosobnik: złożono by

bezokolicznik: złożyć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: złożywszy

gerundium: złożenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. złożenie
złożenia
D. złożenia
złożeń
C. złożeniu
złożeniom
B. złożenie
złożenia
N. złożeniem
złożeniami
Ms. złożeniu
złożeniach
W. złożenie
złożenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: złożony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. złożony
złożony
złożony
złożone
złożona
D. złożonego
złożonego
złożonego
złożonego
złożonej
C. złożonemu
złożonemu
złożonemu
złożonemu
złożonej
B. złożonego
złożonego
złożony
złożone
złożoną
N. złożonym
złożonym
złożonym
złożonym
złożoną
Ms. złożonym
złożonym
złożonym
złożonym
złożonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. złożeni
złożeni
złożone
złożone
D. złożonych
złożonych
złożonych
złożonych
C. złożonym
złożonym
złożonym
złożonym
B. złożonych
złożonych
złożonych
złożone
N. złożonymi
złożonymi
złożonymi
złożonymi
Ms. złożonych
złożonych
złożonych
złożonych

odpowiednik aspektowy: składać

Składnia

Rzosobowy + złożyć +
CO

5. tekst

Definicja

przygotować do druku, zestawiając litery lub czcionki w wyrazy, a wyrazy w wiersze

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Środki masowego przekazu wydawnictwa

Połączenia

  • złożyć tekst

Cytaty

W jaki sposób złożyć tekst fontem innym niż standardowy?

źródło: Internet

Mój syn [...] zdobył pierwsze miejsce za pracę poligraficzną - była to samodzielnie napisana i złożona książka dotycząca jubileuszu macierzystego Technikum Poligraficznego.

źródło: NKJP: Niedotrzymana umowa, Dziennik Polski, 1998-10-07

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. złożę
złożymy
2 os. złożysz
złożycie
3 os. złoży
złożą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. złożyłem
+(e)m złożył
złożyłam
+(e)m złożyła
złożyłom
+(e)m złożyło
złożyliśmy
+(e)śmy złożyli
złożyłyśmy
+(e)śmy złożyły
2 os. złożyłeś
+(e)ś złożył
złożyłaś
+(e)ś złożyła
złożyłoś
+(e)ś złożyło
złożyliście
+(e)ście złożyli
złożyłyście
+(e)ście złożyły
3 os. złożył
złożyła
złożyło
złożyli
złożyły

bezosobnik: złożono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. złóżmy
2 os. złóż
złóżcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. złożyłbym
bym złożył
złożyłabym
bym złożyła
złożyłobym
bym złożyło
złożylibyśmy
byśmy złożyli
złożyłybyśmy
byśmy złożyły
2 os. złożyłbyś
byś złożył
złożyłabyś
byś złożyła
złożyłobyś
byś złożyło
złożylibyście
byście złożyli
złożyłybyście
byście złożyły
3 os. złożyłby
by złożył
złożyłaby
by złożyła
złożyłoby
by złożyło
złożyliby
by złożyli
złożyłyby
by złożyły

bezosobnik: złożono by

bezokolicznik: złożyć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: złożywszy

gerundium: złożenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. złożenie
złożenia
D. złożenia
złożeń
C. złożeniu
złożeniom
B. złożenie
złożenia
N. złożeniem
złożeniami
Ms. złożeniu
złożeniach
W. złożenie
złożenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: złożony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. złożony
złożony
złożony
złożone
złożona
D. złożonego
złożonego
złożonego
złożonego
złożonej
C. złożonemu
złożonemu
złożonemu
złożonemu
złożonej
B. złożonego
złożonego
złożony
złożone
złożoną
N. złożonym
złożonym
złożonym
złożonym
złożoną
Ms. złożonym
złożonym
złożonym
złożonym
złożonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. złożeni
złożeni
złożone
złożone
D. złożonych
złożonych
złożonych
złożonych
C. złożonym
złożonym
złożonym
złożonym
B. złożonych
złożonych
złożonych
złożone
N. złożonymi
złożonymi
złożonymi
złożonymi
Ms. złożonych
złożonych
złożonych
złożonych

odpowiednik aspektowy: składać

Składnia

Rzosobowy + złożyć +
CO

6. oświadczenie

Definicja

wykonać czynność wyrażoną następującym rzeczownikiem

Kwalifikacja tematyczna

ATEMATYCZNY

Połączenia

  • złożyć doniesienie, ofertę, oświadczenie, pozew, rezygnację, skargę, wniosek, zamówienie, zawiadomienie, zażalenie, zeznanie; gratulacje, życzenia; podpis; ukłon; hołd; wizytę; przyrzeczenie, przysięgę, ślubowanie, śluby
  • złożyć na piśmie
  • złożyć w sądzie, w sekretariacie, w urzędzie

Cytaty

To jest niedopuszczalne. Złożyliśmy pismo do premiera, ale pozostało ono - jak zwykle - bez odpowiedzi.

źródło: NKJP: O pikietach, ignorancji rządu i kampanii prezydenckiej [...] we Wrocławiu, Gazeta Wrocławska, 2000

Mam zaszczyt w imieniu Komisji Ustawodawstwa i Praworządności przedstawić nasze dokonania i złożyć relację z przebiegu dyskusji nad przyjętą przez Sejm 20 lutego bieżącego roku ustawą.

źródło: NKJP: Sprawozdanie z 57. posiedzenia Senatu RP w dniu 2 marca 2004 r.

Poszłam do Kryski złożyć jej życzenia [...] - zabrałam mój rysunek, Madonnę z dziewczynką.

źródło: NKJP: Krystyna Kofta: Monografia grzechów z dziennika 1978-1989, 2006

Stwierdzam, że wszyscy senatorowie obecni na posiedzeniu złożyli ślubowanie.

źródło: NKJP: Sprawozdanie z 1. posiedzenia Senatu RP część 1, wersja robocza, 4. kadencja

Pierwsza udokumentowana wzmianka o Mikołaju z Oświęcimia pochodzi z roku 1258. Jako jeden z dziesięciu świadków złożył podpis i pieczęć na potwierdzeniu książęcych nadań dla klasztoru.

źródło: NKJP: Henryk Waniek: Opis podróży mistycznej z Oświęcimia do Zgorzelca 1257-1957, 1996

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. złożę
złożymy
2 os. złożysz
złożycie
3 os. złoży
złożą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. złożyłem
+(e)m złożył
złożyłam
+(e)m złożyła
złożyłom
+(e)m złożyło
złożyliśmy
+(e)śmy złożyli
złożyłyśmy
+(e)śmy złożyły
2 os. złożyłeś
+(e)ś złożył
złożyłaś
+(e)ś złożyła
złożyłoś
+(e)ś złożyło
złożyliście
+(e)ście złożyli
złożyłyście
+(e)ście złożyły
3 os. złożył
złożyła
złożyło
złożyli
złożyły

bezosobnik: złożono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. złóżmy
2 os. złóż
złóżcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. złożyłbym
bym złożył
złożyłabym
bym złożyła
złożyłobym
bym złożyło
złożylibyśmy
byśmy złożyli
złożyłybyśmy
byśmy złożyły
2 os. złożyłbyś
byś złożył
złożyłabyś
byś złożyła
złożyłobyś
byś złożyło
złożylibyście
byście złożyli
złożyłybyście
byście złożyły
3 os. złożyłby
by złożył
złożyłaby
by złożyła
złożyłoby
by złożyło
złożyliby
by złożyli
złożyłyby
by złożyły

bezosobnik: złożono by

bezokolicznik: złożyć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: złożywszy

gerundium: złożenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. złożenie
złożenia
D. złożenia
złożeń
C. złożeniu
złożeniom
B. złożenie
złożenia
N. złożeniem
złożeniami
Ms. złożeniu
złożeniach
W. złożenie
złożenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: złożony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. złożony
złożony
złożony
złożone
złożona
D. złożonego
złożonego
złożonego
złożonego
złożonej
C. złożonemu
złożonemu
złożonemu
złożonemu
złożonej
B. złożonego
złożonego
złożony
złożone
złożoną
N. złożonym
złożonym
złożonym
złożonym
złożoną
Ms. złożonym
złożonym
złożonym
złożonym
złożonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. złożeni
złożeni
złożone
złożone
D. złożonych
złożonych
złożonych
złożonych
C. złożonym
złożonym
złożonym
złożonym
B. złożonych
złożonych
złożonych
złożone
N. złożonymi
złożonymi
złożonymi
złożonymi
Ms. złożonych
złożonych
złożonych
złożonych

odpowiednik aspektowy: składać

Składnia

Rzosobowy + złożyć +
CO

7. kwiaty

Definicja

przynieść coś gdzieś i pozostawić to tam na jakiś czas

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca rodzaje pracy

Połączenia

  • złożyć kwiaty, wieniec; bagaż; kosztowności
  • złożyć na cmentarzu, na grobie; na koncie, na lokacie
  • złożyć w sejfie

Cytaty

Na grobach legionistów, poległych za wolność i niepodległość, złożono wieńce i kwiaty.

źródło: NKJP: Ślebodna nuta, Dziennik Polski, 2000-11-14

Wcześniej złożył do depozytu legitymację służbową, upoważnienia i pieczątkę.

źródło: NKJP: Zataiła lata służby w SB, Słowo Polskie Gazeta Wrocławska, 2006-07-10

Uliczki były tylko murami odrapanymi z tynku i farby, bez okien, jedynie z bramami. [...] W jednej z bram pozwolono nam złożyć bagaż i przeczekać do godziny odjazdu.

źródło: NKJP: Maciej Kuczyński: Czeluść, 1972

[...] umówiono się na przekazanie okupu na wtorek wieczorem. Pieniądze miały zostać złożone w koszu na śmieci przy ul. Retkińskiej.

źródło: NKJP: (ćma): Odzyskali pieniądze i samochód, Express Ilustrowany, 2002-11-15

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. złożę
złożymy
2 os. złożysz
złożycie
3 os. złoży
złożą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. złożyłem
+(e)m złożył
złożyłam
+(e)m złożyła
złożyłom
+(e)m złożyło
złożyliśmy
+(e)śmy złożyli
złożyłyśmy
+(e)śmy złożyły
2 os. złożyłeś
+(e)ś złożył
złożyłaś
+(e)ś złożyła
złożyłoś
+(e)ś złożyło
złożyliście
+(e)ście złożyli
złożyłyście
+(e)ście złożyły
3 os. złożył
złożyła
złożyło
złożyli
złożyły

bezosobnik: złożono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. złóżmy
2 os. złóż
złóżcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. złożyłbym
bym złożył
złożyłabym
bym złożyła
złożyłobym
bym złożyło
złożylibyśmy
byśmy złożyli
złożyłybyśmy
byśmy złożyły
2 os. złożyłbyś
byś złożył
złożyłabyś
byś złożyła
złożyłobyś
byś złożyło
złożylibyście
byście złożyli
złożyłybyście
byście złożyły
3 os. złożyłby
by złożył
złożyłaby
by złożyła
złożyłoby
by złożyło
złożyliby
by złożyli
złożyłyby
by złożyły

bezosobnik: złożono by

bezokolicznik: złożyć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: złożywszy

gerundium: złożenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. złożenie
złożenia
D. złożenia
złożeń
C. złożeniu
złożeniom
B. złożenie
złożenia
N. złożeniem
złożeniami
Ms. złożeniu
złożeniach
W. złożenie
złożenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: złożony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. złożony
złożony
złożony
złożone
złożona
D. złożonego
złożonego
złożonego
złożonego
złożonej
C. złożonemu
złożonemu
złożonemu
złożonemu
złożonej
B. złożonego
złożonego
złożony
złożone
złożoną
N. złożonym
złożonym
złożonym
złożonym
złożoną
Ms. złożonym
złożonym
złożonym
złożonym
złożonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. złożeni
złożeni
złożone
złożone
D. złożonych
złożonych
złożonych
złożonych
C. złożonym
złożonym
złożonym
złożonym
B. złożonych
złożonych
złożonych
złożone
N. złożonymi
złożonymi
złożonymi
złożonymi
Ms. złożonych
złożonych
złożonych
złożonych

odpowiednik aspektowy: składać

Składnia

Rzosobowy + złożyć +
CO + GDZIE

8. zmarłego do grobu

Definicja

książk. 
umieścić gdzieś zmarłego

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Bieg życia śmierć

Połączenia

  • złożyć ciało, prochy, szczątki
  • złożyć do grobu, do trumny

Cytaty

Uroczystości złożenia ciała do nowego grobowca rozpoczęły się kilka godzin później, wczesnym rankiem 24 września.

źródło: NKJP: Edward Augustyn: Zakończenie ekspozycji ciała Ojca Pio, Głos Ojca Pio, 2010

W sobotę 15 maja w krakowskim kościele garnizonowym złożono prochy gen. Józefa Hallera.

źródło: NKJP: Robert Makłowicz: Czarna prawda o błękitnym generale, Gazeta Wyborcza, 1993-06-08

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. złożę
złożymy
2 os. złożysz
złożycie
3 os. złoży
złożą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. złożyłem
+(e)m złożył
złożyłam
+(e)m złożyła
złożyłom
+(e)m złożyło
złożyliśmy
+(e)śmy złożyli
złożyłyśmy
+(e)śmy złożyły
2 os. złożyłeś
+(e)ś złożył
złożyłaś
+(e)ś złożyła
złożyłoś
+(e)ś złożyło
złożyliście
+(e)ście złożyli
złożyłyście
+(e)ście złożyły
3 os. złożył
złożyła
złożyło
złożyli
złożyły

bezosobnik: złożono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. złóżmy
2 os. złóż
złóżcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. złożyłbym
bym złożył
złożyłabym
bym złożyła
złożyłobym
bym złożyło
złożylibyśmy
byśmy złożyli
złożyłybyśmy
byśmy złożyły
2 os. złożyłbyś
byś złożył
złożyłabyś
byś złożyła
złożyłobyś
byś złożyło
złożylibyście
byście złożyli
złożyłybyście
byście złożyły
3 os. złożyłby
by złożył
złożyłaby
by złożyła
złożyłoby
by złożyło
złożyliby
by złożyli
złożyłyby
by złożyły

bezosobnik: złożono by

bezokolicznik: złożyć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: złożywszy

gerundium: złożenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. złożenie
złożenia
D. złożenia
złożeń
C. złożeniu
złożeniom
B. złożenie
złożenia
N. złożeniem
złożeniami
Ms. złożeniu
złożeniach
W. złożenie
złożenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: złożony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. złożony
złożony
złożony
złożone
złożona
D. złożonego
złożonego
złożonego
złożonego
złożonej
C. złożonemu
złożonemu
złożonemu
złożonemu
złożonej
B. złożonego
złożonego
złożony
złożone
złożoną
N. złożonym
złożonym
złożonym
złożonym
złożoną
Ms. złożonym
złożonym
złożonym
złożonym
złożonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. złożeni
złożeni
złożone
złożone
D. złożonych
złożonych
złożonych
złożonych
C. złożonym
złożonym
złożonym
złożonym
B. złożonych
złożonych
złożonych
złożone
N. złożonymi
złożonymi
złożonymi
złożonymi
Ms. złożonych
złożonych
złożonych
złożonych

odpowiednik aspektowy: składać

Inne uwagi

Zwykle ger

Składnia

Rzosobowy + złożyć +
KOGO/CO + GDZIE

9. głowę

Definicja

książk. 
oprzeć na czymś część ciała

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek

Połączenia

  • złożyć głowę, ręce

Cytaty

Ojciec złożył ręce na obręczy koła.

źródło: NKJP: Bogdan Wojdowski: Chleb rzucony umarłym, 1975

Otoczyłem ją ramieniem, a ona przytuliła się, próbując złożyć głowę na moich ramionach.

źródło: NKJP: Janusz Głowacki: Rose Café i inne opowieści, 1997

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. złożę
złożymy
2 os. złożysz
złożycie
3 os. złoży
złożą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. złożyłem
+(e)m złożył
złożyłam
+(e)m złożyła
złożyłom
+(e)m złożyło
złożyliśmy
+(e)śmy złożyli
złożyłyśmy
+(e)śmy złożyły
2 os. złożyłeś
+(e)ś złożył
złożyłaś
+(e)ś złożyła
złożyłoś
+(e)ś złożyło
złożyliście
+(e)ście złożyli
złożyłyście
+(e)ście złożyły
3 os. złożył
złożyła
złożyło
złożyli
złożyły

bezosobnik: złożono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. złóżmy
2 os. złóż
złóżcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. złożyłbym
bym złożył
złożyłabym
bym złożyła
złożyłobym
bym złożyło
złożylibyśmy
byśmy złożyli
złożyłybyśmy
byśmy złożyły
2 os. złożyłbyś
byś złożył
złożyłabyś
byś złożyła
złożyłobyś
byś złożyło
złożylibyście
byście złożyli
złożyłybyście
byście złożyły
3 os. złożyłby
by złożył
złożyłaby
by złożyła
złożyłoby
by złożyło
złożyliby
by złożyli
złożyłyby
by złożyły

bezosobnik: złożono by

bezokolicznik: złożyć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: złożywszy

gerundium: złożenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. złożenie
złożenia
D. złożenia
złożeń
C. złożeniu
złożeniom
B. złożenie
złożenia
N. złożeniem
złożeniami
Ms. złożeniu
złożeniach
W. złożenie
złożenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: złożony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. złożony
złożony
złożony
złożone
złożona
D. złożonego
złożonego
złożonego
złożonego
złożonej
C. złożonemu
złożonemu
złożonemu
złożonemu
złożonej
B. złożonego
złożonego
złożony
złożone
złożoną
N. złożonym
złożonym
złożonym
złożonym
złożoną
Ms. złożonym
złożonym
złożonym
złożonym
złożonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. złożeni
złożeni
złożone
złożone
D. złożonych
złożonych
złożonych
złożonych
C. złożonym
złożonym
złożonym
złożonym
B. złożonych
złożonych
złożonych
złożone
N. złożonymi
złożonymi
złożonymi
złożonymi
Ms. złożonych
złożonych
złożonych
złożonych

odpowiednik aspektowy: składać

Składnia

Rzosobowy + złożyć +
CO + na CZYM

10. winę

Definicja

obciążyć kogoś tym, na co wskazuje następujący rzeczownik

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie

Połączenia

  • złożyć odpowiedzialność, winę na kogoś

Cytaty

[...] na nią też złożył winę za to, że zwołanie drugiego plenarnego posiedzenia konferencji ulegało zwłoce.

źródło: NKJP: Waldemar Michowicz: Historia dyplomacji polskiej, 1995

W komunizmie rządy nowej ekipy za każdym razem poprzedzało złożenie odpowiedzialności na poprzednią.

źródło: NKJP: Joanna Lichocka: Karuzela z demonami, Ozon, 2005, nr 4

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. złożę
złożymy
2 os. złożysz
złożycie
3 os. złoży
złożą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. złożyłem
+(e)m złożył
złożyłam
+(e)m złożyła
złożyłom
+(e)m złożyło
złożyliśmy
+(e)śmy złożyli
złożyłyśmy
+(e)śmy złożyły
2 os. złożyłeś
+(e)ś złożył
złożyłaś
+(e)ś złożyła
złożyłoś
+(e)ś złożyło
złożyliście
+(e)ście złożyli
złożyłyście
+(e)ście złożyły
3 os. złożył
złożyła
złożyło
złożyli
złożyły

bezosobnik: złożono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. złóżmy
2 os. złóż
złóżcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. złożyłbym
bym złożył
złożyłabym
bym złożyła
złożyłobym
bym złożyło
złożylibyśmy
byśmy złożyli
złożyłybyśmy
byśmy złożyły
2 os. złożyłbyś
byś złożył
złożyłabyś
byś złożyła
złożyłobyś
byś złożyło
złożylibyście
byście złożyli
złożyłybyście
byście złożyły
3 os. złożyłby
by złożył
złożyłaby
by złożyła
złożyłoby
by złożyło
złożyliby
by złożyli
złożyłyby
by złożyły

bezosobnik: złożono by

bezokolicznik: złożyć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: złożywszy

gerundium: złożenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. złożenie
złożenia
D. złożenia
złożeń
C. złożeniu
złożeniom
B. złożenie
złożenia
N. złożeniem
złożeniami
Ms. złożeniu
złożeniach
W. złożenie
złożenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: złożony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. złożony
złożony
złożony
złożone
złożona
D. złożonego
złożonego
złożonego
złożonego
złożonej
C. złożonemu
złożonemu
złożonemu
złożonemu
złożonej
B. złożonego
złożonego
złożony
złożone
złożoną
N. złożonym
złożonym
złożonym
złożonym
złożoną
Ms. złożonym
złożonym
złożonym
złożonym
złożonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. złożeni
złożeni
złożone
złożone
D. złożonych
złożonych
złożonych
złożonych
C. złożonym
złożonym
złożonym
złożonym
B. złożonych
złożonych
złożonych
złożone
N. złożonymi
złożonymi
złożonymi
złożonymi
Ms. złożonych
złożonych
złożonych
złożonych

odpowiednik aspektowy: składać

Składnia

Rzosobowy + złożyć +
CO + na KOGO

11. kogoś złożyła choroba

Definicja

książk. 
spowodować, że ktoś musi leżeć w łóżku i nie może wykonać określonej czynności lub przybyć w określone miejsce

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Choroby i ich leczenie

Połączenia

  • kogoś złożyła choroba; angina, grypa

Cytaty

Dziewiątym oskarżonym miał być Wacław N., były minister przemysłu i handlu [...], ale złożyła go choroba i nie mógł się zapoznać z aktami.

źródło: NKJP: (wrób): Łapówka za łapówką, Dziennik Bałtycki, 2002-06-29

[…] wystąpiłem tylko w jednej tercji, gdyż angina złożyła mnie do łóżka.

źródło: NKJP: Stefan Leśniowski: Rekord guzika, Gazeta Krakowska, 2007-01-31

W zespole Tęczy nie zaszły żadne zmiany kadrowe, ale w najbliższym meczu nie wystąpi dwóch zawodników – Hubert Kaczmarek, który skręcił nogę i złożony grypą Maciej Bąkowski.

źródło: NKJP: Leszek Gracz: Z nowym trenerem, Polska Głos Wielkopolski, 2004-01-30

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. złożę
złożymy
2 os. złożysz
złożycie
3 os. złoży
złożą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. złożyłem
+(e)m złożył
złożyłam
+(e)m złożyła
złożyłom
+(e)m złożyło
złożyliśmy
+(e)śmy złożyli
złożyłyśmy
+(e)śmy złożyły
2 os. złożyłeś
+(e)ś złożył
złożyłaś
+(e)ś złożyła
złożyłoś
+(e)ś złożyło
złożyliście
+(e)ście złożyli
złożyłyście
+(e)ście złożyły
3 os. złożył
złożyła
złożyło
złożyli
złożyły

bezosobnik: złożono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. złóżmy
2 os. złóż
złóżcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. złożyłbym
bym złożył
złożyłabym
bym złożyła
złożyłobym
bym złożyło
złożylibyśmy
byśmy złożyli
złożyłybyśmy
byśmy złożyły
2 os. złożyłbyś
byś złożył
złożyłabyś
byś złożyła
złożyłobyś
byś złożyło
złożylibyście
byście złożyli
złożyłybyście
byście złożyły
3 os. złożyłby
by złożył
złożyłaby
by złożyła
złożyłoby
by złożyło
złożyliby
by złożyli
złożyłyby
by złożyły

bezosobnik: złożono by

bezokolicznik: złożyć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: złożywszy

gerundium: złożenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. złożenie
złożenia
D. złożenia
złożeń
C. złożeniu
złożeniom
B. złożenie
złożenia
N. złożeniem
złożeniami
Ms. złożeniu
złożeniach
W. złożenie
złożenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: złożony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. złożony
złożony
złożony
złożone
złożona
D. złożonego
złożonego
złożonego
złożonego
złożonej
C. złożonemu
złożonemu
złożonemu
złożonemu
złożonej
B. złożonego
złożonego
złożony
złożone
złożoną
N. złożonym
złożonym
złożonym
złożonym
złożoną
Ms. złożonym
złożonym
złożonym
złożonym
złożonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. złożeni
złożeni
złożone
złożone
D. złożonych
złożonych
złożonych
złożonych
C. złożonym
złożonym
złożonym
złożonym
B. złożonych
złożonych
złożonych
złożone
N. złożonymi
złożonymi
złożonymi
złożonymi
Ms. złożonych
złożonych
złożonych
złożonych

Inne uwagi

Zwykle 3 os. lp lub imb

Składnia

bez ograniczeń + złożyć +
KOGO

Frazeologizmy

coś złożyło jaja
coś złożyło ikrę
coś złożyło skrzek
ktoś oddał w czyjeś ręce coś
ktoś złożył w czyjeś ręce coś
ktoś oddał życie
ktoś złożył życie w ofierze
ktoś złożył swoje/swe/własne życie w ofierze
ktoś odłożył do lamusa coś/kogoś
ktoś złożył do lamusa coś/kogoś
ktoś poświęcił coś/kogoś na ołtarzu czegoś
ktoś złożył coś/kogoś na ołtarzu czegoś
ktoś zapisał coś na konto czegoś
ktoś złożył coś na konto czegoś
ktoś złożył broń
ktoś złożył oręż
ktoś złożył coś na karb czegoś
ktoś złożył egzamin
ktoś złożył legitymację
ktoś złożył mandat
ktoś złożył na czyjeś barki coś
ktoś złożył na czyjeś ręce coś
ktoś złożył swe kości gdzieś
ktoś złożył swoje kości
ktoś oddał życie
ktoś złożył życie w ofierze
ktoś złożył swoje/swe/własne życie w ofierze
ktoś złożył urząd
ktoś złożył z urzędu kogoś
Data ostatniej modyfikacji: 02.12.2014
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json