Chronologizacja
Na podstawie indeksu haseł
Pochodzenie
Zob. chwycić
1. liny
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego czynności i stany fizjologiczne
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | przytrzymać się | |
| antonimy: | puścić się |
Połączenia
- uchwycić się rękami
- uchwycić się kurczowo
Cytaty
|
Usiadł na parapecie okna, uchwycił się ręką ramy i mocno wychylił, wydmuchując w niebo dym z papierosa. źródło: NKJP: Manuela Gretkowska: Sceny z życia pozamałżeńskiego, 2003 |
|
|
Udało mi się znów dopaść ostatniego wagonu i znów wyciągając rękę, próbowałem uchwycić się poręczy i już, już, wydawało mi się, że się jej trzymam, tylko odbić się od peronu i wskoczyć na stopień, lecz pociąg szarpnął mocno, aż mnie na peron odrzuciło. źródło: NKJP: Wiesław Myśliwski: Traktat o łuskaniu fasoli, 2007 |
|
|
Zachwiałem się, zatoczyłem na okno i dopiero uchwyciwszy się parapetu, jako tako odzyskałem równowagę. źródło: NKJP: Mirosław Sokołowski: Gady, 2007 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
Tryb oznajmujący
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
uchwycę się |
uchwycimy się |
|||
| 2 os. |
uchwycisz się |
uchwycicie się |
|||
| 3 os. |
uchwyci się |
uchwycą się |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
uchwyciłem się +(e)m się uchwycił |
uchwyciłam się +(e)m się uchwyciła |
uchwyciłom się +(e)m się uchwyciło |
uchwyciliśmy się +(e)śmy się uchwycili |
uchwyciłyśmy się +(e)śmy się uchwyciły |
| 2 os. |
uchwyciłeś się +(e)ś się uchwycił |
uchwyciłaś się +(e)ś się uchwyciła |
uchwyciłoś się +(e)ś się uchwyciło |
uchwyciliście się +(e)ście się uchwycili |
uchwyciłyście się +(e)ście się uchwyciły |
| 3 os. |
uchwycił się |
uchwyciła się |
uchwyciło się |
uchwycili się |
uchwyciły się |
bezosobnik: uchwycono się
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
uchwyćmy się |
|
| 2 os. |
uchwyć się |
uchwyćcie się |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
uchwyciłbym się bym się uchwycił |
uchwyciłabym się bym się uchwyciła |
uchwyciłobym się bym się uchwyciło |
uchwycilibyśmy się byśmy się uchwycili |
uchwyciłybyśmy się byśmy się uchwyciły |
| 2 os. |
uchwyciłbyś się byś się uchwycił |
uchwyciłabyś się byś się uchwyciła |
uchwyciłobyś się byś się uchwyciło |
uchwycilibyście się byście się uchwycili |
uchwyciłybyście się byście się uchwyciły |
| 3 os. |
uchwyciłby się by się uchwycił |
uchwyciłaby się by się uchwyciła |
uchwyciłoby się by się uchwyciło |
uchwyciliby się by się uchwycili |
uchwyciłyby się by się uchwyciły |
bezosobnik: uchwycono by się
bezokolicznik: uchwycić się
imiesłów przysłówkowy uprzedni:
uchwyciwszy się
gerundium: uchwycenie się
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | uchwycenie się |
uchwycenia się |
| D. | uchwycenia się |
uchwyceń się |
| C. | uchwyceniu się |
uchwyceniom się |
| B. | uchwycenie się |
uchwycenia się |
| N. | uchwyceniem się |
uchwyceniami się |
| Ms. | uchwyceniu się |
uchwyceniach się |
| W. | uchwycenie się |
uchwycenia się |
Składnia
| Rzosobowy | + | uchwycić się | + |
(CZYM) +
CZEGO
|
2. pomysłu
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | uczepić się |
Połączenia
- uchwycić się myśli, pomysłu; nadziei
Cytaty
|
Alinka uchwyciła się tego projektu jak jedynego ratunku. źródło: NKJP: Jerzy Andrzejewski: Noc i inne opowiadania, 2001 |
|
|
Gdyby Margaret zginęła, do końca życia obwiniałby się o jej śmierć. Teraz więc z całej siły uchwycił się tej wątłej nadziei. źródło: NKJP: Elżbieta Hajnicz: Przekraczając światło, 1996 |
|
|
Gdy zabrakło mu słów, poczuł ulgę. Uchwycił się tej metody i powtórzył litanię inwektyw od nowa. źródło: NKJP: Przemysław Gul: Fan, Esensja, 2005-12 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
Tryb oznajmujący
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
uchwycę się |
uchwycimy się |
|||
| 2 os. |
uchwycisz się |
uchwycicie się |
|||
| 3 os. |
uchwyci się |
uchwycą się |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
uchwyciłem się +(e)m się uchwycił |
uchwyciłam się +(e)m się uchwyciła |
uchwyciłom się +(e)m się uchwyciło |
uchwyciliśmy się +(e)śmy się uchwycili |
uchwyciłyśmy się +(e)śmy się uchwyciły |
| 2 os. |
uchwyciłeś się +(e)ś się uchwycił |
uchwyciłaś się +(e)ś się uchwyciła |
uchwyciłoś się +(e)ś się uchwyciło |
uchwyciliście się +(e)ście się uchwycili |
uchwyciłyście się +(e)ście się uchwyciły |
| 3 os. |
uchwycił się |
uchwyciła się |
uchwyciło się |
uchwycili się |
uchwyciły się |
bezosobnik: uchwycono się
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
uchwyćmy się |
|
| 2 os. |
uchwyć się |
uchwyćcie się |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
uchwyciłbym się bym się uchwycił |
uchwyciłabym się bym się uchwyciła |
uchwyciłobym się bym się uchwyciło |
uchwycilibyśmy się byśmy się uchwycili |
uchwyciłybyśmy się byśmy się uchwyciły |
| 2 os. |
uchwyciłbyś się byś się uchwycił |
uchwyciłabyś się byś się uchwyciła |
uchwyciłobyś się byś się uchwyciło |
uchwycilibyście się byście się uchwycili |
uchwyciłybyście się byście się uchwyciły |
| 3 os. |
uchwyciłby się by się uchwycił |
uchwyciłaby się by się uchwyciła |
uchwyciłoby się by się uchwyciło |
uchwyciliby się by się uchwycili |
uchwyciłyby się by się uchwyciły |
bezosobnik: uchwycono by się
bezokolicznik: uchwycić się
imiesłów przysłówkowy uprzedni:
uchwyciwszy się
gerundium: uchwycenie się
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | uchwycenie się |
uchwycenia się |
| D. | uchwycenia się |
uchwyceń się |
| C. | uchwyceniu się |
uchwyceniom się |
| B. | uchwycenie się |
uchwycenia się |
| N. | uchwyceniem się |
uchwyceniami się |
| Ms. | uchwyceniu się |
uchwyceniach się |
| W. | uchwycenie się |
uchwycenia się |
Składnia
| Rzosobowy | + | uchwycić się | + |
CZEGO
|