Chronologizacja
Pochodzenie
śr.-w.-niem. stuck(e) : stück(e) 'cześć, kawałek czegoś; rzecz (pojedyncza)'
Dziś niem. Stück 'kawał(ek), pojedyncza sztuka, egzemplarz', 'sztuka teatralna, utwór muzyczny’. Do tych ostatnich nawiązuje poświadczone również w polszczyźnie znaczenie ‘twórczość artystyczna’.
1.a dziedzina
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność artystyczna człowieka
Połączenia
- sztuka amerykańska, chińska, polska, tybetańska, włoska, żydowska; góralska, ludowa; nowoczesna, średniowieczna, współczesna; filmowa, sakralna, stosowana, użytkowa
- sztuka ludów Afryki, Azji, Indii
- sztuka i kultura, sztuka i literatura, sztuka i nauka; architektura i sztuka
- historyk, krytyk, znawca; festiwal, galeria, muzeum, wystawa; arcydzieło, dzieło; dziedzina, historia sztuki
- handel, zainteresowanie sztuką
- konkurs; poglądy, wpływ, wrażliwość, zapotrzebowanie na sztukę; terapia, wychowanie przez sztukę
- badania nad sztuką; kontakt, spotkania, związek ze sztuką
- kierunek, nurt, styl, tendencja, trend, zjawiska; mistrzostwo w sztuce
- inspirowany sztuką
- wrażliwy na sztukę
- tworzyć, uprawiać; podziwiać sztukę
- interesować się, zajmować się sztuką
Cytaty
|
Współczesna sztuka Aborygenów zyskała sobie miano malarstwa pustyni. Sięga do tradycyjnych rysunków i mozaik na piasku, malowideł na ciele, skałach i sakralnych przedmiotach. źródło: NKJP: (waw): Dotyk Australii, Nowiny Raciborskie, 2006-08-29 |
|
|
Przedmiotem konkursu jest rękodzieło i sztuka ludowa związane tematycznie z tradycją Świąt Wielkiej Nocy [...]. źródło: NKJP: RE: RĘKODZIEŁO I SZTUKA LUDOWA, Nakielski Czas, 2007-03-14 |
|
|
W tym sensie sztuka jest bardziej życiem niż samo życie, które bez sztuki byłoby tylko tym, co widziałem podglądając, albo czymś niezbyt tylko od tego odległym. Gdyby nie sztuka, nasze życie byłoby tylko tym i tylko tyle byśmy o nim wiedzieli, z niego rozumieli. źródło: NKJP: Stanisław Mrożek: Jak zostałem filmowcem, 2004 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | sztuka |
sztuki |
|
| D. | sztuki |
sztuk |
|
| C. | sztuce |
sztukom |
|
| B. | sztukę |
sztuki |
|
| N. | sztuką |
sztukami |
|
| Ms. | sztuce |
sztukach |
|
| W. | sztuko |
sztuki |
1.b w szkole
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Edukacja i oświata szkoła
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Edukacja i oświata studia
Połączenia
- sztuki plastyczne, wizualne
- adept, adeptka, student; nauczyciel, nauczycielka; akademia, szkoła, wydział sztuki jakiejś; (edukacja) w dziedzinie sztuk plastycznych
- egzaminy na sztuki jakieś
Cytaty
|
Co robić we Francji? Oczywiście znowu zdawać na sztuki. Wybrałam szkołę niedaleko Paryża, podobną do toruńskiej, czyli przeciętną. źródło: NKJP: Manuela Gretkowska: MY ZDIES' EMIGRANTY, 1999 |
|
|
Ważnym czynnikiem konkursów jest również aspekt dostarczania pedagogom-plastykom tematów do realizowania własnych zadań artystycznych do nauczania sztuki w programach szkolnych. źródło: NKJP: Paweł Bukowski: Muzeum Marii Konopnickiej w Żarnowcu jako ośrodek kulturotwórczy, prasa, 2005 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | sztuka |
sztuki |
|
| D. | sztuki |
sztuk |
|
| C. | sztuce |
sztukom |
|
| B. | sztukę |
sztuki |
|
| N. | sztuką |
sztukami |
|
| Ms. | sztuce |
sztukach |
|
| W. | sztuko |
sztuki |
2. umiejętność
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
ATEMATYCZNY
Połączenia
- dobra, prawdziwa, trudna, wielka sztuka (czegoś); sztuka bankowa, budowlana, cyrkowa, dziennikarska, kowalska, legislacyjna, lekarska
- sztuka kompromisów, milczenia, negocjacji, perswazji, pisania, rządzenia, walki...
- mistrz; zasady sztuki
- związany ze sztuką (czegoś / jakąś)
- opanować sztukę czegoś
- niezgodnie, zgodnie ze sztuką (czegoś / jakąś)
Cytaty
|
Moja praca to trudna sztuka prowadzenia rozmów, polemik, przekonywania poprzez argumentacje. źródło: NKJP: Współpracownik: Mediator po obu stronach lady, Tygodnik Ciechanowski, 2007-06-02 |
|
|
Księgi trzeba poznawać w oryginale, bo przekład jest już interpretacją tłumacza, dlatego też wśród Karaimów powszechna była znajomość języka hebrajskiego oraz sztuka czytania i pisania. źródło: NKJP: G. Czerwińska: O Karaimach. Tygodnik, 2007-05-12 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | sztuka |
sztuki |
|
| D. | sztuki |
sztuk |
|
| C. | sztuce |
sztukom |
|
| B. | sztukę |
sztuki |
|
| N. | sztuką |
sztukami |
|
| Ms. | sztuce |
sztukach |
|
| W. | sztuko |
sztuki |
3. w teatrze
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność artystyczna człowieka literatura
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność artystyczna człowieka teatr
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | dramat |
Połączenia
- współczesna sztuka; sztuka operowa, teatralna
- sztuka Czechowa, Mrożka, Pirandella...
- autor sztuk (teatralnych)
- napisać; przedstawić, wystawić, wznawiać, zaprezentować sztukę
- patrzeć na sztukę
- występować ze sztuką
- grać, występować w sztukach (Czechowa, Mrożka, Pirandella)
Cytaty
|
DPS Krzyżanowice na swym koncie ma już kilka przedstawień. Wystawiane w ostatnich latach jasełka oraz sztuka „Mały Książę”, również zostały dostrzeżone na przeglądach i nagrodzone. źródło: NKJP: (os): Piękna i Bestia, Nowiny Raciborskie, 2002-06-19 |
|
|
Podczas wieczoru otwarto wystawę prezentującą jugosłowiańskie wydawnictwa twórczości Różewicza, ukazujące się tam od 1960 roku oraz plakaty zapraszające na sztuki, których jest autorem. źródło: NKJP: Nagrodzony Różewicz, Dziennik Polski - Kultura, 2002-10-06 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | sztuka |
sztuki |
|
| D. | sztuki |
sztuk |
|
| C. | sztuce |
sztukom |
|
| B. | sztukę |
sztuki |
|
| N. | sztuką |
sztukami |
|
| Ms. | sztuce |
sztukach |
|
| W. | sztuko |
sztuki |
4. jedna rzecz
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Ilość, liczby i liczenie ogólne określenia ilości
Połączenia
- (ileś / liczba) sztuk bydła, gołębi, koni, krów; broni, papierosów, samolotów...
- sprzedaż na sztuki; cena za sztukę; (po) ileś dolarów, groszy, złotych... za sztukę
- kupować, podawać, sprzedawać; liczyć, przeliczyć / przeliczać, rozliczać na sztuki
Cytaty
|
Prawdziwi hodowcy nie robią gołębiom krzywdy. Jeśli przyleci do nas słabsza sztuka, to trzeba ją podkarmić, pomóc, a nie dobić. źródło: NKJP: (e.Ż): Gołąb zawsze wraca do domu, Nowiny Raciborskie, 2008-10-21 |
|
|
Sadzonki róż sprzedawał po 3 zł sztuka, bezkolcową jeżynę po 8 zł, tzw. sztamowy agrest i porzeczkę (rosnącą w postaci drzewka) po 7 zł, leszczynę po 8 zł, orzech włoski: 5-8 zł, amerykańską borówkę po 9 zł. źródło: NKJP: A. Fidrysiak: Tygodnik Ciechanowski - Bazar, 2002-04-08 |
|
|
Początkowo własnoręcznie zbudowane przez pana Norberta klatki zamieszkiwało kilka sztuk zakupionych papug, kanarków, pawi i bażantów. źródło: NKJP: Basia Staniczek: Te, co skaczą i fruwają..., Nowiny Raciborskie, 2007-01-30 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | sztuka |
sztuki |
|
| D. | sztuki |
sztuk |
|
| C. | sztuce |
sztukom |
|
| B. | sztukę |
sztuki |
|
| N. | sztuką |
sztukami |
|
| Ms. | sztuce |
sztukach |
|
| W. | sztuko |
sztuki |
Skróty
5. osoba
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia osób wchodzących w relacje międzyludzkie
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Usposobienie człowieka określenia człowieka ze względu na jego usposobienie
Połączenia
- twarda sztuka
- z kogoś jest jakaś sztuka
Cytaty
|
- Ta Gabrysia, całkiem niezła sztuka - uśmiechnął się sztucznie, obracając w palcach pudełko kolorowych spinaczy. źródło: NKJP: Tomasz Klarecki, Izabela Smolarek tytuł Wilk... i śmierć bankiera, 2006 |
|
|
- Na koniec zostawimy sobie Kostecką, bo to twarda sztuka, która nie pęknie przy pierwszym podchwytliwym pytaniu. źródło: NKJP: Irena Matuszkiewicz, Czarna wdowa atakuje, 2009 |
|
|
Dopiero, jak jeden z naszych stanął na wylocie, to się zakrztusił i wylazł. Sprytna sztuka. źródło: NKJP: Natalia Kaszuwara, Mroczne nasienie, Esensja, 2007-02 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | sztuka |
sztuki |
|
| D. | sztuki |
sztuk |
|
| C. | sztuce |
sztukom |
|
| B. | sztukę |
sztuki |
|
| N. | sztuką |
sztukami |
|
| Ms. | sztuce |
sztukach |
|
| W. | sztuko |
sztuki |
6. tkaniny
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Ubranie czynności, przedmioty i osoby związane z robieniem i noszeniem ubrań
KATEGORIE FIZYCZNE Ilość, liczby i liczenie szczegółowe określenia ilości
Cytaty
|
Pewnego razu, gdy był znaczny ruch, zauważyliśmy dwie osoby, których zachowanie wzbudziło nasze podejrzenia. Po chwili zauważyliśmy, że kobieta schowała jedną sztukę jedwabiu pod płaszcz. [...]. Zawiadomiliśmy urzędującego na parterze detektywa i złodzieje zostali zatrzymani, a materiał odzyskano. źródło: NKJP: Feliks Jabłkowski: Dom Towarowy Bracia Jabłkowscy. Romans ekonomiczny, 2005 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | sztuka |
sztuki |
|
| D. | sztuki |
sztuk |
|
| C. | sztuce |
sztukom |
|
| B. | sztukę |
sztuki |
|
| N. | sztuką |
sztukami |
|
| Ms. | sztuce |
sztukach |
|
| W. | sztuko |
sztuki |