chabor

rzadziej chabar

  • reg.  pieniądze lub prezent dany urzędnikowi lub innej osobie, która podejmuje decyzję w jakiejś sprawie, po to, aby w zamian zrobił coś korzystnego dla dającego lub zdecydował na jego korzyść
  • Wyraz używany w północno-wschodniej Polsce.

    • rzadziej chabar
  • CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE

    Prawo i łamanie prawa

    przestępstwa

  • synonimy:  łapowe
    łapówka
    wziątek
  • Skąpiec posiada, chciwiec potrzebuje. Wiecznie. Coraz więcej. Do udławienia. Bakszysz. Chabor. Łapówka. Korupcja. Brudny pieniądz. Pralnia. Prawda, że zrobiło się dzisiejszo? Jakoś też swojsko, rodzinnie. Mafijnie.

    źródło: NKJP: Tadeusz Skutnik: Wtopolona teologia, Dziennik Bałtycki, 2000-12-22

    [...] obowiązują rozporządzenia „powielaczowe” i telefonicznie przekazywane; ustawy i kodeksy istnieją jeno na papierze, załatwienie czegoś bez chaboru (łapówki) jest nie do pomyślenia.

    źródło: NKJP: Sokrat Janowicz: Opuszczona stara panna, Polityka, 2002-10-05

    Tam, za Kordonem, wszystko jawiło mu się jak posypane brokatem: odważni, zaradni ziomale, zero strachu, płuca pełne wolności, żadnej władzy, żadnej psiarni. Stalkerów można będzie kroić na lewo i prawo, zabierać im chabar, [...] zbierać cenne fanty i artefakty...

    źródło: Wiktor Noczkin: Łańcuch pokarmowy, 2016 (doci.pl)

  • część mowy: rzeczownik

    rodzaj gramatyczny: m3

    liczba pojedyncza liczba mnoga
    M. chabor
    chabory
    D. chaboru
    chaborów
    C. chaborowi
    chaborom
    B. chabor
    chabory
    N. chaborem
    chaborami
    Ms. chaborze
    chaborach
    W. chaborze
    chabory
  • Pierwotnym źródłem wyrazu jest ar. chabar 'wiadomość, wieść, nowina'. Słowo to przeniknęło do języków tureckich, a następnie wschodniosłowiańskich (ros. chabár / chabárʹ r. m., chabára r. ż.; ukr. chabárʹ r. m., chabára r. ż.; brus. chábar r. m.), na których gruncie nastąpiło przesunięcie semantyczne w kierunku znaczenia 'łapówka'. Do regionalnej polszczyzny północno-wschodniej leksem trafił już wyłącznie w tym nowym znaczeniu (Dorota Rembiszewska, Od wiadomości do łapówki. Z dziejów wyrazu chabor, "Białostockie Archiwum Językowe" 2016).

CHRONOLOGIZACJA:
1900, SJPWar
Data ostatniej modyfikacji: 29.10.2026