-
6.
powiedzieć coś jako pierwsze, by następnie mówić dalej -
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE
Język
mówienie -
synonimy: rozpocząć
hiperonimy: powiedzieć
-
- zacząć (cichym, podniesionym...) głosem
- zacząć z podnieceniem
-
- Jeśli mogę wyrazić swoje zdanie... - zaczęła Anna. - Nie jestem go specjalnie ciekawa, ale... dobrze, co pani chciała powiedzieć?
źródło: NKJP: Mija Kabat: Kontrakt panny Brandt, 2009
- Wodzu - zaczął chłopak z podnieceniem - zeszłej nocy spuściłem się z góry, ot tam, z tej najbardziej spadzistej strony, czepiałem się gałęzi i było wygodnie jak po drabinie...
źródło: NKJP: Halina Rudnicka: Uczniowie Spartakusa, 1951
Łuskaliśmy fasolę, to jak zaczął o wojnach, nie było końca aż do końca fasoli.
źródło: NKJP: Wiesław Myśliwski: Traktat o łuskaniu fasoli, 2007
-
część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
Tryb oznajmujący
Czas przyszły
liczba pojedyncza liczba mnoga 1 os. zacznę
zaczniemy
2 os. zaczniesz
zaczniecie
3 os. zacznie
zaczną
Czas przeszły
liczba pojedyncza liczba mnoga m ż n mo -mo 1 os. zacząłem
+(e)m zaczął
zaczęłam
+(e)m zaczęła
zaczęłom
+(e)m zaczęło
zaczęliśmy
+(e)śmy zaczęli
zaczęłyśmy
+(e)śmy zaczęły
2 os. zacząłeś
+(e)ś zaczął
zaczęłaś
+(e)ś zaczęła
zaczęłoś
+(e)ś zaczęło
zaczęliście
+(e)ście zaczęli
zaczęłyście
+(e)ście zaczęły
3 os. zaczął
zaczęła
zaczęło
zaczęli
zaczęły
bezosobnik: zaczęto
Tryb rozkazujący
liczba pojedyncza liczba mnoga 1 os. zacznijmy
2 os. zacznij
zacznijcie
Tryb warunkowy
liczba pojedyncza liczba mnoga m ż n mo -mo 1 os. zacząłbym
bym zaczął
zaczęłabym
bym zaczęła
zaczęłobym
bym zaczęło
zaczęlibyśmy
byśmy zaczęli
zaczęłybyśmy
byśmy zaczęły
2 os. zacząłbyś
byś zaczął
zaczęłabyś
byś zaczęła
zaczęłobyś
byś zaczęło
zaczęlibyście
byście zaczęli
zaczęłybyście
byście zaczęły
3 os. zacząłby
by zaczął
zaczęłaby
by zaczęła
zaczęłoby
by zaczęło
zaczęliby
by zaczęli
zaczęłyby
by zaczęły
bezosobnik: zaczęto by
bezokolicznik: zacząć
imiesłów przysłówkowy uprzedni: zacząwszy
gerundium: zaczęcie
liczba pojedyncza liczba mnoga M. zaczęcie
zaczęcia
D. zaczęcia
zaczęć
C. zaczęciu
zaczęciom
B. zaczęcie
zaczęcia
N. zaczęciem
zaczęciami
Ms. zaczęciu
zaczęciach
W. zaczęcie
zaczęcia
odpowiednik aspektowy: zaczynać
-
+ zacząć + MOWA WPROST
+ zacząć + o CZYM -
psł. *začęti, *začьnǫ 'zacząć, zapoczątkować'
z psł. *čęti, *čьnǫ 'zacząć, rozpocząć'