-
2.
umieć określić położenie własne położenie w stosunku do stron świata lub jakichś obiektów -
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA
Działalność intelektualna człowieka
nazwy działań intelektualnych człowieka
KATEGORIE FIZYCZNE
Cechy i właściwości przestrzeni
miejsce i jego usytuowanie w przestrzeni -
- orientować się w przestrzeni, w terenie
-
Doskonale orientowali się w terenie, od jesieni ubiegłego roku nieraz wędrowali tędy z przewodnikiem Duszyczką, a później już sami.
źródło: NKJP: Alfons Filar: Śladami tatrzańskich kurierów, 1995
Jest zupełnie ciemno, ale doskonale orientuję się w przestrzeni i wszystko mogę znaleźć, nie zapalając światła.
źródło: NKJP: Andrzej Urbańczyk: Dziękuję ci, Pacyfiku, 1985
Człowiek orientuje się według słońca, nawet jeśli nie jest tego świadom. Jesteśmy przyzwyczajeni do tego, że słońce wschodzi na wschodzie i zachodzi na zachodzie.
źródło: NKJP: Andrzej Kołaczkowski-Bochenek: Nie idź tam człowieku!, 2009
Turyści, słabo obeznani z górami, orientowali się według mapy.
źródło: NKJP: Stanisław Zieliński: W stronę Pysznej, 2008
-
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
liczba pojedyncza liczba mnoga 1 os. orientuję się
orientujemy się
2 os. orientujesz się
orientujecie się
3 os. orientuje się
orientują się
Czas przeszły
liczba pojedyncza liczba mnoga m ż n mo -mo 1 os. orientowałem się
+(e)m się orientował
orientowałam się
+(e)m się orientowała
orientowałom się
+(e)m się orientowało
orientowaliśmy się
+(e)śmy się orientowali
orientowałyśmy się
+(e)śmy się orientowały
2 os. orientowałeś się
+(e)ś się orientował
orientowałaś się
+(e)ś się orientowała
orientowałoś się
+(e)ś się orientowało
orientowaliście się
+(e)ście się orientowali
orientowałyście się
+(e)ście się orientowały
3 os. orientował się
orientowała się
orientowało się
orientowali się
orientowały się
bezosobnik: orientowano się
Czas przyszły
liczba pojedyncza liczba mnoga m ż n mo -mo 1 os. będę się orientował
będę się orientować
będę się orientowała
będę się orientować
będę się orientowało
będę się orientować
będziemy się orientowali
będziemy się orientować
będziemy się orientowały
będziemy się orientować
2 os. będziesz się orientował
będziesz się orientować
będziesz się orientowała
będziesz się orientować
będziesz się orientowało
będziesz się orientować
będziecie się orientowali
będziecie się orientować
będziecie się orientowały
będziecie się orientować
3 os. będzie się orientował
będzie się orientować
będzie się orientowała
będzie się orientować
będzie się orientowało
będzie się orientować
będą się orientowali
będą się orientować
będą się orientowały
będą się orientować
Tryb rozkazujący
liczba pojedyncza liczba mnoga 1 os. orientujmy się
2 os. orientuj się
orientujcie się
Tryb warunkowy
liczba pojedyncza liczba mnoga m ż n mo -mo 1 os. orientowałbym się
bym się orientował
orientowałabym się
bym się orientowała
orientowałobym się
bym się orientowało
orientowalibyśmy się
byśmy się orientowali
orientowałybyśmy się
byśmy się orientowały
2 os. orientowałbyś się
byś się orientował
orientowałabyś się
byś się orientowała
orientowałobyś się
byś się orientowało
orientowalibyście się
byście się orientowali
orientowałybyście się
byście się orientowały
3 os. orientowałby się
by się orientował
orientowałaby się
by się orientowała
orientowałoby się
by się orientowało
orientowaliby się
by się orientowali
orientowałyby się
by się orientowały
bezosobnik: orientowano by się
bezokolicznik: orientować się
imiesłów przysłówkowy współczesny: orientując się
gerundium: orientowanie się
liczba pojedyncza liczba mnoga M. orientowanie się
orientowania się
D. orientowania się
orientowań się
C. orientowaniu się
orientowaniom się
B. orientowanie się
orientowania się
N. orientowaniem się
orientowaniami się
Ms. orientowaniu się
orientowaniach się
W. orientowanie się
orientowania się
imiesłów przymiotnikowy czynny: orientujący się
liczba pojedyncza m1 m2 m3 n1, n2 ż M. orientujący się
orientujący się
orientujący się
orientujące się
orientująca się
D. orientującego się
orientującego się
orientującego się
orientującego się
orientującej się
C. orientującemu się
orientującemu się
orientującemu się
orientującemu się
orientującej się
B. orientującego się
orientującego się
orientujący się
orientujące się
orientującą się
N. orientującym się
orientującym się
orientującym się
orientującym się
orientującą się
Ms. orientującym się
orientującym się
orientującym się
orientującym się
orientującej się
liczba mnoga p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe M. orientujący się
orientujący się
orientujące się
orientujące się
D. orientujących się
orientujących się
orientujących się
orientujących się
C. orientującym się
orientującym się
orientującym się
orientującym się
B. orientujących się
orientujących się
orientujących się
orientujące się
N. orientującymi się
orientującymi się
orientującymi się
orientującymi się
Ms. orientujących się
orientujących się
orientujących się
orientujących się
odpowiednik aspektowy: zorientować się
-
+ orientować się + w CZYM|według CZEGO -
fr. s'orienter
niem. sich orientieren
z łac. oriens 'wschód'