-
1.
wykonywać z jakiegoś materiału trójwymiarowe dzieło sztuki -
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA
Działalność artystyczna człowieka
sztuki plastyczne -
- artyści, rzemieślnicy, snycerze, uczniowie rzeźbili
- rzeźbić posąg; figurki, ptaszki, świątki...; dłutem, scyzorykiem...
- rzeźbić w drewnie, w gipsie, w glinie, w kamieniu, w marmurze, w modelinie...
- rzeźbić i malować; fotografować i rzeźbić
-
Kiedy Michał Anioł miał rzeźbić posąg Dawida, przeznaczył wiele czasu na wybranie właściwego rodzaju marmuru, będąc świadomym tego, że jakość decyduje o pięknie i wieńczy dzieło.
źródło: NKJP: Łukasz Milewski: Mowa Ciała a Sukces, 2007
Wspólnie z żoną rzeźbią artystyczne meble [...].
źródło: NKJP: Anna Zadziorko: Trzy pokolenia - czterech twórców, Tygodnik Podhalański, 1999
Informacje o klockach piernikarskich sięgają XIV w. [...] Klocki rzeźbili wykwalifikowani snycerze, zgromadzeni w cechach, a warsztaty produkujące pierniki chroniły zazdrośnie posiadanych wzorów, konkurując z innymi warsztatami.
źródło: NKJP: Aleksander Jackowski: Polska sztuka ludowa, 2002
Oprócz połowu łososi uprawiali tkactwo i plecionkarstwo, rzeźbili też w drewnie wielkie figury totemów, mające chronić ich domostwa [...]
źródło: NKJP: Zbigniew Teplicki: Wielcy Indianie Ameryki Północnej, 1994
-
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
liczba pojedyncza liczba mnoga 1 os. rzeźbię
rzeźbimy
2 os. rzeźbisz
rzeźbicie
3 os. rzeźbi
rzeźbią
Czas przeszły
liczba pojedyncza liczba mnoga m ż n mo -mo 1 os. rzeźbiłem
+(e)m rzeźbił
rzeźbiłam
+(e)m rzeźbiła
rzeźbiłom
+(e)m rzeźbiło
rzeźbiliśmy
+(e)śmy rzeźbili
rzeźbiłyśmy
+(e)śmy rzeźbiły
2 os. rzeźbiłeś
+(e)ś rzeźbił
rzeźbiłaś
+(e)ś rzeźbiła
rzeźbiłoś
+(e)ś rzeźbiło
rzeźbiliście
+(e)ście rzeźbili
rzeźbiłyście
+(e)ście rzeźbiły
3 os. rzeźbił
rzeźbiła
rzeźbiło
rzeźbili
rzeźbiły
bezosobnik: rzeźbiono
Czas przyszły
liczba pojedyncza liczba mnoga m ż n mo -mo 1 os. będę rzeźbił
będę rzeźbić
będę rzeźbiła
będę rzeźbić
będę rzeźbiło
będę rzeźbić
będziemy rzeźbili
będziemy rzeźbić
będziemy rzeźbiły
będziemy rzeźbić
2 os. będziesz rzeźbił
będziesz rzeźbić
będziesz rzeźbiła
będziesz rzeźbić
będziesz rzeźbiło
będziesz rzeźbić
będziecie rzeźbili
będziecie rzeźbić
będziecie rzeźbiły
będziecie rzeźbić
3 os. będzie rzeźbił
będzie rzeźbić
będzie rzeźbiła
będzie rzeźbić
będzie rzeźbiło
będzie rzeźbić
będą rzeźbili
będą rzeźbić
będą rzeźbiły
będą rzeźbić
Tryb rozkazujący
liczba pojedyncza liczba mnoga 1 os. rzeźbijmy
rzeźbmy
2 os. rzeźb
rzeźbij
rzeźbcie
rzeźbijcie
Tryb warunkowy
liczba pojedyncza liczba mnoga m ż n mo -mo 1 os. rzeźbiłbym
bym rzeźbił
rzeźbiłabym
bym rzeźbiła
rzeźbiłobym
bym rzeźbiło
rzeźbilibyśmy
byśmy rzeźbili
rzeźbiłybyśmy
byśmy rzeźbiły
2 os. rzeźbiłbyś
byś rzeźbił
rzeźbiłabyś
byś rzeźbiła
rzeźbiłobyś
byś rzeźbiło
rzeźbilibyście
byście rzeźbili
rzeźbiłybyście
byście rzeźbiły
3 os. rzeźbiłby
by rzeźbił
rzeźbiłaby
by rzeźbiła
rzeźbiłoby
by rzeźbiło
rzeźbiliby
by rzeźbili
rzeźbiłyby
by rzeźbiły
bezosobnik: rzeźbiono by
bezokolicznik: rzeźbić
imiesłów przysłówkowy współczesny: rzeźbiąc
gerundium: rzeźbienie
rodzaj gramatyczny: ndk
liczba pojedyncza liczba mnoga M. rzeźbienie
rzeźbienia
D. rzeźbienia
rzeźbień
C. rzeźbieniu
rzeźbieniom
B. rzeźbienie
rzeźbienia
N. rzeźbieniem
rzeźbieniami
Ms. rzeźbieniu
rzeźbieniach
W. rzeźbienie
rzeźbienia
imiesłów przymiotnikowy czynny: rzeźbiący
liczba pojedyncza m1 m2 m3 n1, n2 ż M. rzeźbiący
rzeźbiący
rzeźbiący
rzeźbiące
rzeźbiąca
D. rzeźbiącego
rzeźbiącego
rzeźbiącego
rzeźbiącego
rzeźbiącej
C. rzeźbiącemu
rzeźbiącemu
rzeźbiącemu
rzeźbiącemu
rzeźbiącej
B. rzeźbiącego
rzeźbiącego
rzeźbiący
rzeźbiące
rzeźbiącą
N. rzeźbiącym
rzeźbiącym
rzeźbiącym
rzeźbiącym
rzeźbiącą
Ms. rzeźbiącym
rzeźbiącym
rzeźbiącym
rzeźbiącym
rzeźbiącej
liczba mnoga p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe M. rzeźbiący
rzeźbiący
rzeźbiące
rzeźbiące
D. rzeźbiących
rzeźbiących
rzeźbiących
rzeźbiących
C. rzeźbiącym
rzeźbiącym
rzeźbiącym
rzeźbiącym
B. rzeźbiących
rzeźbiących
rzeźbiących
rzeźbiące
N. rzeźbiącymi
rzeźbiącymi
rzeźbiącymi
rzeźbiącymi
Ms. rzeźbiących
rzeźbiących
rzeźbiących
rzeźbiących
imiesłów przymiotnikowy bierny: rzeźbiony
liczba pojedyncza m1 m2 m3 n1, n2 ż M. rzeźbiony
rzeźbiony
rzeźbiony
rzeźbione
rzeźbiona
D. rzeźbionego
rzeźbionego
rzeźbionego
rzeźbionego
rzeźbionej
C. rzeźbionemu
rzeźbionemu
rzeźbionemu
rzeźbionemu
rzeźbionej
B. rzeźbionego
rzeźbionego
rzeźbiony
rzeźbione
rzeźbioną
N. rzeźbionym
rzeźbionym
rzeźbionym
rzeźbionym
rzeźbioną
Ms. rzeźbionym
rzeźbionym
rzeźbionym
rzeźbionym
rzeźbionej
liczba mnoga p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe M. rzeźbieni
rzeźbieni
rzeźbione
rzeźbione
D. rzeźbionych
rzeźbionych
rzeźbionych
rzeźbionych
C. rzeźbionym
rzeźbionym
rzeźbionym
rzeźbionym
B. rzeźbionych
rzeźbionych
rzeźbionych
rzeźbione
N. rzeźbionymi
rzeźbionymi
rzeźbionymi
rzeźbionymi
Ms. rzeźbionych
rzeźbionych
rzeźbionych
rzeźbionych
odpowiednik aspektowy: wyrzeźbić
-
Rz osobowy + rzeźbić + CO + (w CZYM) + (CZYM) -
Czasownik od rzeczownika rzeźba (zob.).