UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

separować

Chronologizacja

1 połowa XVIII w., Kart XVII-XVIII

Pochodzenie

łac. sēparāre 'odłączać, oddzielać; rozłączać'

1. kogoś od otoczenia

Definicja

uniemożliwiać kontakt jednej osoby lub rzeczy z drugą

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości przestrzeni ułożenie względem siebie

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

Relacje znaczeniowe

synonimy:  izolować, odizolowywać, odseparowywać

Połączenia

  • separować dzieci

Cytaty

Staramy się nie separować maluchów od dorosłych i zwykle spotykamy się z pociechami.

źródło: NKJP: (domi): Bydgoszcz: Inicjatywa w rękach rodziców, Gazeta Pomorska, 2010-02-24

Mamy duży ogród, który nas separuje od gawiedzi oraz od drogi.

źródło: NKJP: Woodstock – trzydzieści lat później, Dziennik Polski, 1999-07-23

Ojciec wychowywał go sam, separując Johna niemal całkowicie od otoczenia.

źródło: NKJP: Internet

Kilkumetrowy pas krzewiastych wierzb posadzony na kawałku podmokłej łąki miał jednocześnie stanowić pas zieleni separujący domy mieszkalne od dymiącej hałdy i źródło opału na cele gospodarcze.

źródło: NKJP: Adam Synowiec: Koniec ognistej góry?, Trybuna Śląska, 2001-04-23

[...] chce separować poszczególne grupy dostawców, aby ze sobą nie współpracowali, nie uzgadniali żadnych manewrów.

źródło: NKJP: Elżbieta Ringer, Tomasz Deptuła: Od handlu do prowokacji, Gazeta Wyborcza, 1993-03-05

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. separuję
separujemy
2 os. separujesz
separujecie
3 os. separuje
separują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. separowałem
+(e)m separował
separowałam
+(e)m separowała
separowałom
+(e)m separowało
separowaliśmy
+(e)śmy separowali
separowałyśmy
+(e)śmy separowały
2 os. separowałeś
+(e)ś separował
separowałaś
+(e)ś separowała
separowałoś
+(e)ś separowało
separowaliście
+(e)ście separowali
separowałyście
+(e)ście separowały
3 os. separował
separowała
separowało
separowali
separowały

bezosobnik: separowano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę separował
będę separować
będę separowała
będę separować
będę separowało
będę separować
będziemy separowali
będziemy separować
będziemy separowały
będziemy separować
2 os. będziesz separował
będziesz separować
będziesz separowała
będziesz separować
będziesz separowało
będziesz separować
będziecie separowali
będziecie separować
będziecie separowały
będziecie separować
3 os. będzie separował
będzie separować
będzie separowała
będzie separować
będzie separowało
będzie separować
będą separowali
będą separować
będą separowały
będą separować

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. separujmy
2 os. separuj
separujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. separowałbym
bym separował
separowałabym
bym separowała
separowałobym
bym separowało
separowalibyśmy
byśmy separowali
separowałybyśmy
byśmy separowały
2 os. separowałbyś
byś separował
separowałabyś
byś separowała
separowałobyś
byś separowało
separowalibyście
byście separowali
separowałybyście
byście separowały
3 os. separowałby
by separował
separowałaby
by separowała
separowałoby
by separowało
separowaliby
by separowali
separowałyby
by separowały

bezosobnik: separowano by

bezokolicznik: separować

imiesłów przysłówkowy współczesny: separując

imiesłów przysłówkowy uprzedni: separowawszy

gerundium: separowanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. separowanie
separowania
D. separowania
separowań
C. separowaniu
separowaniom
B. separowanie
separowania
N. separowaniem
separowaniami
Ms. separowaniu
separowaniach
W. separowanie
separowania

imiesłów przymiotnikowy czynny: separujący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. separujący
separujący
separujący
separujące
separująca
D. separującego
separującego
separującego
separującego
separującej
C. separującemu
separującemu
separującemu
separującemu
separującej
B. separującego
separującego
separujący
separujące
separującą
N. separującym
separującym
separującym
separującym
separującą
Ms. separującym
separującym
separującym
separującym
separującej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. separujący
separujący
separujące
separujące
D. separujących
separujących
separujących
separujących
C. separującym
separującym
separującym
separującym
B. separujących
separujących
separujących
separujące
N. separującymi
separującymi
separującymi
separującymi
Ms. separujących
separujących
separujących
separujących

imiesłów przymiotnikowy bierny: separowany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. separowany
separowany
separowany
separowane
separowana
D. separowanego
separowanego
separowanego
separowanego
separowanej
C. separowanemu
separowanemu
separowanemu
separowanemu
separowanej
B. separowanego
separowanego
separowany
separowane
separowaną
N. separowanym
separowanym
separowanym
separowanym
separowaną
Ms. separowanym
separowanym
separowanym
separowanym
separowanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. separowani
separowani
separowane
separowane
D. separowanych
separowanych
separowanych
separowanych
C. separowanym
separowanym
separowanym
separowanym
B. separowanych
separowanych
separowanych
separowane
N. separowanymi
separowanymi
separowanymi
separowanymi
Ms. separowanych
separowanych
separowanych
separowanych

odpowiednik aspektowy: odseparować

Składnia

bez ograniczeń + separować +
KOGO/CO + od KOGO/CZEGO
bez ograniczeń + separować +
KOGO/CO[sub]pl[/sub]

2. małżonków

Definicja

praw. 
urzędowo orzec separację -- zawieszenie małżeństwa

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Rodzina relacje rodzinne

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Prawo i łamanie prawa regulacje prawne

Cytaty

Tak więc w nowych warunkach kodeksowych małżonek separowany nie może zawrzeć małżeństwa i nie ma podstaw do powrotu do nazwiska z okresu przedmałżeńskiego niezależnie od tego, jak sprawa nazwiska była rozstrzygnięta przy zawieraniu małżeństwa.

źródło: NKJP: Sprawozdanie z 35. posiedzenia Senatu RP część 1, wersja robocza, 4. kadencja

Orzeczenie separacji powoduje też rozdzielność majątkową. Separowani małżonkowie są jednak zobowiązani do pomagania sobie, gdy np. jedno z nich jest chore lub znajdzie się w krytycznej sytuacji.

źródło: NKJP: Rozwód na pół gwizdka, Dziennik Łódzki, 2001-12-18

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. separuję
separujemy
2 os. separujesz
separujecie
3 os. separuje
separują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. separowałem
+(e)m separował
separowałam
+(e)m separowała
separowałom
+(e)m separowało
separowaliśmy
+(e)śmy separowali
separowałyśmy
+(e)śmy separowały
2 os. separowałeś
+(e)ś separował
separowałaś
+(e)ś separowała
separowałoś
+(e)ś separowało
separowaliście
+(e)ście separowali
separowałyście
+(e)ście separowały
3 os. separował
separowała
separowało
separowali
separowały

bezosobnik: separowano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę separował
będę separować
będę separowała
będę separować
będę separowało
będę separować
będziemy separowali
będziemy separować
będziemy separowały
będziemy separować
2 os. będziesz separował
będziesz separować
będziesz separowała
będziesz separować
będziesz separowało
będziesz separować
będziecie separowali
będziecie separować
będziecie separowały
będziecie separować
3 os. będzie separował
będzie separować
będzie separowała
będzie separować
będzie separowało
będzie separować
będą separowali
będą separować
będą separowały
będą separować

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. separujmy
2 os. separuj
separujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. separowałbym
bym separował
separowałabym
bym separowała
separowałobym
bym separowało
separowalibyśmy
byśmy separowali
separowałybyśmy
byśmy separowały
2 os. separowałbyś
byś separował
separowałabyś
byś separowała
separowałobyś
byś separowało
separowalibyście
byście separowali
separowałybyście
byście separowały
3 os. separowałby
by separował
separowałaby
by separowała
separowałoby
by separowało
separowaliby
by separowali
separowałyby
by separowały

bezosobnik: separowano by

bezokolicznik: separować

imiesłów przysłówkowy współczesny: separując

imiesłów przysłówkowy uprzedni: separowawszy

gerundium: separowanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. separowanie
separowania
D. separowania
separowań
C. separowaniu
separowaniom
B. separowanie
separowania
N. separowaniem
separowaniami
Ms. separowaniu
separowaniach
W. separowanie
separowania

imiesłów przymiotnikowy czynny: separujący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. separujący
separujący
separujący
separujące
separująca
D. separującego
separującego
separującego
separującego
separującej
C. separującemu
separującemu
separującemu
separującemu
separującej
B. separującego
separującego
separujący
separujące
separującą
N. separującym
separującym
separującym
separującym
separującą
Ms. separującym
separującym
separującym
separującym
separującej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. separujący
separujący
separujące
separujące
D. separujących
separujących
separujących
separujących
C. separującym
separującym
separującym
separującym
B. separujących
separujących
separujących
separujące
N. separującymi
separującymi
separującymi
separującymi
Ms. separujących
separujących
separujących
separujących

imiesłów przymiotnikowy bierny: separowany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. separowany
separowany
separowany
separowane
separowana
D. separowanego
separowanego
separowanego
separowanego
separowanej
C. separowanemu
separowanemu
separowanemu
separowanemu
separowanej
B. separowanego
separowanego
separowany
separowane
separowaną
N. separowanym
separowanym
separowanym
separowanym
separowaną
Ms. separowanym
separowanym
separowanym
separowanym
separowanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. separowani
separowani
separowane
separowane
D. separowanych
separowanych
separowanych
separowanych
C. separowanym
separowanym
separowanym
separowanym
B. separowanych
separowanych
separowanych
separowane
N. separowanymi
separowanymi
separowanymi
separowanymi
Ms. separowanych
separowanych
separowanych
separowanych

Inne uwagi

Zwykle imb

Składnia

bez ograniczeń + separować +
KOGO
Data ostatniej modyfikacji: 20.09.2015
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json