UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

swój

Chronologizacja

1 połowa XIV w., SStp

Pochodzenie

psł. *svojь

1. lubię swoją pracę

Definicja

wyraża związek nadrzędnego rzeczownika z mówiącym, adresatem lub inną osobą albo obiektem, którego nazwa w danym zdaniu pełni funkcję podmiotu

Noty o użyciu

Zwykle zastępuje w odpowiednich kontekstach wyrazy takie jak mój, jego, jej, ich, twój, wasz.

Kwalifikacja tematyczna

ATEMATYCZNY

Cytaty

Natura trwa, a przecież życie ma swój koniec, poszczególne życie ma swój koniec

źródło: NKJP: Andrzej Szczypiorski, Początek, 1986

Przyjrzyj się swojemu życiu i zastanów się, kiedy ostatnio przyglądałeś się sobie, swojemu życiu, swoim marzeniom, kiedy zastanawiałeś się nad sensem tego, co robisz w życiu... bo czas mija... a wraz z nim mija Twoje życie... jak więc żyjesz?

źródło: NKJP: Barbara Antonowicz-Wlazińska: Klucze do twojego wnętrza, 2001

Irek stęknął, zwlókł się ze swego siedzenia i zgięty wpół, nadal stękając oraz pokasłując, zaczął przepychać się do wyjścia.

źródło: NKJP: Włodzimierz Kowalewski: Bóg zapłacz!, 2000

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
D. swojego
książk. swego
swojego
książk. swego
swojego
książk. swego
swojego
książk. swego
swojej
książk. swej
C. swojemu
książk. swemu
swojemu
książk. swemu
swojemu
książk. swemu
swojemu
książk. swemu
swojej
książk. swej
B. swojego
książk. swego
swojego
książk. swego
swój
swoje
książk. swe
swoją
książk. swą
N. swoim
książk. swym
swoim
książk. swym
swoim
książk. swym
swoim
książk. swym
swoją
książk. swą
Ms. swoim
książk. swym
swoim
książk. swym
swoim
książk. swym
swoim
książk. swym
swojej
książk. swej
W. swój
swój
swój
swoje
książk. swe
swoja
książk. swa
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
D. swoich
książk. swych
swoich
książk. swych
swoich
książk. swych
swoich
książk. swych
C. swoim
książk. swym
swoim
książk. swym
swoim
książk. swym
swoim
książk. swym
B. swoich
książk. swych
swoich
książk. swych
swoich
książk. swych
swoje
książk. swe
N. swoimi
książk. swymi
swoimi
książk. swymi
swoimi
książk. swymi
swoimi
książk. swymi
Ms. swoich
książk. swych
swoich
książk. swych
swoich
książk. swych
swoich
książk. swych
W. swoi
swoi
swoje
książk. swe
swoje
książk. swe

Inne uwagi

Nie używa się M. lp i lm

2. swój dom

Definicja

należący do osoby, o której mowa

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Finanse własność

Relacje znaczeniowe

synonimy:  własny

Cytaty

Dali nam przydział w 48 roku. Stary to nawet całe życie marzył, żeby wybudować sobie mały domek. Mały, ale swój — panie doktorze...

źródło: NKJP: Adam Strączek: Wyznanie lekarza-łapownika, 1995

Dopiero po śmierci Stalina sytuacja rodziny się poprawiła: “Mogłam spać w swoim łóżku, byłam codziennie kąpana. A najważniejsze mogłam być leczona w najprawdziwszym szpitalu.” - wspomina pani Ludmiła.

źródło: NKJP: Bezduszni orzecznicy, Gazeta Wrocławska, 2003-06-09

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. swój
swój
swój
swoje
książk. swe
swoja
książk. swa
D. swojego
książk. swego
swojego
książk. swego
swojego
książk. swego
swojego
książk. swego
swojej
książk. swej
C. swojemu
książk. swemu
swojemu
książk. swemu
swojemu
książk. swemu
swojemu
książk. swemu
swojej
książk. swej
B. swojego
książk. swego
swojego
książk. swego
swój
swoje
książk. swe
swoją
książk. swą
N. swoim
książk. swym
swoim
książk. swym
swoim
książk. swym
swoim
książk. swym
swoją
książk. swą
Ms. swoim
książk. swym
swoim
książk. swym
swoim
książk. swym
swoim
książk. swym
swojej
książk. swej
W. swój
swój
swój
swoje
książk. swe
swoja
książk. swa
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. swoi
swoi
swoje
książk. swe
swoje
książk. swe
D. swoich
książk. swych
swoich
książk. swych
swoich
książk. swych
swoich
książk. swych
C. swoim
książk. swym
swoim
książk. swym
swoim
książk. swym
swoim
książk. swym
B. swoich
książk. swych
swoich
książk. swych
swoich
książk. swych
swoje
książk. swe
N. swoimi
książk. swymi
swoimi
książk. swymi
swoimi
książk. swymi
swoimi
książk. swymi
Ms. swoich
książk. swych
swoich
książk. swych
swoich
książk. swych
swoich
książk. swych
W. swoi
swoi
swoje
książk. swe
swoje
książk. swe

3. swój człowiek

Definicja

taki, który jest lub wydaje się mówiącemu bliski ze względu na pochodzenie, miejsce zamieszkania, związki rodzinne lub środowiskowe

Noty o użyciu

Często używane bez nadrzędnego rzeczownika, zwłaszcza w lm, np. Jestem bardzo impulsywny, agresywny, ale w stosunku do wroga, dla swoich jestem grzeczny.

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego stosunki, grupy i organizacje społeczne

Połączenia

  • swój chłop, człowiek

Cytaty

Dobrze, że Marcin to swój człowiek. Z Raciąża i w ogóle dziecko sąsiadów„ - myślała.

źródło: NKJP: Dariusz Chętkowski: Ostatni weekend, 2007

W Naszym Klubie, który wkroczył w dziesiąty rok istnienia, spotykają się przyjaciele, a jeśli pojawi się ktoś nowy, po kilku spotkaniach już jest swój [...].

źródło: NKJP: Stefan Drajewski: Dyrygent Kolejorza, Polska Głos Wielkopolski, 2004-02-13

Reporter musi w sposób naturalny wtapiać się w otoczenie. Im mniej będzie się od niego odróżniać, tym większa szansa, że ludzie będą traktować go jako kogoś swojego, kto należy do ich środowiska, a to jest najważniejszym warunkiem dotarcia do prawdy - ich prawdy.

źródło: NKJP: Ryszard Kapuściński: Lapidaria IV-VI, 2008

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. swój
swój
swój
swoje
książk. swe
swoja
książk. swa
D. swojego
książk. swego
swojego
książk. swego
swojego
książk. swego
swojego
książk. swego
swojej
książk. swej
C. swojemu
książk. swemu
swojemu
książk. swemu
swojemu
książk. swemu
swojemu
książk. swemu
swojej
książk. swej
B. swojego
książk. swego
swojego
książk. swego
swój
swoje
książk. swe
swoją
książk. swą
N. swoim
książk. swym
swoim
książk. swym
swoim
książk. swym
swoim
książk. swym
swoją
książk. swą
Ms. swoim
książk. swym
swoim
książk. swym
swoim
książk. swym
swoim
książk. swym
swojej
książk. swej
W. swój
swój
swój
swoje
książk. swe
swoja
książk. swa
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. swoi
swoi
swoje
książk. swe
swoje
książk. swe
D. swoich
książk. swych
swoich
książk. swych
swoich
książk. swych
swoich
książk. swych
C. swoim
książk. swym
swoim
książk. swym
swoim
książk. swym
swoim
książk. swym
B. swoich
książk. swych
swoich
książk. swych
swoich
książk. swych
swoje
książk. swe
N. swoimi
książk. swymi
swoimi
książk. swymi
swoimi
książk. swymi
swoimi
książk. swymi
Ms. swoich
książk. swych
swoich
książk. swych
swoich
książk. swych
swoich
książk. swych
W. swoi
swoi
swoje
książk. swe
swoje
książk. swe

Frazeologizmy

jedyny w swoim rodzaju
ktoś bierze coś w swoje ręce
ktoś bierze coś na swoje barki
ktoś bierze coś na swoje sumienie
ktoś bierze sprawy w swoje ręce
ktoś ciągnie w swoją stronę
ktoś czuje się w swoim żywiole
ktoś jest w swoim żywiole
ktoś dźwiga na swoich barkach coś
ktoś dźwiga na swych barkach coś
ktoś idzie swoją drogą
ktoś podąża swoją drogą
ktoś ma kogoś na swoje usługi
ktoś ma po swojej stronie kogoś
ktoś ma po swej stronie kogoś
ktoś nie wygląda na swój wiek
ktoś nie wygląda na swoje lata
ktoś patrzy swego
ktoś pilnuje swojego nosa
ktoś poczuł się w swoim żywiole
ktoś znalazł się w swoim żywiole
ktoś poszedł swoją drogą
ktoś próbuje swoich sił
ktoś składa swe kości gdzieś
ktoś spróbował swoich sił
ktoś popróbował swoich sił
ktoś widzi źdźbło w czyimś oku, a nie widzi belki w swoim
ktoś widzi źdźbło w czyimś oku, a w swoim belki nie zobaczy
ktoś widzi źdźbło w czyimś oku, a nie dostrzega belki w swoim
ktoś wsadza nos w nie swoje sprawy
ktoś wtyka nos w nie swoje sprawy
ktoś wpycha nos w nie swoje sprawy
ktoś wściubia nos w nie swoje sprawy
ktoś wścibia nos w nie swoje sprawy
ktoś wsadził nos w nie swoje sprawy
ktoś wetknął nos w nie swoje sprawy
ktoś wściubił nos w nie swoje sprawy
ktoś wsiada na swojego konika
ktoś wsiada na swojego ulubionego konika
ktoś wsiada na swego konika
ktoś dosiada swojego konika
ktoś wsiadł na swojego konika
ktoś wsiadł na swojego ulubionego konika
ktoś wsiadł na swego konika
ktoś dosiadł swojego konika
ktoś wziął coś na swoje barki
ktoś wziął coś na swoje sumienie
ktoś wziął coś w swoje ręce
ktoś ujął coś w swoje ręce
ktoś wziął sprawy w swoje ręce
ktoś zapisał coś na swoim koncie
ktoś zapisuje coś na swoim koncie
ktoś złożył swe kości gdzieś
ktoś złożył swoje kości
ktoś/coś dożył/dożyło swoich dni
ktoś/coś dożył/dożyło swoich lat
ktoś/coś dożywa swoich dni
ktoś/coś dożywa swoich lat
ktoś/coś ma po swojej stronie coś
ktoś ma po swej stronie coś
ktoś/coś ma swoje coś
ktoś/coś zna swoje miejsce
ktoś/coś zna swoje miejsce w szyku
ktoś/coś zna swoje miejsce w szeregu
na swoje kopyto
na swój sposób
pod swój dach
swego rodzaju
swoje trzy grosze
swój chłop
swój gość
swój ciągnie do swego
w swoim czasie
własny tyłek
swój tyłek
z łaski swojej
ze swej/swojej strony

Przysłowia

Cudze chwalicie, swego nie znacie, sami nie wiecie, co posiadacie
Każdy święty ma swoje wykręty
Każdy jest kowalem własnego losu
Człowiek jest kowalem swojego losu
Każdy jest kowalem swego losu
Każdy dudek ma swój czubek
Każda potwora znajdzie swojego amatora
Każda potwora znajdzie swego amatora
Każda pliszka swój ogonek chwali
Każda sroczka swój ogonek chwali
Każda liszka swój ogonek chwali
Każda myszka swój ogonek chwali
Trafił swój na swego
Trafił więc swój na swego
Dziad swoje, baba swoje
Dziad swoje, a baba swoje
Wolnoć Tomku w swoim domku
Każdy głupi ma swój rozum
Każdy ma swojego mola, co go gryzie
Każdy ma swego mola, co go gryzie
Data ostatniej modyfikacji: 19.02.2019
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj