UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

podawać

Chronologizacja

XV w., SStp

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. podaję
podajemy
2 os. podajesz
podajecie
3 os. podaje
podają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. podawałem
+(e)m podawał
podawałam
+(e)m podawała
podawałom
+(e)m podawało
podawaliśmy
+(e)śmy podawali
podawałyśmy
+(e)śmy podawały
2 os. podawałeś
+(e)ś podawał
podawałaś
+(e)ś podawała
podawałoś
+(e)ś podawało
podawaliście
+(e)ście podawali
podawałyście
+(e)ście podawały
3 os. podawał
podawała
podawało
podawali
podawały

bezosobnik: podawano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę podawał
będę podawać
będę podawała
będę podawać
będę podawało
będę podawać
będziemy podawali
będziemy podawać
będziemy podawały
będziemy podawać
2 os. będziesz podawał
będziesz podawać
będziesz podawała
będziesz podawać
będziesz podawało
będziesz podawać
będziecie podawali
będziecie podawać
będziecie podawały
będziecie podawać
3 os. będzie podawał
będzie podawać
będzie podawała
będzie podawać
będzie podawało
będzie podawać
będą podawali
będą podawać
będą podawały
będą podawać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. podawajmy
2 os. podawaj
podawajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. podawałbym
bym podawał
podawałabym
bym podawała
podawałobym
bym podawało
podawalibyśmy
byśmy podawali
podawałybyśmy
byśmy podawały
2 os. podawałbyś
byś podawał
podawałabyś
byś podawała
podawałobyś
byś podawało
podawalibyście
byście podawali
podawałybyście
byście podawały
3 os. podawałby
by podawał
podawałaby
by podawała
podawałoby
by podawało
podawaliby
by podawali
podawałyby
by podawały

bezosobnik: podawano by

bezokolicznik: podawać

imiesłów przysłówkowy współczesny: podając

gerundium: podawanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. podawanie
podawania
D. podawania
podawań
C. podawaniu
podawaniom
B. podawanie
podawania
N. podawaniem
podawaniami
Ms. podawaniu
podawaniach
W. podawanie
podawania

imiesłów przymiotnikowy czynny: podający

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. podający
podający
podający
podające
podająca
D. podającego
podającego
podającego
podającego
podającej
C. podającemu
podającemu
podającemu
podającemu
podającej
B. podającego
podającego
podający
podające
podającą
N. podającym
podającym
podającym
podającym
podającą
Ms. podającym
podającym
podającym
podającym
podającej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. podający
podający
podające
podające
D. podających
podających
podających
podających
C. podającym
podającym
podającym
podającym
B. podających
podających
podających
podające
N. podającymi
podającymi
podającymi
podającymi
Ms. podających
podających
podających
podających

imiesłów przymiotnikowy bierny: podawany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. podawany
podawany
podawany
podawane
podawana
D. podawanego
podawanego
podawanego
podawanego
podawanej
C. podawanemu
podawanemu
podawanemu
podawanemu
podawanej
B. podawanego
podawanego
podawany
podawane
podawaną
N. podawanym
podawanym
podawanym
podawanym
podawaną
Ms. podawanym
podawanym
podawanym
podawanym
podawanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. podawani
podawani
podawane
podawane
D. podawanych
podawanych
podawanych
podawanych
C. podawanym
podawanym
podawanym
podawanym
B. podawanych
podawanych
podawanych
podawane
N. podawanymi
podawanymi
podawanymi
podawanymi
Ms. podawanych
podawanych
podawanych
podawanych

odpowiednik aspektowy: podać

Pochodzenie

Zob. dawać

1. kartkę

Definicja

chwytać coś ręką i trzymając, dawać komuś innemu do ręki

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca rodzaje pracy

Relacje znaczeniowe

synonimy:  dawać

Połączenia

  • podawać kartkę, płaszcz, szklankę

Cytaty

Młoda dziewczyna siedząca za biurkiem podaje mi kartkę formatu A4, na której mam zamieścić wszystkie swoje dane.

źródło: NKJP: Alina Sionkowska: Oferowano mi pracę, nikt jednak nie chciał powiedzieć, jaką, Gazeta Wyborcza, 1993-09-30

MARTA widzi przed sobą EDYTĘ, która podaje jej ręcznik.

źródło: NKJP: Radosław Figura: Teraz albo nigdy! Odcinek 11 (37) seria 3, 2009

Czując, że panna Hela podaje mu szklankę, wyciągnął rękę - pod palcami poczuł jej mokre paznokcie.

źródło: NKJP: Henryk Worcell: Zaklęte rewiry, 1989

Pomaga starej włożyć płaszcz. Podaje kapelusz, a sama bierze koszyk.

źródło: NKJP: Małgorzata Saramonowicz: Lustra, 1999

Ktoś podawał sąsiadowi pod stolikiem jakiś zawinięty w gazetę podłużny przedmiot.

źródło: NKJP: Janusz Głowacki: Rose Café i inne opowieści, 1997

Składnia

bez ograniczeń + podawać +
(KOMU) + CO

2. adres

Definicja

przedstawiać określoną treść lub informację

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

Relacje znaczeniowe

synonimy:  dawać

Połączenia

  • GUS, prasa, radio, urząd; komunikat podaje; media; autorzy, biografowie, statystyki, źródła podają
  • podawać adres, datę, (fałszywe, obiektywne, sprawdzone, rzetelne, wiarygodne...) informacje, przykład, szczegóły; nazwiska, personalia; wysokość oprocentowania
  • oficjalnie podawać

Cytaty

Hel został oblepiony ulotkami, w których anonimowi autorzy podają nazwiska rzekomych sprawców włamań do mieszkań.

źródło: NKJP: (mid): Ulotki wskazują rzekomych sprawców, Dziennik Bałtycki, 2000-02-17

Za wcześnie, żeby podawać jakiekolwiek informacje na temat zaginionej.

źródło: NKJP: (KL): Chojnice: Szukali jej od niedzieli... Zwłoki znaleźli dziś w lesie, Gazeta Pomorska, 2009-12-14

Autor opracowania podaje dane personalne, opisuje okoliczności śmierci, a także źródła historyczne, z których czerpał informacje.

źródło: NKJP: Kartoteka ofiar, Dziennik Polski, 2003-01-29

Pentagon oficjalnie podaje, że podczas wojny w Iraku zginęło do tej pory 38 amerykańskich żołnierzy.

źródło: NKJP: Dziennik Polski, 2003-04-01

Ponieważ gazeta nie podaje, kto był autorem wystąpienia ani kogo dotyczyło, organizuję prywatny konkurs pod hasłem: „Kto komu?”.

źródło: NKJP: Rozwolnienie: Gazeta Polska, 2002-06-26

Składnia

bez ograniczeń + podawać +
(KOMU) + CO
bez ograniczeń + podawać +
że ZDANIE

3. paliwo

Definicja

techn. 
dzięki działaniu jakiegoś mechanizmu dostarczać określoną substancję w określone miejsce

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I TECHNIKA Urządzenia i maszyny funkcjonowanie urządzeń i maszyn

Połączenia

  • podawać paliwo
  • podawać do silnika

Cytaty

Pompa ta podaje tylko taką ilość oleju, jaka jest potrzebna silnikowi w danym momencie.

źródło: NKJP: Najmniejszy silnik TT, Dziennik Polski, 2008-06-02

[...] pompy wtryskowe są wyposażane w odpowiednie regulatory, których działanie sprowadza się do zmniejszania ilości paliwa podawanego do silnika, jeśli prędkość obrotowa przekroczy ustaloną wartość.

źródło: NKJP: Andrzej Dudczak: Koparki: teoria i projektowanie, 2000

[...] biogaz [...] wraca do budynku, gdzie jest filtrowany i podawany przez specjalny gaźnik (mieszalnik) do silnika spalinowego o zapłonie iskrownikowym.

źródło: NKJP: Internet

W silnikach o zapłonie iskrowym dostarczanie ładunku (mieszanki) może się odbywać przez tzw. przepustnicę obrotową (rozrząd asymetryczny, korzystniejszy od symetrycznego), zaś w silnikach o zapłonie samoczynnym często ładunek podaje turbosprężarka.

źródło: NKJP: Internet

Składnia

bez ograniczeń + podawać +
CO + (DOKĄD)

4. lek

Definicja

wprowadzać do czyjegoś organizmu odkreśloną substancję

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Choroby i ich leczenie leki i sposoby leczenia, zabiegi, sprzęty medyczne

Połączenia

  • podawać coś choremu, pacjentowi
  • podawać kroplówkę, lek, lekarstwo, witaminy; preparat; truciznę
  • podawać coś doustnie, dożylnie

Cytaty

Chorym z arytmią należy podawać leki wyrównujące pracę serca i środki rozrzedzające krew, które zapobiegają powstawaniu skrzeplin.

źródło: NKJP: Katarzyna Zawadzka: Aktywne życie chroni przed udarem, Gazeta Krakowska, 2007-06-02

Niektórym pacjentom trzeba było podawać kroplówkę, sporadycznie odwożono chorych do szpitala.

źródło: NKJP: Wiesław Turek: Tajemnicza infekcja, Gazeta Krakowska, 2004-08-09

Trwają prace nad nowymi substancjami [...], których nie trzeba byłoby podawać dożylnie, a na przykład podskórnie, jak szczepionki [...].

źródło: NKJP: Paweł Walewski: Dolegliwe jelita, Polityka, 2006-09-09

Podstawą leczenia jest podawanie leków drogą wziewną.

źródło: NKJP: (Smol): Szkoła leczenia astmy, Dziennik Polski, 2005-09-21

Terapia nowym lekiem, który stanowi połączenie tych dwóch substancji w jednym inhalatorze, daje szybsze rezultaty niż podawanie tych leków osobno.

źródło: NKJP: (jog): Choroba z humorami, Dziennik Bałtycki, 2003-02-13

Składnia

bez ograniczeń + podawać +
(KOMU) + (JAK) + CO

5. deser

Definicja

stawiać na stole z przeznaczeniem do jedzenia lub picia

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie czynności związane z jedzeniem

Relacje znaczeniowe

synonimy:  serwować

Połączenia

  • kelner podaje
  • podawać alkohol, danie, deser, drinki, herbatę, kawę, napoje, potrawę, przekąskę, sery, trunki, zupę; kolację, obiad
  • podawać coś na deser, na kolację, na obiad, na śniadanie
  • podawać na gorąco, na zimno

Cytaty

[...] w restauracji na dole podają obiady domowe.

źródło: NKJP: Magdalena Grochowska: Wisła, renesans i spichlerze, Gazeta Wyborcza, 1998-04-17

Zachwycające u pani Heleny są nawet filiżanki, w których podaje gościom kawę.

źródło: NKJP: Jolanta Pierończyk: Pałac w M - 4, Dziennik Zachodni, 2006-11-07

Jeżeli na deser podawane są owoce, to na talerzyku wraz z nimi należy położyć mały nożyk służący do ich obierania.

źródło: NKJP: Tadeusz Rojek: Jak to się je: savoir-vivre przy stole, 1994

Wydanych zostało kilka przyjęć, na czas których ja i brat byliśmy zsyłani do kuchni, a nasz pokój przekształcał się w część eleganckiego salonu, gdzie podawano wykwintne przekąski i koktajle.

źródło: NKJP: Ryszard Sługocki: Na przekór i na bakier, 2008

Stolik był niski [...]. Nie był funkcjonalny, ale to w niczym nie przeszkadzało, ponieważ służył jedynie do podawania herbaty lub kawy.

źródło: NKJP: Jolanta Wachowicz-Makowska: Panienka w PRL-u, 2007

Składnia

bez ograniczeń + podawać +
(KOMU) + CO

6. piłkę

Definicja

kierować piłkę albo krążek do innego zawodnika w czasie gry

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Sport czynności związane ze sportem

Relacje znaczeniowe

synonimy:  odgrywać, strzelać

Połączenia

  • podawać atakującemu, napastnikowi, przeciwnikowi
  • podawać piłkę
  • podawać głową, piętą
  • podawać do bramkarza, do obrońcy, do partnera; do tyłu
  • podawać między nogami
  • podawać na pole karne
  • podawać pod nogi; pod kosz
  • podawać w tempo; w biegu
  • dokładnie, właściwie, źle podawać

Cytaty

[...] każde pojawienie się Ricka na boisku kończy się wyjątkowo nieprzyjemnie, gdyż albo ulega on kontuzji, albo z wyjątkową precyzją podaje piłkę przeciwnikowi, w efekcie pewne zwycięstwo swej drużyny zamieniając w sromotną klęskę.

źródło: NKJP: Urszula Pawlik: Książka Amerykanin w Italii, Dziennik Zachodni, 2010-01-20

MARTA bierze piłkę od ANDRZEJA. Kozłuje i podaje do BASI.

źródło: NKJP: Radosław Figura: Teraz albo nigdy! Odcinek 27 O1/III, 2008

[...] futbolówka trafia do Banaczka, ten piętą podaje na lewą stronę do Sławomira Wojciechowskiego, który silnie strzela [...].

źródło: NKJP: Jerzy Strzembosz: Sprawiedliwy remis, Gazeta Radomszczańska, 2009-03-18

Składnia

bez ograniczeń + podawać +
CO + (CZYM) + (do KOGO)
bez ograniczeń + podawać +
CO + (CZYM) + (KOMU)
bez ograniczeń + podawać +
KOMU + (GDZIE)

7. do sądu

Definicja

zgłaszać określonej instytucji, związanej z wymiarem sprawiedliwości, aby zajęła się daną osobą lub sprawą

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Funkcjonowanie państwa urzędy i ich funkcjonowanie

Połączenia

  • podawać sprawę gdzieś
  • podawać do prokuratury, do sądu

Cytaty

Dyrektor [...] przyznaje tymczasem, że, głównie ze względów ekonomicznych, woli dogadać się z pajęczarzem, niż podawać go do prokuratury.

źródło: NKJP: Anna Szulc: Pajęczarze, Polityka, 2002-11-23

Sto pięćdziesiąt lat temu - komu przyszłoby do głowy podawać kobietę do sądu za uśmiechnięcie się do mijanego na ulicy mężczyzny?

źródło: NKJP: Jacek Dukaj: Czarne oceany, 2001

Podaję sprawę o rozwód i wyjeżdżam z panią doktor na wakacje.

źródło: NKJP: Tadeusz Konwicki: Wniebowstąpienie, 2006

Za plagiat podaję na kolegium.

źródło: Internet: insomnia.pl

Składnia

bez ograniczeń + podawać +
KOGO/CO + do CZEGO | na CO

Frazeologizmy

ktoś nie podaje ręki komuś
ktoś podaje coś na tacy komuś
ktoś podaje coś na talerzu komuś
ktoś podaje do druku coś
ktoś podaje do raportu kogoś
ktoś podaje do stołu
ktoś podaje do wiadomości
ktoś podaje do publicznej wiadomości
ktoś trzyma do chrztu kogoś
ktoś podaje kogoś do chrztu
ktoś podaje ogień komuś
ktoś podaje ognia komuś
ktoś podaje płaszcz komuś
ktoś podaje pomocną dłoń komuś
ktoś podaje ramię komuś
ktoś podaje rękę komuś
ktoś podaje dłoń komuś
ktoś podaje sobie ręce
ktoś podaje tyły
ktoś podaje w wątpliwość coś
ktoś podlewa coś jakimś sosem
ktoś podaje coś w jakimś sosie
ktoś trzyma do chrztu kogoś
ktoś podaje kogoś do chrztu
Data ostatniej modyfikacji: 19.01.2017
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json